
รถเก่าแลกใหม่ ส่อเหนื่อย สมาคมฯ ชี้มาตรการไม่ตรงพฤติกรรมผู้บริโภค
สมาคมผู้ประกอบการรถยนต์ใช้แล้ว ประเมินมาตรการรถเก่าแลกใหม่ แม้แนวคิดดีทั้งลดมลพิษและกระตุ้นอุตสาหกรรมยานยนต์ แต่เสี่ยงไม่ตอบโจทย์ผู้ใช้รถจริง เหตุคนถือรถเก่า 15-20 ปีส่วนใหญ่เป็นกลุ่มรายได้น้อย ขณะที่สินเชื่อเข้มงวด แนะรัฐใช้เงิน 4 หมื่นบาทเป็นหลักประกันให้ธนาคาร ช่วยเพิ่มโอกาสอนุมัติสินเชื่อ
KEY
POINTS
- รถเก่าแลกใหม่ ไม่สอดคล้องกับพฤติกรรมและกำลังซื้อของผู้บริโภคกลุ่มเป้าหมาย ซึ่งมักเปลี่ยนจากรถเก่าไปสู่รถมือสอง ไม่ใช่รถใหม่ป้ายแดงที่มีราคาสูง
- ผู้บริโภคกลุ่มเป้าหมาย เช่น เกษตรกรและผู้มีอาชีพอิสระ เผชิญอุปสรรคในการเข้าถึงสินเชื่อจากสถาบันการเงินที่ยังคงเข้มงวดในการอนุมัติ
- มูลค่ารถเก่าในตลาดมือสองบางรุ่นยังสูงกว่าเงินชดเชยที่ภาครัฐเสนอ ทำให้ขาดแรงจูงใจในการเข้าร่วมโครงการ
- ขั้นตอนการยกเลิกทะเบียนและกำจัดซากรถยนต์มีความยุ่งยากและใช้เวลานาน ซึ่งเป็นอุปสรรคต่อการตัดสินใจของผู้บริโภค
นายสุวิทย์ ช่อประดู่ รองนายกสมาคมฝ่ายประชาสัมพันธ์ สมาคมผู้ประกอบการรถยนต์ใช้แล้ว เปิดเผยในรายการ “เข้าเรื่อง” ช่องยูทูปฐานเศรษฐกิจถึงแนวคิดมาตรการรถเก่าแลกใหม่ของภาครัฐ โดยมีเป้าหมายเบื้องต้นประมาณ 150,000 คัน
โดยมองว่าเป็นแนวทางที่ดี ทั้งช่วยลดจำนวนรถเก่า ลดมลภาวะ และกระตุ้นอุตสาหกรรมยานยนต์ที่กำลังเผชิญภาวะซบเซา แต่ยังมีข้อกังวลเรื่องความเป็นไปได้ในการดำเนินการ เนื่องจากอาจไม่สอดคล้องกับกำลังซื้อและพฤติกรรมการเปลี่ยนรถของประชาชน
โดยเฉพาะกลุ่มผู้ครอบครองรถยนต์อายุ 15 - 20 ปี ซึ่งเป็นกลุ่มเป้าหมายสำคัญของมาตรการ แต่ส่วนใหญ่เป็นประชาชนที่มีข้อจำกัดด้านรายได้และกำลังซื้อ การใช้รถเก่ามูลค่าประมาณ 100,000 - 200,000 บาท ก่อนเปลี่ยนไปซื้อรถใหม่ที่มีราคาสูงถึง 700,000 - 1,000,000 บาท จึงเป็นการก้าวกระโดดที่เกินกำลังของผู้บริโภคกลุ่มนี้
40,000 บาท อาจไม่จูงใจคนเปลี่ยนรถอายุ 15 ปี
นายสุวิทย์กล่าวว่า พฤติกรรมการเปลี่ยนรถของประชาชนไม่ได้เปลี่ยนจากรถเก่าไปสู่รถใหม่ป้ายแดงทันทีเสมอไป โดยผู้ที่ใช้รถมานาน 15 ปีขึ้นไป เมื่อถึงเวลาต้องเปลี่ยนรถ มักเลือกขยับไปซื้อรถมือสองที่มีอายุประมาณ 5 ปี เพื่อให้เหมาะสมกับกำลังซื้อและภาระผ่อนชำระ
ขณะที่รถกระบะป้ายแดงราคาปัจจุบันเริ่มต้นประมาณ 700,000 - 800,000 บาท ทำให้ภาระผ่อนอาจสูงกว่า 10,000 บาทต่อเดือน ซึ่งแตกต่างจากรถมือสองที่มีภาระผ่อนประมาณ 3,000 - 4,000 บาทต่อเดือน
อีกหนึ่งอุปสรรคสำคัญคือการเข้าถึงสินเชื่อ โดยกลไกตลาดรถยนต์มือสองพึ่งพาสถาบันการเงินเป็นหลักถึงประมาณ 90% แต่ปัจจุบันธนาคารและบริษัทไฟแนนซ์ยังคงเข้มงวดในการปล่อยสินเชื่อ โดยเฉพาะกลุ่มเกษตรกรและผู้ประกอบอาชีพอิสระ ซึ่งเป็นฐานลูกค้าสำคัญของตลาดรถกระบะ
