ไทยวิ่งสู้ฟัดเจรจา "อาร์เซ็ปต์" สรุปได้แล้ว 7 เรื่อง ยังอีกอื้อ!!
ไทยลุยเต็มพิกัด! ดันแผนเจรจา "อาร์เซ็ป" ล่าสุด หาข้อสรุปร่วมกันได้แล้ว 7 เรื่อง ขณะข้อบทเรื่องพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ส่อยื้อ หลังคู่เจรจาอาเซียนนำไปผูกโยงกับเรื่องการลงทุนและการแข่งขัน ขณะเลือกตั้งใหญ่หลายประเทศปัจจัยท้าทายเจรจาระดับนโยบาย
นายรณรงค์ พูลพิพัฒน์ รองอธิบดีกรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ เผยว่า ไทยได้ร่วมการประชุมคณะกรรมการเจรจาจัดทำความตกลงหุ้นส่วนทางเศรษฐกิจระดับภูมิภาค (RCEP) หรือ อาร์เซ็ป (16 ประเทศ) สมัยพิเศษ ครั้งที่ 2 ระหว่างวันที่ 25-26 ม.ค. 2562 ณ กรุงจาการ์ตา สาธารณรัฐอินโดนีเซีย เพื่อผลักดันแผนการทำงานนำไปสู่การสรุปผลการเจรจาอาร์เซ็ปในปี 2562 ตามที่ผู้นำได้ตั้งเป้าหมายไว้
ทั้งนี้ แม้สมาชิกหลายประเทศมีกำหนดการการเลือกตั้งใหญ่และบางประเทศมีการเลือกตั้งสภาสูง รวมทั้งจัดตั้งรัฐบาลใหม่ ในช่วง มี.ค. - พ.ค. เช่น ไทย อินโดนีเซีย ออสเตรเลีย อินเดีย ญี่ปุ่น จากสถานการณ์ดังกล่าวได้สร้างความท้าทายให้กับการเจรจาอาร์เซ็ปในระดับนโยบาย ซึ่งที่ประชุมเห็นพ้องให้การเจรจาด้านเทคนิคในระดับเจ้าหน้าที่จะต้องดำเนินการต่อไปอย่างต่อเนื่องและเข้มข้น เพื่อเร่งผลักดันการเจรจาให้สรุปภายในปีนี้
การประชุมครั้งนี้สำคัญมาก เพราะเป็นการร่วมกันกำหนดแผนการทำงานที่มีเป้าหมายและระยะเวลาชัดเจนสำหรับการสรุปการเจรจาในแต่ละบทที่ยังคงค้างอยู่ การประชุมครั้งนี้ยังเป็นการเตรียมการสำหรับการประชุมอาร์เซ็ป ครั้งที่ 25 ที่จะเกิดขึ้นระหว่างวันที่ 19-28 ก.พ. 2562 ณ เมืองบาหลี ของอินโดนีเซีย และการประชุมรัฐมนตรีอาร์เซ็ปสมัยพิเศษ ครั้งที่ 7 ในวันที่ 2 มี.ค. 2562 ณ เมืองเสียมราฐ ราชอาณาจักรกัมพูชา ในขณะที่ ไทยจะถือโอกาสการเป็นประธานอาเซียนผลักดันการเจรจาอาร์เซ็ปอย่างเต็มที่ และพร้อมที่จะรับเป็นเจ้าภาพจัดการประชุมทุกระดับในกรณีที่ไม่มีประเทศสมาชิกใดเสนอตัวเป็นเจ้าภาพจัดประชุม
สำหรับสถานะการเจรจาอาร์เซ็ป ล่าสุด สามารถสรุปข้อบทได้แล้ว 7 บท ได้แก่ บทเกี่ยวกับมาตรการสุขอนามัยพืชและสัตว์ กฎระเบียบทางเทคนิค สถาบัน พิธีการศุลกากรและการอำนวยความสะดวกทางการค้า และการจัดซื้อจัดจ้างโดยรัฐ ความร่วมมือทางเศรษฐกิจและวิชาการ และวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม โดยบทที่เหลือมีหลายบทที่ใกล้จะได้ข้อสรุป ได้แก่ พาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ การระงับข้อพิพาท และการแข่งขัน อย่างไรก็ดี ยังเหลือเรื่องสำคัญที่สมาชิกต้องร่วมใจที่จะสรุปผลให้ได้ ได้แก่ ทรัพย์สินทางปัญญา การเงิน โทรคมนาคม การเยียวยาทางการค้า และกฎว่าด้วยถิ่นกำเนิดสินค้า โดยเฉพาะอย่างยิ่งประเด็นที่เกี่ยวกับการเปิดตลาดสินค้า บริการ และการลงทุน
