'เควิน วอร์ช' ถอดรหัสเศรษฐกิจโลก ชี้ AI ตัวเปลี่ยนเกม ย้ำจุดยืนสู้เงินเฟ้อ

ในการประชุมประจำปีของกองทุนการเงินระหว่างประเทศ (IMF) วันที่ 16 ตุลาคม 2569 ช่วง AM MD’s Fireside Chat คริสตาลินา กอร์เกียวา (Kristalina Georgieva) กรรมการจัดการ IMF เป็นผู้ดำเนินรายการและกล่าวแนะนำ เควิน วอร์ช (Kevin Warsh) ประธานธนาคารกลางสหรัฐฯ (เฟด) ในโอกาสการทำงานครบ 148 วันในตำแหน่งประธานเฟดคนที่ 78

การสนทนาครั้งนี้ครอบคลุมประเด็นสำคัญตั้งแต่แนวโน้มเศรษฐกิจโลกที่ยังคงแสดงความยืดหยุ่น ทิศทางนโยบายการเงินเพื่อรับมือกับเงินเฟ้อ ผลกระทบจากเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) ไปจนถึงการปรับแนวทางบริหารและวัฒนธรรมองค์กรของเฟด เพื่อให้พร้อมรับความเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจและเทคโนโลยีในระยะต่อไป

เฟดเปลี่ยนวิธีประเมินเศรษฐกิจ มองสถานการณ์จริงมากกว่าข้อมูลย้อนหลัง

เควิน วอร์ช ระบุว่า แนวทางประเมินภาวะเศรษฐกิจของเฟดให้ความสำคัญกับการ “มองออกไปนอกหน้าต่าง” เพื่อสังเกตสถานการณ์ที่เกิดขึ้นจริงในปัจจุบัน ทั้งด้านผลผลิต การจ้างงาน และอัตราเงินเฟ้อ มากกว่าการพึ่งพาข้อมูลย้อนหลังซึ่งอาจมีความล่าช้า หรือใช้แบบจำลองคาดการณ์อนาคตรูปแบบเดิมเพียงอย่างเดียว

แนวคิดดังกล่าวสะท้อนความพยายามในการประเมินเศรษฐกิจให้สอดคล้องกับสภาพความเป็นจริงที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ท่ามกลางความไม่แน่นอนจากปัจจัยเศรษฐกิจและภูมิรัฐศาสตร์ ซึ่งอาจทำให้ข้อมูลในอดีตไม่สามารถอธิบายสถานการณ์ปัจจุบันได้อย่างครบถ้วน

เควิน วอร์ช มองด้วยว่า แนวคิดเรื่อง “ภาวะเศรษฐกิจซบเซาเรื้อรัง” (Secular Stagnation) ซึ่งเคยเป็นประเด็นถกเถียงเมื่อราวสองทศวรรษก่อน ไม่ได้สะท้อนภาพเศรษฐกิจสหรัฐฯ ในปัจจุบัน เนื่องจากขณะนี้สหรัฐฯ กำลังเผชิญการลงทุนขนาดใหญ่และการเติบโตเชิงโครงสร้าง โดยมีแรงสนับสนุนจากนโยบายเศรษฐกิจมหภาคและรากฐานเศรษฐกิจจุลภาคที่แข็งแกร่ง

แรงขับเคลื่อนจากการลงทุนดังกล่าวช่วยสนับสนุนให้เศรษฐกิจสหรัฐฯ รวมถึงหลายประเทศในกลุ่ม G20 มีความทนทานมากกว่าที่คาดการณ์ไว้ แม้จะเผชิญแรงกดดันจากความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์และความไม่แน่นอนของเศรษฐกิจโลก

