เมื่อเศรษฐกิจการนอนหลับ สร้างพลังให้กับมังกร (จบ)

ไปคุยกันต่อเลยว่า โอกาสทางธุรกิจเกิดขึ้นกับสินค้าและบริการอะไรบ้างครับ ... 

ในเชิงสินค้าและบริการ ก็ยกระดับทั้งระบบนิเวศและมุ่งจัดการครบวงจร โดยขยับจากสินค้าพื้นฐานทั่วไป อาทิ เครื่องนอน (ที่นอน หมอน ผ้าห่ม และผ้าปูเตียง) และเครื่องใช้ไฟฟ้าทั่วไป (พัดลม และเครื่องปรับอากาศ) ไปยังสินค้ากลุ่มใหม่ อาทิ หน้ากากปิดตาและที่อุดหู และบริการใหม่ที่มีคุณภาพสูงที่ทำจากวัสดุพิเศษ เช่น สิ่งทอที่ให้ความเย็น (เพื่อความสดชื่นของผู้ใช้) และผ้าห่มไฟฟ้าแบบสมาร์ทโซนพร้อมการควบคุมอุณหภูมิและความชื้นอิสระ ซึ่งถือเป็นกลุ่มที่มีสัดส่วนมากที่สุดของเศรษฐกิจการนอนหลับโดยรวม 

แถมตลาดนี้ยังพัฒนาในเชิงคุณภาพอย่างรวดเร็ว โดยเปลี่ยนจากการ “รักษาการนอนไม่หลับ” ในเชิงรับเป็นความใส่ใจต่อ “ระบบการนอนหลับเพื่อสุขภาพ” (Healthy Sleep System) ทำให้ “ช่วยนอน-หลับลึก-ฟื้นฟูสุขภาพ” อย่างรอบด้านในเชิงรุก  

ส่งผลให้ความต้องการสินค้าและบริการเปลี่ยนโฉมตามไปด้วย ไล่ตั้งแต่ชุดเครื่องนอนและหมอน เฉพาะตลาดที่นอนของจีน ที่มียอดการจำหน่ายภายในประเทศมากกว่า 100 ล้านหน่วยก็กำลังเปลี่ยนไปสู่วัสดุระดับพรีเมียมมากขึ้น เช่น เมมโมรี่โฟม และ ยางพารา

บางส่วนที่มีปัญหาการนอนไม่หลับ อาจปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการใช้ชีวิต อาทิ การออกกำลังกายเพื่อรับแสงแดดในเวลากลางวัน เพื่อช่วยคุณภาพการหลั่งเมลาโทนิน (Melatonin) ในเวลากลางคืน หรือการบริโภคอาหารที่มีสารกาบา (Gaba) ตามธรรมชาติ อาทิ ธัญพืช (ข้าวกล้องงอก ข้าวบาร์เลย์ ข้าวสาลี และถั่วเหลือง) ผักและผลไม้ (มะเขือเทศ ผักโขม บร็อกโคลี่ และมันหวาน) และ อาหารหมักดอง (โยเกิร์ต นมเปรี้ยว และกิมจิ) 

บ้างก็ยอมลงทุนหาซื้ออาหารเสริมและสินค้าอื่น มาใช้เพื่อช่วยการนอนหลับ อาทิ ของว่างผสมเมลาโทนิน เครื่องดื่มผสมกาบา และน้ำมันหอมระเหย และอื่นๆ   

ในระยะหลัง ผมยังสังเกตเห็นการปรับแต่งโซลูชั่นการนอนหลับตามสถานการณ์และเฉพาะบุคคลโดยใช้ข้อมูล และ AI ที่กำลังกลายเป็นกระแสหลัก ผู้บริโภคจีนมีความต้องการในสินค้าไฮเทค และบริการคุณภาพสูงที่ “ละเอียด-เฉพาะตัว-ครอบคลุมทุกสถานการณ์” โดยบิ๊กเทคและ SMEs ของจีนกำลังผนวกฮาร์ดแวร์เข้ากับ AI เพื่อสร้างสภาพแวดล้อมการนอนหลับ ที่ราบรื่น ทำให้ตลาดสินค้าและบริการกลุ่มนี้กำลังเติบโตรวดเร็วที่สุด 

อาทิ ที่นอนอัจฉริยะที่สามารถปรับความหนาแน่นตามตําแหน่งร่างกาย (หลักสรีรศาสตร์) แบบเรียลไทม์พร้อมแอปตรวจสอบที่เชื่อมต่อกับระบบควบคุม และปรับอุณหภูมิและความชื้นให้เหมาะสม และประหยัดพลังงาน   

ทั้งนี้ ในตลาดจีนมีผู้เล่นที่จับตลาดนี้หลายราย De Rucci ในฐานะแบรนด์ผู้ผลิตที่นอนและเครื่องนอนระดับพรีเมี่ยมของจีน ที่นำเอาเทคโนโลยีที่นอนอัจฉริยะ (AI Smart Mattress) มาใช้ และ Healthcare Co. ผู้ผลิตผลิตภัณฑ์เครื่องนอนเมโมรีโฟมภายใต้แบรนด์ MLILY อันโด่งดัง และ Sleep Science แบรนด์เครื่องนอนที่ปรับได้ชั้นนำ

