thansettakij
thansettakij
Thailand RISE Fund รีแบรนด์กองทุน ปลดล็อกวิจัยไทยสู่เศรษฐกิจนวัตกรรม

Thailand RISE Fund รีแบรนด์กองทุน ปลดล็อกวิจัยไทยสู่เศรษฐกิจนวัตกรรม

01 มี.ค. 2569 | 06:57 น.
อัปเดตล่าสุด :01 มี.ค. 2569 | 07:15 น.

Thailand RISE Fund รีแบรนด์กองทุน ววน. มุ่งขับเคลื่อนระบบนิเวศวิจัยครบวงจร เชื่อมงานวิชาการสู่ภาคธุรกิจ-ชุมชน ตั้งเป้าสร้างผลกระทบเชิงเศรษฐกิจ–สังคมเป็นรูปธรรม

KEY

POINTS

  • กองทุนส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม (ววน.) ประกาศรีแบรนด์เป็น “Thailand RISE Fund” เพื่อปรับบทบาทเชิงยุทธศาสตร์ในการขับเคลื่อนประเทศ
  • มีเป้าหมายเพื่อปลดล็อกงานวิจัย จากห้องทดลองสู่การใช้ประโยชน์เชิงพาณิชย์และนโยบาย สร้างเศรษฐกิจฐานนวัตกรรม
  • มุ่งสร้างระบบนิเวศ (Ecosystem) เชื่อมโยงนักวิจัย ภาครัฐ และภาคธุรกิจ เพื่อลดช่องว่างระหว่างงานวิจัยกับการนำไปใช้จริง
  • ปัจจุบันมีงบประมาณกว่า 20,000 ล้านบาท และตั้งเป้าขยายสู่ 30,000 ล้านบาท เพื่อสนับสนุนทุนวิจัยเชิงยุทธศาสตร์ของประเทศ

กองทุนส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม (ววน.) ภายใต้การกำกับของ สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม (สกสว.) ประกาศรีแบรนด์สู่ชื่อใหม่ “Thailand RISE Fund” อย่างเป็นทางการ พร้อมจัดงานระดับประเทศ “Thailand RISE Fund Forum : RISE UP THAILAND ปลุกพลังวิจัย ให้ไทยอัป ครั้งที่ 3” ร่วมกับ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ณ คณะพาณิชยศาสตร์และการบัญชี เพื่อเป็นจุดเชื่อมโยงนักวิจัย ภาคธุรกิจ และผู้กำหนดนโยบาย โดยเฉพาะในพื้นที่ภาคกลางและภาคตะวันออก หลังจากก่อนหน้านี้ได้จัดเวทีในภาคตะวันออกเฉียงเหนือและภาคเหนือ

จุฬาฯ ชูบทบาทหุ้นส่วนยุทธศาสตร์

ศ.ดร.วิเลิศ ภูริวัชร อธิการบดีจุฬาฯ ระบุว่า การพัฒนาประเทศอย่างยั่งยืนต้องเปลี่ยนงานวิจัยจาก “ผลงานทางวิชาการ” ให้เป็น “พลังขับเคลื่อนเชิงระบบ” ที่ตอบโจทย์ประเทศอย่างแท้จริง โดยมหาวิทยาลัยพร้อมทำหน้าที่เป็นหุ้นส่วนเชิงยุทธศาสตร์ เชื่อมโยงนโยบาย งานวิจัย และภาคอุตสาหกรรม พร้อมบ่มเพาะทุนมนุษย์คุณภาพสูงให้เป็นผู้สร้างการเปลี่ยนแปลง

การสนับสนุนจาก Thailand RISE Fund จะช่วยปลดล็อกงานวิจัยออกจากห้องทดลอง สู่การใช้ประโยชน์เชิงนโยบายและระดับชุมชน สร้างความสามารถในการแข่งขันบนฐานเศรษฐกิจนวัตกรรม

สกสว.พลิกจากแหล่งทุนสู่ขับเคลื่อนระบบ

ศ.ดร.สมปอง คล้ายหนองสรวง ผู้อำนวยการ สกสว. กล่าวว่า ระบบวิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรมของประเทศต้องมีทิศทางชัดเจน ตั้งแต่ยุทธศาสตร์เชิงนโยบายจนถึงการสนับสนุนทุนเชิงเป้าหมายที่เชื่อมผลลัพธ์สู่เศรษฐกิจและสังคม

