ดีอี ผนึก 14 บริษัทยักษ์โลก ตั้งทีมรับมือภัยไซเบอร์ AI เร่งด่วน

กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี) ร่วมกับหน่วยงานภาครัฐ 8 แห่ง อาทิ สภาความมั่นคงแห่งชาติ (สมช.) สำนักงานคณะกรรมการการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์แห่งชาติ (สกมช.) และกองทัพ พร้อมด้วยบริษัทเอกชนชั้นนำระดับโลก 14 บริษัท ทั้งกลุ่มผู้ให้บริการเทคโนโลยี แพลตฟอร์มดิจิทัล และผู้ให้บริการเครือข่ายสื่อสาร โดยได้รับการสนับสนุนจากสมาคมต่อต้านการหลอกลวงออนไลน์โลก (Global Anti Online Scams Association: GASA)

ผนึกความร่วมมือภัยไซเบอร์ข้ามพรมแดน

นายไชยชนก ชิดชอบ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี) เปิดเผยว่า  เราได้มีการร่วมกับหน่วยงานดังกล่าว เพื่อกำหนดแนวทางบูรณาการความร่วมมือในการรับมือภัยคุกคามทางออนไลน์และภัยไซเบอร์ โดยการประชุมครั้งนี้มุ่งเน้นการสร้างความร่วมมือข้ามอุตสาหกรรมและข้ามพรมแดน เนื่องจากสถานการณ์ภัยคุกคามทางไซเบอร์ทวีความรุนแรงขึ้น และส่งผลกระทบโดยตรงต่อเศรษฐกิจดิจิทัล ตลอดจนการพัฒนานวัตกรรมและอุตสาหกรรมดิจิทัลของประเทศ

“ปัจจุบันภัยไซเบอร์ไม่ได้จำกัดอยู่เพียงการโจรกรรมข้อมูลหรือทรัพย์สินทางการเงินเท่านั้น แต่ยังส่งผลกระทบต่อความเชื่อมั่นและความไว้วางใจของประชาชนที่มีต่อระบบดิจิทัล ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญต่อการเติบโตของเศรษฐกิจดิจิทัล”

ขณะเดียวกัน การนำเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) มาใช้ในกระบวนการก่ออาชญากรรม ทำให้รูปแบบการโจมตีมีความฉลาดและซับซ้อนมากขึ้น ทั้งยังเพิ่มความถี่ของภัยคุกคามอย่างเห็นได้ชัด ส่งผลให้การรับมือจำเป็นต้องอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วน ไม่สามารถดำเนินการโดยหน่วยงานใดหน่วยงานหนึ่งเพียงลำพัง

ตั้งคณะทำงานร่วมรัฐบาลไทย-เอกชนโลก ให้ สมช. นั่งประธาน

นายไชยชนก กล่าวว่า ที่ประชุมมีมติเห็นชอบให้จัดตั้งคณะทำงานร่วมระหว่างรัฐบาลไทยและภาคเอกชนระดับโลก โดยมี สมช. เป็นประธาน เพื่อเป็นกลไกกลางในการประสานงานและเปิดช่องทางสื่อสารโดยตรงระหว่างภาครัฐกับบริษัทเทคโนโลยีระดับโลก

เป้าหมายสำคัญคือการเพิ่มประสิทธิภาพในการแจ้งเตือนและตอบสนองต่อเหตุการณ์ภัยไซเบอร์ โดยเฉพาะกรณีเร่งด่วนที่ต้องอาศัยข้อมูลและความร่วมมือจากผู้ให้บริการแพลตฟอร์ม เทคโนโลยี และเครือข่ายสื่อสาร เพื่อให้สามารถประสานการทำงานและแก้ไขปัญหาได้อย่างทันท่วงที

การจัดตั้งกลไกดังกล่าวยังเป็นการยกระดับความร่วมมือจากการประสานงานเป็นครั้งคราว ไปสู่การทำงานร่วมกันอย่างเป็นระบบระหว่างหน่วยงานความมั่นคงของไทยกับบริษัทเอกชนระดับโลก ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการดูแลโครงสร้างพื้นฐานและระบบนิเวศดิจิทัล

เปิดทางตรวจอุปกรณ์ หลัง Apple เตือนสปายแวร์ 150 ประเทศ 

สำหรับสถานการณ์การแจ้งเตือนภัยสปายแวร์ นายไชยชนกระบุว่า ล่าสุด Apple ได้ส่งสัญญาณแจ้งเตือนผู้ใช้งานในกว่า 150 ประเทศ หลังตรวจพบเมทาเดตาที่บ่งชี้ถึงความพยายามเข้าถึงอุปกรณ์ในลักษณะที่ไม่จำเป็นต้องให้ผู้ใช้คลิกลิงก์ (Non-click) ซึ่งเป็นรูปแบบการโจมตีทางไซเบอร์ที่มีความซับซ้อนและต้องใช้เงินลงทุนสูง โดยมีลักษณะใกล้เคียงกับกรณีสปายแวร์ Pegasus