อุปกรณ์สวมใส่ติดตามการนอนหลับ ก็กำลังได้รับความนิยมอย่างมาก คนใกล้ชิดของผมหลายคนเปลี่ยนจากการใช้นาฬิกาข้อมือเพื่อบอกเวลาและแสดงฐานะเป็น “นาฬิกาสุขภาพ” กันเป็นจำนวนมาก

ปัจจุบัน อุปกรณ์ดังกล่าวไม่ได้มีคุณสมบัติในการติดตามการนอนหลับแบบสแตนด์อะโลนอีกต่อไป แต่เชื่อมโยงกับแพลตฟอร์ม หรือ เป็นส่วนหนึ่งของระบบสุขภาพแบบองค์รวม เช่น ตรวจสอบอัตราการเต้นของหัวใจ ระดับออกซิเจนในเลือด และ ระดับความเครียด และมีผู้เล่นหน้าใหม่เกิดขึ้นตามมา เช่น JD Health และ Alibaba Health  

รวมทั้งแผนการนอนหลับที่ขับเคลื่อนด้วย AI ที่ Xiaomi รวม IOT ที่เชื่อมต่อกับ “บ้านอัจฉริยะ” และแพลตฟอร์มการดูแลสุขภาพที่ช่วยออกแบบและกำกับตารางเวลาการนอนหลับ และอำนวยความสะดวกการใช้งานอุปกรณ์ที่เชื่อมต่อแก่ผู้ใช้อย่างรอบด้าน  

ประการสำคัญยิ่งกว่าก็คือ กว่า 80% ของผู้บริโภคชาวจีน ยินดีทดลองใช้อุปกรณ์และบริการเหล่านี้ ซึ่งสะท้อนถึงศักยภาพและโอกาสทางธุรกิจในอนาคต

ธุรกิจบริการนอนหลับก็เป็นอีกส่วนหนึ่งที่ขยายตัวอย่างรวดเร็ว อันได้แก่ คลินิกการนอนหลับ โปรแกรมสุขภาพ และ โรงแรมที่ใช้การนอนหลับเป็นแนวคิดหลัก พร้อมจัดร้านจำหน่ายสินค้าที่เกี่ยวข้อง ตลาดส่วนนี้ส่วนใหญ่เป็นกลุ่มคนที่มีปัญหาโรคนอนไม่หลับหรือต้องการคุณภาพการนอนที่ดี จึงเลือกใช้บริการของโรงแรมเหล่านี้ หรือเมื่อไปนอนพักแล้ว  

บางคนรู้สึกว่าได้นอนหลับพักผ่อนอย่างมีคุณภาพ จึงสั่งซื้อหมอน เครื่องนอน และอื่นๆ ที่ชื่นชอบจากร้านค้าภายในโรงแรม หรือ สั่งผ่านแอปของเครือโรงแรม ทำให้โรงแรมและรีสอร์ตกลายเป็นช่องทางการจัดจำหน่ายเครื่องนอนที่ได้รับความนิยมอย่างคาดไม่ถึง    

ยิ่งไปกว่านั้น โดยที่จีนพัฒนาด้านนวัตกรรมไปอย่างไม่หยุดยั้ง และผู้บริโภคมีแนวโน้มที่จะ “ดูแลตนเอง” ผ่านโซลูชั่นที่ทันสมัย จึงต่างมองหาโซลูชั่นการนอนหลับอัจฉริยะ ที่ขับเคลื่อนด้วยข้อมูลมากขึ้น ทำให้เศรษฐกิจการนอนก็ขยายไปสู่ด้านดิจิตัลและเนื้อหา

อาทิ แอปการทําสมาธิ เสียงสีขาว (White Sound) และภูมิทัศน์เสียงที่ช่วย “กล่อม” ให้ผู้ฟังหลับง่ายขึ้น รวมถึง KOL พูดคุยก่อนนอนบนแพลตฟอร์ม 

จะเห็นได้ว่า เศรษฐกิจการนอนหลับของจีนในปัจจุบัน ไม่ได้จำกัดอยู่เฉพาะการนอนหลับเท่านั้น แต่ได้พัฒนาเป็นอุตสาหกรรมที่ซับซ้อนและถูกเชื่อมต่อเข้ากับหลายภาคส่วน อาทิ นโยบายภาครัฐ การยกระดับการบริโภคที่ใส่ใจสุขภาพ การปรับไปสู่ประสบการณ์เพื่อความเป็นอยู่ที่ดีและสะดวกสบาย ซึ่งนำไปสู่โอกาสทางธุรกิจมากมาย ไม่ว่าจะเป็นผลิตภัณฑ์เครื่องนอน การดูแลสุขภาพ บริการทางการแพทย์ ความงาม ฟิตเนสและสุขภาพ บ้านอัจฉริยะ และอื่นๆ  

อีกไม่นานความฝันที่เราอยากเห็นคนมีอายุยืนยาวอย่างมีความสุขอาจเกิดขึ้น ซึ่งส่วนหนึ่งอาจได้รับอานิสงส์จาก “เศรษฐกิจการนอนหลับ” อย่างมีคุณภาพสูง ...

คอลัมน์มังกรกระพือปีก โดย...ดร.ไพจิตร วิบูลย์ธนสาร รองประธานและเลขาธิการหอการค้าไทยในจีน หนังสือพิมพ์ฐานเศรษฐกิจ ฉบับ 4228