จับตา "ใบอนุญาต Data Center" กสทช. เปิดเกณฑ์ใหม่ หนุนไทยฮับ AI ภูมิภาค

ประเทศไทยกำลังเดินหน้าเข้าสู่สมรภูมิการแข่งขันด้าน "ดาต้าเซ็นเตอร์" อย่างจริงจัง หลังคณะกรรมการนโยบายการประกอบกิจการดาต้าเซ็นเตอร์ นัดประชุมนัดแรกของปี ครั้งที่ 1/2569 เมื่อวันที่ 4 กันยายน 2569 โดยมี นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย นั่งหัวโต๊ะเป็นประธานด้วยตนเอง สะท้อนให้เห็นว่ารัฐบาลให้น้ำหนักกับอุตสาหกรรมนี้ไม่น้อย ในฐานะที่เป็นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญรองรับเศรษฐกิจดิจิทัลและ AI ที่กำลังเติบโตทั่วโลก

สี่เสาหลักขับเคลื่อนนโยบาย

ที่ประชุมได้วางกรอบการทำงานผ่าน 4 คณะอนุทำงาน ซึ่งแต่ละชุดต้องส่งข้อมูลถึงฝ่ายเลขาภายในวันที่ 11 กันยายนนี้ เพื่อนำไปกำหนดเกณฑ์ขั้นต่ำ (minimum requirement) และวางนโยบายในภาพรวม ไม่ว่าจะเป็นเรื่องอัตราค่าไฟ ค่าน้ำรูปแบบใหม่ มาตรการสีเขียว การพัฒนาบุคลากร การดูแลผู้ประกอบการ SME ไปจนถึงการวางรากฐานด้าน AI โดยคณะทำงานทั้ง 4 ชุด ประกอบด้วย

• คณะอนุกรรมการด้านเศรษฐกิจ — ซึ่งสำนักงาน กสทช. เป็นหนึ่งในกลไกสำคัญของคณะนี้

• คณะกรรมการด้านโครงสร้างพื้นฐาน

• คณะกรรมการด้านที่ตั้งและผังเมือง

• คณะกรรมการด้านสิ่งแวดล้อม

นอกจากการวางกรอบนโยบายรายด้านแล้ว อีกภารกิจสำคัญที่ถูกหยิบยกขึ้นมาคือการ บูรณาการข้อมูลระหว่างหน่วยงาน ให้รวมอยู่ในฐานข้อมูลเดียวกัน ซึ่งจะช่วยลดความซ้ำซ้อนและทำให้กระบวนการอนุมัติต่าง ๆ คล่องตัวขึ้นในอนาคต

กสทช. ชงเกณฑ์ออกใบอนุญาต 2 เส้นทาง เร็วสุด 7 วัน

ในส่วนของสำนักงาน กสทช. ได้เตรียมกรอบหลักเกณฑ์และเงื่อนไขการขอใบอนุญาตประกอบกิจการดาต้าเซ็นเตอร์ เพื่อเสนอต่อคณะอนุกรรมการดาต้าเซ็นเตอร์ โดยวางรูปแบบการขอรับใบอนุญาตไว้ 2 เส้นทางหลัก ได้แก่

รูปแบบ

• แบบอัตโนมัติ (แบบที่ 1)

เงื่อนไข

• เอกสารครบถ้วนตามเกณฑ์

ระยะเวลาพิจารณา

• เสนอประธาน กสทช. ลงนามอนุมัติภายใน 7 วันทำการ

รูปแบบ

• แบบทั่วไป (แบบที่ 3)

เงื่อนไข

• ต้องผ่านการตรวจสอบละเอียด

ระยะเวลาการพิจารณา

• สำนักงานฯ ตรวจเอกสาร 60 วัน + บอร์ด กสทช. พิจารณาอนุมัติอีก 30 วัน

ความเร็วของเส้นทาง "แบบอัตโนมัติ" ที่ใช้เวลาเพียงสัปดาห์เดียว ถือเป็นสัญญาณบวกสำหรับนักลงทุนที่ต้องการเร่งพัฒนาโครงการ ท่ามกลางการแข่งขันแย่งชิงเม็ดเงินลงทุนดาต้าเซ็นเตอร์ในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ที่ดุเดือดขึ้นทุกปี

ด่านคุณสมบัติ: ปิดช่องผู้ประกอบการที่มีประวัติด่างพร้อย

ผู้ที่จะยื่นขอใบอนุญาตต้องผ่านคุณสมบัติพื้นฐานตามพระราชบัญญัติโทรคมนาคม กล่าวคือ ต้องเป็นนิติบุคคลไทย ไม่อยู่ในภาวะล้มละลาย ไม่เคยถูกเพิกถอนใบอนุญาตมาก่อน และผู้บริหารต้องไม่มีประวัติคดีความผิดด้านโทรคมนาคมหรือการคุ้มครองผู้บริโภคในช่วง 2 ปีที่ผ่านมา

