ไทย ส่ง CE-7 MATCH อุปกรณ์วิทยาศาสตร์ฝีมือคนไทย สำรวจดวงจันทร์กับ “ฉางเอ๋อ 7”

กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) ร่วมกับสถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (สดร.) และพันธมิตรทั้งภาครัฐและเอกชน ประกาศความพร้อมส่ง CE-7 MATCH อุปกรณ์วิทยาศาสตร์ที่ออกแบบและพัฒนาโดยนักวิจัยและวิศวกรไทย เข้าร่วมภารกิจสำรวจดวงจันทร์กับยาน ฉางเอ๋อ 7 (Chang'e 7) ของจีน โดยมีกำหนดปล่อยยานจากศูนย์ปล่อยยานอวกาศเหวินชาง มณฑลไห่หนาน ในวันที่ 24 สิงหาคม 2569 นับเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ที่เทคโนโลยีฝีมือคนไทยได้ร่วมภารกิจสำรวจดวงจันทร์ระดับโลก

ชู Space Economy เครื่องยนต์เศรษฐกิจใหม่ของไทย

ศ.ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวง อว. กล่าวว่า ความสำเร็จในการเตรียมส่ง CE-7 MATCH ไปปฏิบัติภารกิจบนวงโคจรรอบดวงจันทร์ ไม่ได้เป็นเพียงความก้าวหน้าทางวิทยาศาสตร์ แต่สะท้อนการยกระดับศักยภาพทุนมนุษย์ของประเทศไทย และเป็นหลักฐานว่าประเทศไทยกำลังก้าวสู่เศรษฐกิจฐานนวัตกรรมอย่างเป็นรูปธรรม

ภารกิจดังกล่าวถือเป็นหนึ่งในโจทย์ด้านวิศวกรรมที่ท้าทายที่สุด เนื่องจากอุปกรณ์จะต้องทำงานในวงโคจรสูงประมาณ 200 กิโลเมตรเหนือพื้นผิวดวงจันทร์ ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของการพัฒนา Space Economy ที่รัฐบาลมองว่าจะเป็นเครื่องยนต์เศรษฐกิจใหม่ของประเทศ พร้อมผลักดันประเทศไทยจาก "ผู้ใช้นวัตกรรม" สู่ "ผู้สร้างนวัตกรรม" ภายใต้แนวคิด Frontier Innovation Thailand

ต่อยอดเทคโนโลยี Space Grade สร้างวิศวกรไทยระดับโลก

ศ.ดร.ยศชนัน กล่าวว่า ประเทศที่มีเศรษฐกิจแข็งแกร่งล้วนมีพื้นฐานจากการวิจัยอวกาศระดับสูง เนื่องจากการพัฒนาเทคโนโลยีมาตรฐาน Space Grade ซึ่งต้องมีความแม่นยำสูงและไม่สามารถเกิดข้อผิดพลาดได้ จะนำไปสู่การต่อยอดองค์ความรู้ เทคโนโลยี และทรัพย์สินทางปัญญาอีกจำนวนมาก

สำหรับ CE-7 MATCH จะติดตั้งบนยานโคจรรอบดวงจันทร์ เพื่อเฝ้าสังเกตสภาพแวดล้อมอวกาศและตรวจวัดพายุสุริยะต่อเนื่องเป็นเวลา 3 ปี ข้อมูลที่ได้จะเป็นประโยชน์ต่อการศึกษาวิทยาศาสตร์อวกาศ การพัฒนาระบบเตือนภัยดาวเทียม รวมถึงการสร้างบุคลากรด้านอวกาศและวิศวกรรมขั้นสูงของไทย

Thailand Moonshot มุ่งสร้างคนมากกว่าสร้างอุปกรณ์

รัฐมนตรีว่าการกระทรวง อว. ระบุว่า สิ่งสำคัญที่สุดของภารกิจ Thailand Moonshot ไม่ใช่เพียงการส่งอุปกรณ์ขึ้นสู่อวกาศ แต่คือการสร้างแรงบันดาลใจและพัฒนาคนรุ่นใหม่

ครั้งนี้ถือเป็นความร่วมมือครั้งแรกระหว่างกระทรวง อว. และกระทรวงศึกษาธิการ (ศธ.) ภายใต้การกำกับดูแลของรองนายกรัฐมนตรี เพื่อถ่ายทอดสดภารกิจประวัติศาสตร์ไปยังเยาวชนกว่า 3 ล้านคนทั่วประเทศ พร้อมจับมือกับ Sea Group ใช้แพลตฟอร์มดิจิทัลที่มีผู้ใช้งานกว่า 20 ล้านคน ขยายโอกาสการเรียนรู้ด้าน STEM ให้เข้าถึงประชาชนอย่างทั่วถึง สอดรับเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนด้านการศึกษา (SDG 4)

"เราอยากให้เด็กไทยได้เห็นเหตุการณ์จริง ได้เรียนรู้กระบวนการทำงานของนักวิทยาศาสตร์และวิศวกร เพื่อสร้างแรงบันดาลใจว่า คนไทยก็สามารถสร้างเทคโนโลยีระดับโลกและเดินทางไปถึงดวงจันทร์ได้เช่นกัน" ศ.ดร.ยศชนัน กล่าว