ย้ำเสถียรภาพราคาเป็นหัวใจรับมือเงินเฟ้อ

สำหรับทิศทางนโยบายการเงิน เควิน วอร์ช ระบุว่า แรงกดดันด้านราคาที่ยังคงอยู่ในระดับสูงเป็นความท้าทายร่วมกันของธนาคารกลางทั่วโลก โดยเฟดได้ดำเนินการถอนการผ่อนคลายนโยบายการเงินไปเมื่อประมาณหนึ่งเดือนก่อนหน้า พร้อมยืนยันความมุ่งมั่นในการสร้างเสถียรภาพราคาให้แก่ประชาชน

ขณะเดียวกัน ธนาคารกลางในหลายประเทศต่างดำเนินนโยบายการเงินที่ตึงตัวอย่างสอดคล้องกัน เพื่อควบคุมแรงกดดันด้านเงินเฟ้อ โดยไม่มีประเทศใดฉวยโอกาสจากการดำเนินนโยบายของประเทศอื่น หรือแนวคิด “no free riders”

เควิน วอร์ชและคริสตาลินา กอร์เกียวา เห็นพ้องกันว่า การรักษาเสถียรภาพราคาอย่างจริงจังเป็นปัจจัยสำคัญในการสร้างความเชื่อมั่นให้แก่ภาคธุรกิจและครัวเรือน เนื่องจากความเชื่อมั่นด้านราคาเป็นส่วนหนึ่งของการตัดสินใจทางเศรษฐกิจ และช่วยวางรากฐานให้การเติบโตในระยะยาวมีความยั่งยืน

ประเด็นดังกล่าวยังสะท้อนถึงความสำคัญของการดำเนินนโยบายการเงินเพื่อควบคุมเงินเฟ้อ ท่ามกลางความท้าทายที่ธนาคารกลางต้องรักษาสมดุลระหว่างเสถียรภาพราคาและภาวะเศรษฐกิจโดยรวม

จับตา AI เปลี่ยนเศรษฐกิจระยะยาว  แรงกระแทกเชิงบวกด้านอุปทาน

หนึ่งในประเด็นสำคัญของการสนทนาคือผลกระทบจากปัญญาประดิษฐ์ หรือ AI ซึ่งเควิน วอร์ชมองว่าเป็นการเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยีที่สำคัญและส่งผลกระทบมากที่สุดครั้งหนึ่งในชีวิตของเขา โดยกล่าวติดตลกว่า ในสหรัฐฯ อาจเรียกเทคโนโลยีดังกล่าวว่า “SI” หรือ Synthetic Intelligence

เควิน วอร์ชอธิบายว่า ผลกระทบของ AI ต่อเศรษฐกิจอาจแตกต่างกันตามช่วงเวลา โดยในระยะสั้นเทคโนโลยีดังกล่าวอาจส่งผลต่อด้านอุปสงค์รวมก่อน แต่ในระยะกลางถึงระยะยาว AI มีแนวโน้มที่จะกลายเป็น “อุปทานช็อกเชิงบวก” (Positive Supply Shock) ซึ่งช่วยยกระดับผลิตภาพและสร้างความมั่งคั่งให้แก่ระบบเศรษฐกิจได้อย่างมหาศาล

การเปลี่ยนแปลงนี้ทำให้ AI ไม่ได้เป็นเพียงเทคโนโลยีที่เข้ามาปรับรูปแบบการทำงานของภาคธุรกิจเท่านั้น แต่ยังอาจส่งผลต่อศักยภาพการผลิตและโครงสร้างเศรษฐกิจในระยะยาวด้วย

อย่างไรก็ตาม ข้อมูลจากการสนทนาครั้งนี้ไม่ได้ระบุตัวเลขคาดการณ์ผลกระทบของ AI ต่อการเติบโตทางเศรษฐกิจหรือการจ้างงานอย่างเฉพาะเจาะจง แต่เน้นย้ำถึงศักยภาพในการเพิ่มผลิตภาพและสร้างความมั่งคั่งในระยะกลางถึงระยะยาว

