KTC ชวนตรวจ 'สุขภาพการเงิน' 5 เช็กลิสต์ รู้รายรับ-หนี้-เครดิต ก่อนเงินสะดุด

KTC ชวนคนไทยหันมา “ตรวจสุขภาพการเงิน” เหมือนตรวจสุขภาพกาย ชี้จุดเริ่มต้นไม่จำเป็นต้องมาจากการหาเงินเพิ่ม แต่ต้องเริ่มจากการรู้สถานะของตัวเอง ตั้งแต่กระแสเงินสด ภาระหนี้ ข้อมูลเครดิต เงินสำรองฉุกเฉิน ไปจนถึงการใช้เครดิตอย่างมีวินัย เพื่อสร้างภูมิคุ้มกันทางการเงินและรับมือความไม่แน่นอนในอนาคต

KTC ชวนตรวจสุขภาพการเงิน รู้สถานะตัวเองก่อนสายเกินไป

หลายคนให้ความสำคัญกับการตรวจสุขภาพร่างกายเป็นประจำ ทั้งการวัดความดัน ตรวจระดับน้ำตาลและไขมันในเลือด เพราะการรู้สถานะของร่างกายตั้งแต่เนิ่นๆ ช่วยให้สามารถป้องกันและรับมือกับปัญหาที่อาจเกิดขึ้นในอนาคตได้ แต่เมื่อเป็นเรื่องการเงิน กลับพบว่าหลายคนเริ่มหันมาตรวจสอบสถานะของตัวเองเมื่อเกิดปัญหาแล้ว ไม่ว่าจะเป็นเงินไม่พอใช้ กำลังจะขอสินเชื่อ หรือมีภาระหนี้เพิ่มขึ้นจนเริ่มบริหารจัดการได้ยาก

KTC มองว่า ท่ามกลางค่าครองชีพและค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่อง “สุขภาพการเงิน” หรือ Financial Health มีความสำคัญไม่ต่างจากสุขภาพกาย เพราะเกี่ยวข้องโดยตรงกับความมั่นคงในชีวิต ความสามารถในการรับมือกับเหตุการณ์ไม่คาดคิด ตลอดจนการเดินหน้าไปสู่เป้าหมายทางการเงินในระยะยาว

สุขภาพทางการเงินที่ดีจึงไม่ได้หมายความว่าต้องมีรายได้สูง เงินเก็บจำนวนมาก หรือไม่มีหนี้เลย แต่คือการรู้สถานะทางการเงินของตัวเองอย่างรอบด้าน สามารถบริหารรายรับ รายจ่าย และภาระหนี้ได้อย่างเหมาะสม มีเงินสำรองสำหรับเหตุฉุกเฉิน และยังสามารถวางแผนเพื่ออนาคตได้โดยไม่สร้างภาระเกินกำลัง

5 เช็กลิสต์ “ตรวจสุขภาพการเงิน” ที่ไม่ควรมองข้าม

1. เช็กกระแสเงินสด รู้ว่าเงินเข้ามาแล้วไปอยู่ตรงไหน

จุดเริ่มต้นของการดูแลสุขภาพการเงิน คือการทำความเข้าใจว่ารายได้ในแต่ละเดือนถูกจัดสรรไปกับอะไรบ้าง เพราะการมีรายได้สูงไม่ได้รับประกันว่าจะมีฐานะทางการเงินที่แข็งแรง หากรายจ่ายเพิ่มขึ้นเร็วกว่ารายรับ

การแบ่งรายจ่ายออกเป็น 4 กลุ่ม ได้แก่ ค่าใช้จ่ายจำเป็น ภาระหนี้ เงินออม และค่าใช้จ่ายตามไลฟ์สไตล์ จะช่วยให้เห็นภาพรวมได้ชัดเจนขึ้นว่า หลังจากรับผิดชอบค่าใช้จ่ายทั้งหมดแล้ว ยังเหลือพื้นที่ทางการเงินเท่าใด และควรปรับลดหรือจัดสรรเงินส่วนใดให้เหมาะสมกับเป้าหมายชีวิต

2. เช็กภาระหนี้ รู้ยอดรวมและกำหนดชำระ

การมีหนี้ไม่ใช่เรื่องผิด หากอยู่ในระดับที่สามารถบริหารจัดการได้ แต่สิ่งที่ควรทำคือการรู้ว่าตัวเองมีหนี้ทั้งหมดเท่าไร และต้องชำระในแต่ละเดือนมากน้อยแค่ไหน

ไม่ว่าจะเป็นบัตรเครดิต สินเชื่อส่วนบุคคล สินเชื่อบ้าน สินเชื่อรถยนต์ หรือภาระผ่อนชำระสินค้า ควรนำมารวมกันเพื่อให้เห็นภาพภาระทางการเงินที่แท้จริง เพราะหลายครั้งปัญหาไม่ได้เกิดจากหนี้ก้อนใดก้อนหนึ่ง แต่เกิดจากการสะสมของภาระหลายรายการโดยที่เจ้าของเงินไม่ทันสังเกต

เมื่อรู้ภาระทั้งหมดแล้ว จะช่วยให้การตัดสินใจใช้จ่ายหรือก่อหนี้ใหม่เป็นไปอย่างรอบคอบมากขึ้น

3. เช็กข้อมูลเครดิต เพราะเครดิตก็มีประวัติ

เช่นเดียวกับสุขภาพร่างกายที่มีผลตรวจสุขภาพ ข้อมูลเครดิตก็เป็นอีกหนึ่งภาพสะท้อนพฤติกรรมทางการเงินของแต่ละคน รายงานข้อมูลเครดิตสามารถช่วยให้เห็นข้อมูลบัญชีสินเชื่อ ประวัติการชำระหนี้ ยอดหนี้คงค้าง และสถานะของบัญชีต่างๆ