ศธ.หนุนสร้างแรงบันดาลใจเยาวชน

นายอัครนันท์ กัณณ์กิตตินันท์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ  กล่าวว่า กระทรวงศึกษาธิการให้ความสำคัญกับการส่งเสริมการเรียนรู้ด้าน STEM มาอย่างต่อเนื่อง แต่ภารกิจครั้งนี้มีคุณค่ามากกว่าการถ่ายทอดความรู้ เพราะเป็นการสร้างแรงบันดาลใจให้เยาวชนได้เห็นว่าฝีมือคนไทยสามารถพัฒนาเทคโนโลยีระดับโลกได้

ศธ.จึงพร้อมร่วมมือกับ อว. นำภารกิจดังกล่าวไปต่อยอดเป็นกิจกรรมการเรียนรู้และบทเรียนในสถานศึกษา เพื่อปลูกฝังความสนใจด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และอวกาศให้กับนักเรียนไทย

CE-7 MATCH รองรับสถานีวิจัยบนดวงจันทร์ในอนาคต

ดร.วิภู รุโจปการ ผู้อำนวยการ สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (องค์การมหาชน) (สดร.) กล่าวว่า CE-7 MATCH ได้รับการออกแบบและพัฒนาโดยนักวิจัยไทย เพื่อปฏิบัติภารกิจตรวจวัดรังสีคอสมิกและศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างโลก ดวงอาทิตย์ และดวงจันทร์ ซึ่งจะเป็นข้อมูลสำคัญรองรับการจัดตั้ง สถานีวิจัยนานาชาติบนดวงจันทร์ (International Lunar Research Station : ILRS) ในอนาคต

นอกจากนี้ ยังถือเป็นครั้งแรกที่เทคโนโลยีของไทยผ่านการรับรองมาตรฐานระดับสากลจนได้รับเลือกเข้าร่วมภารกิจสำรวจดวงจันทร์ระดับนานาชาติ สะท้อนศักยภาพของนักวิจัยและวิศวกรไทยในการพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศขั้นสูง

ถ่ายทอดสดจากจีน พร้อมวิเคราะห์ภารกิจแบบเรียลไทม์

นายวันชัย ตันติวิทยาพิทักษ์ ผู้อำนวยการไทยพีบีเอส กล่าวว่า การปล่อยยานฉางเอ๋อ 7 จะมีการถ่ายทอดสดจากศูนย์ปล่อยยานอวกาศเหวินชาง ประเทศจีน ในวันที่ 24 สิงหาคมนี้ โดยทีมงานได้เตรียมระบบถ่ายทอดสัญญาณและการวิเคราะห์ภารกิจแบบเรียลไทม์จากผู้เชี่ยวชาญ พร้อมจัดทำศูนย์รวมองค์ความรู้ผ่านเว็บไซต์ Thai PBS Sci & Tech ทั้งข่าว บทความ และวิดีโอ เพื่อให้ประชาชนเข้าถึงข้อมูลด้านอวกาศได้ง่ายขึ้น

Sea ดึง Shopee และ Free Fire จุดกระแส STEM

ด้าน ดร.ศรุต วานิชพันธุ์ ผู้อำนวยการอาวุโส Sea (ประเทศไทย) กล่าวว่า Sea (ประเทศไทย) จะร่วมสนับสนุนการเรียนรู้ด้าน STEM ผ่านแพลตฟอร์มในเครือ โดยเผยแพร่ข้อมูลและถ่ายทอดสดภารกิจผ่าน Shopee พร้อมสร้างแผนที่ธีม "Into the Universe" ในโหมด Craftland ของเกม Garena Free Fire เพื่อให้ผู้ใช้งานได้ร่วมสำรวจและนับถอยหลังการปล่อยยานแบบเรียลไทม์ ทำให้การเรียนรู้เรื่องดาราศาสตร์และอวกาศเป็นเรื่องใกล้ตัวและเข้าถึงคนรุ่นใหม่มากขึ้น

ชวนคนไทยร่วมชมภารกิจประวัติศาสตร์

กระทรวง อว. เชิญชวนประชาชน เยาวชน และสถานศึกษาทั่วประเทศ ร่วมติดตามการถ่ายทอดสดภารกิจปล่อยยาน ฉางเอ๋อ 7 พร้อมอุปกรณ์วิทยาศาสตร์ CE-7 MATCH ในวันที่ 24 สิงหาคม 2569 ผ่านช่องทางออนไลน์ของ NARIT, Thai PBS, Thai PBS Sci & Tech, ศธ.360 องศา รวมถึง YouTube ของ NARIT Thailand และ OBEC Channel ตลอดจนติดตามกิจกรรมและเนื้อหาพิเศษผ่านช่องทางของ สดร. ศธ. และ Shopee ประเทศไทย เพื่อร่วมเป็นสักขีพยานอีกก้าวสำคัญของประเทศไทยบนเวทีการสำรวจอวกาศโลก