แม้ภาครัฐจะมีมาตรการสนับสนุนดอกเบี้ยพิเศษหรือสินเชื่อดอกเบี้ยต่ำ แต่ในทางปฏิบัติประชาชนกลุ่มฐานรากกลับเข้าถึงได้ยาก เนื่องจากสถาบันการเงินมักคัดเลือกลูกค้าที่มีความสามารถในการชำระหนี้สูง ทำให้มาตรการดอกเบี้ยต่ำไม่สามารถช่วยเหลือกลุ่มเป้าหมายที่แท้จริงได้
นายสุวิทย์เล่าต่อไปว่า รถกระบะมือสองยังมีมูลค่าขายต่อค่อนข้างดี โดยรถกระบะอายุประมาณ 15 ปีบางรุ่นยังมีราคาตลาด 200,000 บาทขึ้นไป ขณะที่รถกระบะอายุ 20 ปีบางรุ่นยังมีราคาหลักแสนบาท การกำหนดเงินชดเชยแลกรถเก่า 40,000 บาทจึงอาจไม่จูงใจให้เจ้าของรถนำรถเข้าสู่โครงการ เพราะสามารถขายต่อในตลาดมือสองได้ราคาสูงกว่า
แนะรัฐใช้เงิน 4 หมื่นเป็นหลักประกันสินเชื่อ
สำหรับแนวทางปรับปรุงมาตรการ นายสุวิทย์เสนอว่า ภาครัฐไม่จำเป็นต้องนำเงิน 40,000 บาทไปเป็นเงินชดเชยให้ผู้ซื้อโดยตรงเพียงอย่างเดียว แต่อาจนำเงินดังกล่าวไปใช้เป็นหลักประกันความเสี่ยงให้กับสถาบันการเงิน โดยหากลูกหนี้ผิดนัดชำระหนี้ รัฐบาลเข้ามาชดเชยความเสียหายตามวงเงินที่กำหนด
แนวทางนี้จะช่วยลดความเสี่ยงของธนาคารและเพิ่มโอกาสอนุมัติสินเชื่อให้ประชาชน โดยเฉพาะกลุ่มผู้มีรายได้น้อยและเกษตรกรที่มีความต้องการเปลี่ยนรถ แต่ติดข้อจำกัดด้านคุณสมบัติสินเชื่อ
ขั้นตอนกำจัดซากรถเก่า ตัวเบรกมาตรการ
อีกหนึ่งอุปสรรคสำคัญของมาตรการรถเก่าแลกใหม่ คือขั้นตอนการยกเลิกทะเบียนและกำจัดซากรถยนต์คันเดิม ซึ่งยังมีความยุ่งยากและต้องผ่านการอนุมัติหลายขั้นตอน อาจใช้เวลาดำเนินการประมาณ 1-2 เดือน อาจทำให้เกิดปัญหาคิวสะสมและความล่าช้าในการจัดการเอกสาร ขณะที่กระบวนการซื้อรถใหม่มีความรวดเร็วกว่ามาก
โดยการพิจารณาสินเชื่อรถยนต์ป้ายแดงอาจใช้เวลาเพียง 15 - 30 นาที และเมื่อผู้บริโภคตัดสินใจซื้อที่โชว์รูมก็สามารถรับรถได้ภายในวันรุ่งขึ้น ความแตกต่างของระยะเวลาดังกล่าวจึงอาจกลายเป็นอุปสรรคต่อการตัดสินใจเข้าร่วมโครงการ เพราะผู้บริโภคต้องการความคล่องตัวในการเปลี่ยนรถ แต่กลับต้องรอจัดการซากรถคันเดิมเป็นเวลานาน
ข่าวยกเลิกแก๊สโซฮอล์ 91-95 สร้างความสับสน
ส่วนกรณีแนวทางเปลี่ยนผ่านจากรถใช้น้ำมันไปสู่รถยนต์ไฟฟ้า นายสุวิทย์มองว่า ภาครัฐต้องประเมินผลกระทบต่อผู้ใช้รถเดิมให้รอบด้าน โดยเฉพาะกระแสข่าวการยกเลิกน้ำมันแก๊สโซฮอล์ 91 และ 95 ซึ่งอาจกระทบรถยนต์เก่าที่ไม่รองรับน้ำมัน E20 รวมถึงรถยนต์สมรรถนะสูงและรถนำเข้าบางกลุ่ม
"หากภาครัฐดำเนินการโดยไม่มีมาตรการรองรับที่ชัดเจน จะสร้างความสับสนให้ผู้บริโภคและกระทบมูลค่ารถยนต์มือสอง เนื่องจากประชาชนกังวลว่ารถที่ถือครองอยู่จะไม่สามารถใช้งานได้ตามปกติ และอาจสูญเสียมูลค่าในตลาด"นายสุวิทย์ กล่าว
นายสุวิทย์ย้ำว่า การออกมาตรการด้านยานยนต์ต้องคำนึงถึงผู้มีส่วนได้ส่วนเสียตลอดห่วงโซ่อุตสาหกรรม รวมถึงความสามารถในการจ่ายและการเข้าถึงสินเชื่อของประชาชน เพราะมาตรการที่ดีในเชิงนโยบายอาจไม่เกิดผลในทางปฏิบัติ หากประชาชนไม่สามารถเข้าถึงสิทธิประโยชน์ได้จริง