นอกจากนี้ ข้อบทเรื่องพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์จะต้องใช้กลยุทธ์ในการเจรจาอย่างสูง เนื่องจากประเทศคู่เจรจาอาเซียนใช้กลยุทธ์ในการผูกประเด็นพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์กับบทอื่น ๆ เช่น บทการลงทุนที่มีข้อบทการห้ามรัฐกำหนดเงื่อนไขให้นักลงทุนปฏิบัติ (PPRs) และบทการแข่งขัน จึงถือเป็นการผูกโยงประเด็นด้านนโยบายเพื่อเป็นการต่อรอง แต่ในขณะที่ สมาชิกส่วนใหญ่ต้องการให้สรุปบทพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ในรอบการประชุมอาร์เซ็ป ครั้งที่ 25 ที่จะถึงนี้ ดังนั้น ที่ประชุมจึงได้แบ่งแผนการเจรจาบทพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์เป็น 2 ระยะ ได้แก่ ระยะที่ 1 การประชุมอาร์เซ็ป ครั้งที่ 25 ณ เมืองบาหลี ซึ่งจะเน้นการเจรจาประเด็นเชิงนโยบายที่รัฐมนตรีต้องตัดสินใจ
หลังจากนั้นจะยกประเด็นเชิงนโยบายขึ้นสู่การประชุมรัฐมนตรีอาร์เซ็ป สมัยพิเศษ ครั้งที่ 7 ณ เมืองเสียมราฐ และระยะที่ 2 การประชุมอาร์เซ็ป ครั้งที่ 26 ณ เมืองเมลเบิร์น เครือรัฐออสเตรเลีย ซึ่งจะเป็นการเจรจาในระดับคณะทำงานเกี่ยวกับประเด็นทางเทคนิคและกฎระเบียบที่ยังคงค้างให้ได้ข้อสรุปทั้งหมด ทั้งนี้ กลยุทธ์การเจรจาที่ผูกโยงระหว่างบทเพื่อการต่อรองเป็นกลยุทธ์ที่จะเกิดขึ้นกับบทอื่นอีก อาทิ การผูกโยงเรื่องการลดภาษีสินค้ากับกฎว่าด้วยถิ่นกำเนิดสินค้า ดังนั้น หน่วยงานไทยที่เกี่ยวข้องจะต้องประสานงานร่วมกันอย่างต่อเนื่อง เพื่อสร้างกลยุทธ์การเจรจาที่นำไปสู่ผลประโยชน์สูงสุดของประเทศ
นายรณรงค์ พูลพิพัฒน์ รองอธิบดีกรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ เผยว่า ไทยได้ร่วมการประชุมคณะกรรมการเจรจาจัดทำความตกลงหุ้นส่วนทางเศรษฐกิจระดับภูมิภาค (RCEP) หรือ อาร์เซ็ป (16 ประเทศ) สมัยพิเศษ ครั้งที่ 2 ระหว่างวันที่ 25-26 ม.ค. 2562 ณ กรุงจาการ์ตา สาธารณรัฐอินโดนีเซีย เพื่อผลักดันแผนการทำงานนำไปสู่การสรุปผลการเจรจาอาร์เซ็ปในปี 2562 ตามที่ผู้นำได้ตั้งเป้าหมายไว้
ทั้งนี้ แม้สมาชิกหลายประเทศมีกำหนดการการเลือกตั้งใหญ่และบางประเทศมีการเลือกตั้งสภาสูง รวมทั้งจัดตั้งรัฐบาลใหม่ ในช่วง มี.ค. - พ.ค. เช่น ไทย อินโดนีเซีย ออสเตรเลีย อินเดีย ญี่ปุ่น จากสถานการณ์ดังกล่าวได้สร้างความท้าทายให้กับการเจรจาอาร์เซ็ปในระดับนโยบาย ซึ่งที่ประชุมเห็นพ้องให้การเจรจาด้านเทคนิคในระดับเจ้าหน้าที่จะต้องดำเนินการต่อไปอย่างต่อเนื่องและเข้มข้น เพื่อเร่งผลักดันการเจรจาให้สรุปภายในปีนี้