ดังนั้น ไม่จำเป็นต้องรอจนถึงวันที่ต้องขอสินเชื่อจึงค่อยตรวจสอบข้อมูลเครดิต แต่สามารถตรวจเป็นระยะเพื่อให้รู้สถานะของตัวเอง และช่วยตรวจพบข้อมูลที่อาจคลาดเคลื่อนหรือความผิดปกติได้เร็วขึ้น

ปัจจุบันผู้บริโภคสามารถตรวจสอบข้อมูลเครดิตผ่านช่องทางต่างๆ ที่ให้บริการโดยหน่วยงานและผู้ให้บริการที่ได้รับการรับรอง การรู้ข้อมูลเครดิตของตัวเองจึงไม่ใช่เพียงเรื่องของการเตรียมตัวเพื่อขอสินเชื่อ แต่เป็นส่วนหนึ่งของการติดตามสุขภาพการเงินอย่างเป็นระบบ

4. เช็กเงินสำรอง หากรายได้หยุดวันนี้ อยู่ต่อได้อีกนานแค่ไหน

เหตุการณ์ไม่คาดคิดสามารถเกิดขึ้นได้ตลอดเวลา ตั้งแต่ค่ารักษาพยาบาล การซ่อมแซมบ้านและรถยนต์ ไปจนถึงความไม่แน่นอนของรายได้ เงินสำรองฉุกเฉินจึงทำหน้าที่เป็นกันชนทางการเงินในวันที่สถานการณ์ไม่เป็นไปตามแผน

คำถามสำคัญคือ หากรายได้หยุดลงในวันนี้ เงินที่มีอยู่สามารถรองรับค่าใช้จ่ายจำเป็นได้นานแค่ไหน แม้จำนวนเงินสำรองที่เหมาะสมจะแตกต่างกันไปตามอาชีพ รายได้ ภาระครอบครัว และรูปแบบการใช้ชีวิต แต่หัวใจสำคัญคือการเริ่มสะสมอย่างสม่ำเสมอ เพื่อสร้างความพร้อมรับมือกับความเสี่ยงที่ไม่สามารถคาดการณ์ได้

5. เช็กก่อนใช้เครดิต “จ่ายได้” วันนี้ อาจไม่เท่ากับ “จ่ายไหว” ในอนาคต

บัตรเครดิตและสินเชื่อสามารถเป็นเครื่องมือที่ช่วยเพิ่มความคล่องตัวในการบริหารกระแสเงินสดได้ หากใช้อย่างเหมาะสมและอยู่ภายใต้ความสามารถในการชำระคืน แต่ก่อนตัดสินใจสร้างภาระใหม่ ควรมองให้ไกลกว่าวันที่ซื้อสินค้าไปถึงวันที่ต้องชำระเงิน

สิ่งที่ควรพิจารณาควบคู่กันคือยอดผ่อนเดิม ภาระหนี้ปัจจุบัน และความสามารถในการชำระหนี้ในอนาคต รวมถึงติดตามยอดใช้จ่ายและวันครบกำหนดชำระอย่างสม่ำเสมอ หากสามารถชำระเต็มจำนวนและตรงเวลาได้ ก็จะช่วยลดภาระดอกเบี้ยและรักษาวินัยทางการเงินในระยะยาว

สำหรับสมาชิก KTC แอปพลิเคชัน KTC Mobile เป็นอีกหนึ่งเครื่องมือที่ช่วยติดตามยอดใช้จ่าย ยอดเรียกเก็บ รายการผ่อนชำระ และข้อมูลบัญชี ทำให้ผู้ใช้งานมองเห็นภาพรวมทางการเงินของตัวเองได้ง่ายขึ้น และสามารถนำข้อมูลไปใช้ประกอบการวางแผนการใช้จ่ายได้อย่างมีประสิทธิภาพ

สุขภาพการเงินที่ดี ไม่จำเป็นต้อง “ไม่มีหนี้”

ท้ายที่สุดแล้ว Financial Health ไม่ได้วัดจากการไม่มีหนี้หรือการมีเงินเก็บจำนวนมาก แต่สะท้อนจากความสามารถในการ รู้ เข้าใจ และบริหารจัดการเงินของตัวเอง

คนที่มีสุขภาพการเงินดีอาจยังมีหนี้ แต่เป็นหนี้ที่สามารถชำระได้ตรงเวลา มีเงินสำรองรองรับเหตุฉุกเฉิน และสามารถตัดสินใจทางการเงินบนพื้นฐานของสิ่งที่ตัวเองรับไหว

ดังนั้น การดูแลสุขภาพการเงินอาจไม่ได้เริ่มจากการพยายามหาเงินให้ได้มากขึ้นเสมอไป แต่อาจเริ่มจากการหยุดและ “ตรวจสุขภาพเงิน” ของตัวเองเสียก่อน ตั้งแต่รู้ว่าเงินเข้ามาเท่าไร ใช้ไปกับอะไร มีหนี้อยู่เท่าไร มีเงินสำรองเพียงพอหรือไม่ และกำลังสร้างภาระใหม่เกินกำลังหรือเปล่า

เพราะการรู้สถานะทางการเงินตั้งแต่วันนี้ ย่อมช่วยให้สามารถปรับแผนได้ก่อนที่ปัญหาจะกลายเป็นวิกฤต และทำให้ทุกการตัดสินใจเรื่องเงินในวันนี้เดินหน้าไปสู่ความมั่นคงในวันข้างหน้าได้มากขึ้น