เวที Thailand RISE Fund Forum ทำหน้าที่เป็น “พื้นที่กลาง” เชื่อมเครือข่ายกว่า 300 หน่วยงาน ทั้งรัฐ มหาวิทยาลัย และเอกชน เพื่อสร้างความร่วมมือแบบบูรณาการ ทำให้งานวิจัยไม่ใช่เพียงองค์ความรู้ แต่เป็นเครื่องมือยกระดับประเทศอย่างเป็นรูปธรรม

4 มิติปิดช่องว่างวิจัย–ธุรกิจ

ผศ.ดร.เอกก์ ภทรธนกุล กรรมการอำนวยการ สกสว. และประธานคณะอนุกรรมการยุทธศาสตร์สื่อสารกองทุน ววน. ระบุว่า การรีแบรนด์ครั้งนี้ไม่ใช่แค่เปลี่ยนชื่อ แต่คือ การปรับบทบาทเชิงยุทธศาสตร์ ครอบคลุม 4 มิติหลัก ได้แก่

Research

Innovation

Science Excellence

Ecosystem

โดยเฉพาะมิติ Ecosystem ที่มุ่งสร้างความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัย ภาคธุรกิจ ภาครัฐ และชุมชน เพื่อลดช่องว่างระหว่างงานวิจัยกับการใช้ประโยชน์เชิงพาณิชย์

แม้ในรอบทศวรรษที่ผ่านมา ผลงานวิจัยไทยเติบโตกว่า 2.8 เท่า มีการตีพิมพ์ระดับนานาชาติกว่า 20,000 ชิ้นต่อปี แต่โจทย์สำคัญคือการเปลี่ยน “ปริมาณ” ให้เป็น “คุณค่าทางเศรษฐกิจและสังคม” โดยเน้นผลลัพธ์ที่วัดผลกระทบได้ (Proof of Impact) มากกว่าจำนวนบทความ

ยุทธศาสตร์สำคัญจึงรวมถึงการลงพื้นที่ทั่วประเทศ เปิดโอกาสให้นักวิจัยและผู้ประกอบการในภูมิภาคเข้าถึงข้อมูลและร่วมพัฒนาโครงการตามบริบทเศรษฐกิจพื้นที่ สะท้อนการเปลี่ยนผ่านจากระบบรวมศูนย์สู่ระบบนิเวศแบบกระจายโอกาส

งบกว่า 2 หมื่นล้านมุ่งสู่ 3 หมื่นล้าน

ศ.ดร.วิษณุ มีอยู่ รองผู้อำนวยการ สกสว. เปิดเผยว่า ปัจจุบันกองทุนมีงบสนับสนุนกว่า 20,000 ล้านบาท และมีเป้าหมายขยายสู่ 30,000 ล้านบาทในอนาคต แบ่งกลไกหลักเป็น

Fundamental Fund จัดสรรงบพื้นฐานให้มหาวิทยาลัยตามขนาดและผลการดำเนินงาน

Strategic Fund ทุนเชิงยุทธศาสตร์ตามเป้าหมายสำคัญของประเทศ

พร้อมเปิดระบบร่วมลงทุน (Co-investment) ให้ทุกภาคส่วนสะท้อนปัญหาจริงใน 25 ประเด็นหลักของประเทศ เพื่อใช้เงินภาษีอย่างคุ้มค่าและเกิดประสิทธิภาพสูงสุด

ตัวอย่างความสำเร็จที่จับต้องได้

ผลงานภายใต้กองทุนครอบคลุมตั้งแต่งานเชิงนโยบายที่นำไปสู่กฎหมายสำคัญอย่าง พ.ร.บ.อากาศสะอาด ไปจนถึงนวัตกรรมเชิงพาณิชย์และสาธารณสุข เช่น ผลิตภัณฑ์นมถั่วเหลืองแบรนด์ Tofusan การพัฒนาสารสกัดจากข้าวไทย แผ่นปิดกะโหลกไทเทเนียม 3 มิติ และรากฟันเทียมฝีมือคนไทยที่บรรจุในสิทธิ์บัตรทอง ช่วยลดการนำเข้าและเพิ่มการเข้าถึงการรักษา

ทั้งหมดสะท้อนทิศทางใหม่ของ Thailand RISE Fund ที่มุ่งยกระดับงานวิจัยไทยจาก “งานเพื่อวารสาร” สู่ “งานเพื่อประเทศ” สร้างผลกระทบเชิงเศรษฐกิจและคุณภาพชีวิต วางรากฐานการพัฒนาอย่างยั่งยืนในระยะยาว ผู้สนใจสามารถติดต่อ สกสว. ได้ที่ [email protected]