การโจมตีรูปแบบ Non-click ถือเป็นภัยคุกคามที่น่ากังวล เนื่องจากผู้ใช้งานอาจตกเป็นเป้าหมายได้โดยไม่จำเป็นต้องกดลิงก์หรือดำเนินการใด ๆ เพื่อเปิดช่องทางให้ผู้ไม่หวังดีเข้าถึงอุปกรณ์

ขณะที่ Google ระบุว่า ในช่วง 1-2 ปีที่ผ่านมา พบความพยายามแฮกอุปกรณ์เพิ่มขึ้นเช่นกัน แต่ยังไม่สามารถระบุตัวผู้ที่อยู่เบื้องหลังการโจมตีหรือเป้าหมายหลักได้อย่างชัดเจน เนื่องจากมีข้อจำกัดด้านนโยบายความเป็นส่วนตัวของแพลตฟอร์ม ซึ่งไม่สามารถเข้าไปตรวจสอบข้อมูลภายในอุปกรณ์ของผู้ใช้งานได้

ทั้งนี้ กระทรวงดีอียืนยันว่า ไม่มีส่วนเกี่ยวข้องและไม่มีนโยบายใช้ระบบสปายแวร์เพื่อรุกล้ำสิทธิส่วนบุคคลของประชาชน พร้อมแนะนำให้ผู้ใช้งานเพิ่มระดับการป้องกันอุปกรณ์ โดยเปิดใช้โหมดความปลอดภัยขั้นสูง เช่น Lockdown Mode ของ Apple หรือ High Privacy Protection ของ Android

ส่วนประชาชนที่มีข้อสงสัยหรือกังวลว่าอุปกรณ์ของตนอาจถูกโจมตี สามารถส่งอุปกรณ์เข้ารับการตรวจสอบได้ที่สำนักงานคณะกรรมการการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์แห่งชาติ (สกมช.)

เร่งซ้อมแผน BCP 5 โครงสร้างพื้นฐานสำคัญ

ด้านนายพชร อนันตศิลป์ ปลัดกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม กล่าวว่า ในส่วนของภาครัฐจะยกระดับการทำงานร่วมกันระหว่าง สมช. สกมช. กองทัพ และกระทรวงดีอี ให้เป็นไปในทิศทางเดียวกัน โดยมุ่งเน้นการแบ่งปันทรัพยากรและศักยภาพด้านความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ เพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการป้องกันและรับมือภัยคุกคาม

นอกจากนี้ กระทรวงดีอีได้ออกหนังสือแจ้งเตือนไปยังหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับโครงสร้างพื้นฐานสำคัญของประเทศ 5 กลุ่ม ได้แก่

1. ตลาดเงิน เพื่อป้องกันความเสี่ยงต่อระบบธุรกรรมทางการเงินและความเชื่อมั่นของระบบการเงิน
2. ตลาดทุน เพื่อเตรียมความพร้อมรับมือเหตุการณ์ที่อาจกระทบต่อระบบซื้อขายและโครงสร้างพื้นฐานตลาดทุน
3. สาธารณสุข เพื่อดูแลความต่อเนื่องของบริการและระบบข้อมูลด้านสุขภาพ
4. โครงสร้างพื้นฐาน เพื่อป้องกันผลกระทบต่อระบบบริการและโครงข่ายสำคัญของประเทศ
5. พลังงาน เพื่อรักษาความต่อเนื่องของระบบผลิตและจ่ายพลังงาน

การแจ้งเตือนดังกล่าวมีเป้าหมายเพื่อกระตุ้นให้หน่วยงานในแต่ละกลุ่มเร่งทบทวนและซักซ้อมแผนความต่อเนื่องทางธุรกิจ (Business Continuity Plan: BCP) เพื่อให้สามารถดำเนินงานต่อไปได้ แม้เกิดเหตุการณ์โจมตีทางไซเบอร์หรือระบบสำคัญหยุดชะงัก

ทั้งนี้ การดำเนินการเป็นไปตามข้อสั่งการของนายกรัฐมนตรีที่มอบหมายให้ทุกกระทรวงจัดทำมาตรการป้องกันภัยไซเบอร์เฉพาะสำหรับแต่ละอุตสาหกรรมอย่างเร่งด่วน เพื่อยกระดับความพร้อมของประเทศในการรับมือภัยคุกคามที่มีแนวโน้มซับซ้อนและรุนแรงขึ้น