AI ปรับโฉมนโยบายการเงิน เฟดตั้งคณะทำงานศึกษาผลิตภาพ-การจ้างงาน

เควิน วอร์ช ยังมองว่า AI จะเข้ามาเปลี่ยนแปลงวิธีดำเนินนโยบายการเงินของธนาคารกลาง โดยช่วยให้สามารถรวบรวมและวิเคราะห์ข้อมูลจำนวนมหาศาลจากทั่วโลกได้อย่างมีประสิทธิภาพและแม่นยำมากขึ้น แทนการพึ่งพาแบบจำลองทางคณิตศาสตร์แบบเดิมเพียงอย่างเดียว

การนำเทคโนโลยีมาช่วยวิเคราะห์ข้อมูลอาจทำให้ธนาคารกลางมีเครื่องมือเพิ่มเติมในการทำความเข้าใจภาวะเศรษฐกิจและประเมินความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้น อย่างไรก็ตาม วอร์ชไม่ได้ระบุรายละเอียดว่าการนำ AI มาใช้จะเปลี่ยนกระบวนการตัดสินใจด้านอัตราดอกเบี้ยหรือกรอบนโยบายการเงินของเฟดอย่างไรในทางปฏิบัติ

เพื่อเตรียมความพร้อมต่อการเปลี่ยนแปลงดังกล่าว เฟดได้จัดตั้งคณะทำงานพิเศษจากภายนอกเพื่อศึกษาประเด็นผลิตภาพและการจ้างงาน สะท้อนให้เห็นถึงความพยายามในการติดตามผลกระทบของเทคโนโลยีที่มีต่อเศรษฐกิจและตลาดแรงงาน

ประเด็นนี้มีความสำคัญต่อการดำเนินนโยบายการเงิน เนื่องจากการเปลี่ยนแปลงด้านผลิตภาพและการจ้างงานเป็นองค์ประกอบหนึ่งของการประเมินภาวะเศรษฐกิจ ซึ่งเกี่ยวข้องกับการกำหนดทิศทางนโยบายของธนาคารกลาง

เตรียมปรับวัฒนธรรมเฟด ขยายความสำคัญทุกพันธกิจ

นอกจากประเด็นเศรษฐกิจและเทคโนโลยีแล้ว เควิน วอร์ช ยังกล่าวถึงแนวทางบริหารองค์กรภายในเฟด โดยสะท้อนบทเรียนจากการทำงานในช่วง 148 วันแรกว่า ต้องการขยายขอบเขตการดูแลให้ครอบคลุมทุกภารกิจขององค์กร ไม่จำกัดเฉพาะงานด้านนโยบายการเงิน

เควิน วอร์ช ระบุว่า พนักงานเฟดมากกว่า 75% จากจำนวนทั้งหมดประมาณ 23,000 คน ไม่ได้ทำงานด้านนโยบายการเงินโดยตรง แต่รับผิดชอบภารกิจสำคัญอื่น ๆ ได้แก่ การกำกับดูแลสถาบันการเงิน ระบบการชำระเงิน และการคุ้มครองผู้บริโภค

ด้วยเหตุนี้ ในช่วง 100 วันข้างหน้า เขาจึงตั้งใจให้ความสำคัญกับงานกำกับดูแลสถาบันการเงินและระบบการชำระเงินอย่างเท่าเทียม เพื่อให้ทุกส่วนขององค์กรได้รับการดูแลอย่างเหมาะสม พร้อมปกป้องและเสริมสร้างความน่าเชื่อถือของสถาบัน (Institutional Credibility)

เควิน วอร์ช ยังต้องการส่งเสริมวัฒนธรรมองค์กรที่เปิดรับบุคลากรที่มีศักยภาพ สนับสนุนให้กล้าตั้งคำถามและท้าทายแนวคิดเดิม ตลอดจนทบทวนวิธีการทำงานจากหลักการพื้นฐาน แทนการยึดติดกับแนวปฏิบัติเดิมเพียงเพราะเป็นสิ่งที่ทำต่อเนื่องกันมาในอดีต