การประชุมครั้งนี้สำคัญมาก เพราะเป็นการร่วมกันกำหนดแผนการทำงานที่มีเป้าหมายและระยะเวลาชัดเจนสำหรับการสรุปการเจรจาในแต่ละบทที่ยังคงค้างอยู่ การประชุมครั้งนี้ยังเป็นการเตรียมการสำหรับการประชุมอาร์เซ็ป ครั้งที่ 25 ที่จะเกิดขึ้นระหว่างวันที่ 19-28 ก.พ. 2562 ณ เมืองบาหลี ของอินโดนีเซีย และการประชุมรัฐมนตรีอาร์เซ็ปสมัยพิเศษ ครั้งที่ 7 ในวันที่ 2 มี.ค. 2562 ณ เมืองเสียมราฐ ราชอาณาจักรกัมพูชา ในขณะที่ ไทยจะถือโอกาสการเป็นประธานอาเซียนผลักดันการเจรจาอาร์เซ็ปอย่างเต็มที่ และพร้อมที่จะรับเป็นเจ้าภาพจัดการประชุมทุกระดับในกรณีที่ไม่มีประเทศสมาชิกใดเสนอตัวเป็นเจ้าภาพจัดประชุม
สำหรับสถานะการเจรจาอาร์เซ็ป ล่าสุด สามารถสรุปข้อบทได้แล้ว 7 บท ได้แก่ บทเกี่ยวกับมาตรการสุขอนามัยพืชและสัตว์ กฎระเบียบทางเทคนิค สถาบัน พิธีการศุลกากรและการอำนวยความสะดวกทางการค้า และการจัดซื้อจัดจ้างโดยรัฐ ความร่วมมือทางเศรษฐกิจและวิชาการ และวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม โดยบทที่เหลือมีหลายบทที่ใกล้จะได้ข้อสรุป ได้แก่ พาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ การระงับข้อพิพาท และการแข่งขัน อย่างไรก็ดี ยังเหลือเรื่องสำคัญที่สมาชิกต้องร่วมใจที่จะสรุปผลให้ได้ ได้แก่ ทรัพย์สินทางปัญญา การเงิน โทรคมนาคม การเยียวยาทางการค้า และกฎว่าด้วยถิ่นกำเนิดสินค้า โดยเฉพาะอย่างยิ่งประเด็นที่เกี่ยวกับการเปิดตลาดสินค้า บริการ และการลงทุน
นอกจากนี้ ข้อบทเรื่องพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์จะต้องใช้กลยุทธ์ในการเจรจาอย่างสูง เนื่องจากประเทศคู่เจรจาอาเซียนใช้กลยุทธ์ในการผูกประเด็นพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์กับบทอื่น ๆ เช่น บทการลงทุนที่มีข้อบทการห้ามรัฐกำหนดเงื่อนไขให้นักลงทุนปฏิบัติ (PPRs) และบทการแข่งขัน จึงถือเป็นการผูกโยงประเด็นด้านนโยบายเพื่อเป็นการต่อรอง แต่ในขณะที่ สมาชิกส่วนใหญ่ต้องการให้สรุปบทพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ในรอบการประชุมอาร์เซ็ป ครั้งที่ 25 ที่จะถึงนี้ ดังนั้น ที่ประชุมจึงได้แบ่งแผนการเจรจาบทพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์เป็น 2 ระยะ ได้แก่ ระยะที่ 1 การประชุมอาร์เซ็ป ครั้งที่ 25 ณ เมืองบาหลี ซึ่งจะเน้นการเจรจาประเด็นเชิงนโยบายที่รัฐมนตรีต้องตัดสินใจ
หลังจากนั้นจะยกประเด็นเชิงนโยบายขึ้นสู่การประชุมรัฐมนตรีอาร์เซ็ป สมัยพิเศษ ครั้งที่ 7 ณ เมืองเสียมราฐ และระยะที่ 2 การประชุมอาร์เซ็ป ครั้งที่ 26 ณ เมืองเมลเบิร์น เครือรัฐออสเตรเลีย ซึ่งจะเป็นการเจรจาในระดับคณะทำงานเกี่ยวกับประเด็นทางเทคนิคและกฎระเบียบที่ยังคงค้างให้ได้ข้อสรุปทั้งหมด ทั้งนี้ กลยุทธ์การเจรจาที่ผูกโยงระหว่างบทเพื่อการต่อรองเป็นกลยุทธ์ที่จะเกิดขึ้นกับบทอื่นอีก อาทิ การผูกโยงเรื่องการลดภาษีสินค้ากับกฎว่าด้วยถิ่นกำเนิดสินค้า ดังนั้น หน่วยงานไทยที่เกี่ยวข้องจะต้องประสานงานร่วมกันอย่างต่อเนื่อง เพื่อสร้างกลยุทธ์การเจรจาที่นำไปสู่ผลประโยชน์สูงสุดของประเทศ