นอกจากนี้ยังมีการกำหนด "ลักษณะต้องห้าม" เพิ่มเติมอย่างรัดกุม ทั้งกรณีถูกพิทักษ์ทรัพย์หรือยึดอายัดทรัพย์สิน กรรมการมีลักษณะต้องห้ามตามกฎหมาย ก.ล.ต. เคยพัวพันคดีอาญาร้ายแรงอย่างคดีไซเบอร์ คดี PDPA คดีฟอกเงิน หรือคดีทุจริตในช่วง 2 ปีที่ผ่านมา ถูกฟ้องร้องคดีฉ้อโกงประชาชน หรือเคยถูกยกเลิกใบอนุญาตเพราะไม่เปิดให้บริการจริงหรือค้างชำระค่าธรรมเนียมในรอบ 1 ปีที่ผ่านมา สะท้อนความพยายามของ กสทช. ที่จะคัดกรองผู้เล่นที่มีความน่าเชื่อถือเข้าสู่อุตสาหกรรมนี้

เงื่อนไขเฉพาะดาต้าเซ็นเตอร์: ไฟฟ้าต้องพร้อม แบบแปลนต้องผ่าน

จุดที่น่าสนใจเป็นพิเศษคือเงื่อนไขเฉพาะสำหรับธุรกิจดาต้าเซ็นเตอร์ ซึ่งเป็นธุรกิจที่ "กินไฟ" มหาศาล โดยผู้ยื่นขอต้องมี สัญญาซื้อขายไฟฟ้า (PPA) หรือเอกสารยืนยันการจัดสรรไฟฟ้าจากการไฟฟ้านครหลวง (MEA) หรือการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค (PEA) ที่สอดคล้องกับขนาดโหลดไอทีของโครงการ เพื่อยืนยันความพร้อมจริงและป้องกันการ "กั๊กโควตา" ไฟฟ้าโดยไม่ได้ใช้งานจริง พร้อมทั้งต้องยื่นแบบแปลนระบบพลังงาน ระบบความเย็น และการจัดการสารเคมีที่ผ่านการอนุญาตตามกฎหมายด้วย

หลังได้ใบอนุญาต ต้องทำตามพันธสัญญา 4 ข้อ

• เกณฑ์ที่ กสทช. วางไว้ไม่ได้จบแค่ขั้นตอนขออนุมัติ แต่ยังผูกเงื่อนไขการดำเนินงานหลังได้รับใบอนุญาตไว้อย่างชัดเจน ได้แก่

• ใช้วัสดุในประเทศ (Local Content) — โครงสร้าง งานก่อสร้าง และระบบไฟ ทั้งปูน เหล็ก และสายไฟ ต้องมาจากผู้ผลิตในประเทศที่ได้มาตรฐานไม่น้อยกว่า 50% เว้นแต่กรณีสินค้าขาดตลาดหรือไม่เหมาะสมกับการใช้งาน

• นโยบายรักษ์โลก (Go Green) — ต้องมีแนวทางลดการปล่อยคาร์บอน ใช้พลังงานอย่างยั่งยืน และรายงานผลการดำเนินงานด้านสิ่งแวดล้อมทุกปี

• จัดการขยะอิเล็กทรอนิกส์และการรื้อถอน — ต้องมีแผนคัดแยกขยะอันตราย ป้องกันข้อมูลรั่วไหลจากอุปกรณ์ที่เลิกใช้ พร้อมแผนรื้อถอนเมื่อเลิกกิจการ

• รายงานวงจรอินเทอร์เน็ต — ต้องส่งรายชื่อผู้ให้บริการวงจรเชื่อมโยงทั้งในและต่างประเทศ เพื่อประโยชน์ด้านความมั่นคงและการตรวจสอบทราฟฟิก

บทสรุป: ความท้าทายที่รออยู่ข้างหน้า

กรอบเกณฑ์ที่ กสทช. เตรียมเสนอครั้งนี้ ถือเป็นความพยายามสร้างสมดุลระหว่าง "ความรวดเร็ว" ที่จะดึงดูดนักลงทุน กับ "ความรัดกุม" ที่ต้องคุมทั้งด้านความมั่นคงพลังงาน สิ่งแวดล้อม และการสนับสนุนอุตสาหกรรมในประเทศ อย่างไรก็ตาม ความสำเร็จที่แท้จริงยังขึ้นอยู่กับการบูรณาการทำงานของ 4 คณะอนุทำงาน ที่ต้องส่งข้อมูลให้ทันกำหนดภายในวันที่ 11 กันยายนนี้ และการแปลงกรอบนโยบายเหล่านี้ให้กลายเป็นแนวปฏิบัติที่ชัดเจน เพื่อผลักดันให้ไทยก้าวขึ้นเป็นหนึ่งในฮับดาต้าเซ็นเตอร์ของภูมิภาคได้อย่างแท้จริง.