ปฏิวัติการคัดกรองโรคหลอดเลือดสมอง ‘สโตรก’ ด้วย AI -เซนเซอร์อัจฉริยะ

กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข ลงนามบันทึกความร่วมมือร่วมกับ สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.) และบริษัท สไกน์เมด จำกัด (SKAI MED Co.Ltd.) เพื่อขับเคลื่อนโครงการวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีคัดกรองความเสี่ยงโรคหลอดเลือดสมองเชิงสาธารณะด้วยปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence : AI) และเซนเซอร์วิเคราะห์ชีพจรและหลอดเลือดแบบใหม่

นายแพทย์ณัฐพงศ์ วงศ์วิวัฒน์ อธิบดีกรมการแพทย์ กล่าวว่า ความร่วมมือครั้งนี้ถือเป็นการผสานจุดแข็งระหว่างองค์ความรู้ทางการแพทย์ งานวิจัย และนวัตกรรมเทคโนโลยีเข้าด้วยกัน โดยมุ่งเน้นการสร้างเครื่องมือคัดกรองที่มีความแม่นยำสูง ใช้งานง่าย เข้าถึงประชาชนได้ครอบคลุม และเป็นกลไกสำคัญในการลดอุบัติการณ์และภาวะแทรกซ้อนจากโรคหลอดเลือดสมองในประเทศไทย

พร้อมทั้งสนับสนุนให้เกิดการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีจริงในระบบสาธารณสุข เพื่อผลลัพธ์สุขภาพที่ดีขึ้นของประชาชน ความสำคัญของความร่วมมือครั้งนี้ว่า นับเป็นอีกหนึ่งก้าวสำคัญของการนำนวัตกรรมเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) มาประยุกต์ใช้ในระบบสาธารณสุข เพื่อเดินหน้าเชิงรุกรับมือปัญหาโรคหลอดเลือดสมอง (Stroke) ซึ่งเป็นสาเหตุหลักของการเสียชีวิตและความพิการในประเทศไทย

AI เพิ่มประสิทธิภาพระบบคัดกรอง

โดยมุ่งเน้นที่การค้นหาผู้ที่มีความเสี่ยงก่อนเกิดโรค (Pre-stroke screening) ด้วยการนำ AI เข้ามาเพิ่มประสิทธิภาพระบบคัดกรองความเสี่ยงตั้งแต่ระยะเริ่มต้น ให้ผู้ป่วยเข้าถึงการรักษาที่รวดเร็วและแม่นยำยิ่งขึ้น เพื่อลดอัตราการสูญเสีย ทั้งในแง่ของสุขภาพ คุณภาพชีวิต และภาระค่าใช้จ่ายในระยะยาวของประเทศ

หัวใจสำคัญของโครงการนี้ คือการสร้างฐานข้อมูลทางคลินิกที่น่าเชื่อถือ โดยกรมการแพทย์จะรับบทบาทหลักในด้านการดำเนินงานทางคลินิก ประสานการตรวจด้วย Doppler Ultrasound ซึ่งเป็นมาตรฐานสูงสุด (Gold Standard) ในการประเมินหลอดเลือด ทำงานร่วมกับทีมแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านระบบประสาท เพื่อจัดทำ Clinical Reference Dataset สำหรับฝึกฝนอัลกอริทึมของ AI ให้มีความแม่นยำสูงและสอดคล้องกับลักษณะทางสรีรวิทยาของประชากรไทยโดยเฉพาะ

นอกเหนือจากการพัฒนาทางเทคนิค กรมการแพทย์ยังให้ความสำคัญกับการกำกับดูแลและมาตรฐานความปลอดภัย โดยจะประสานความร่วมมืออย่างใกล้ชิดกับ สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ในการกำกับดูแลมาตรฐานและการขึ้นทะเบียนผลิตภัณฑ์เครื่องมือแพทย์ประเภทซอฟต์แวร์ AI เพื่อให้มั่นใจได้ว่าเทคโนโลยีนี้จะถูกนำไปใช้ในระบบสาธารณสุขไทยได้อย่างมีประสิทธิภาพ ปลอดภัย และสร้างมาตรฐานใหม่ให้กับการดูแลสุขภาพประชาชนในอนาคต

ด้านศาสตราจารย์ ดร.สมปอง คล้ายหนองสรวง ผู้อำนวยการสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม กล่าวว่า สกสว. พร้อมเป็นกลไกหลักในการขับเคลื่อนนโยบายและระบบวิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม (ววน.) ของประเทศ โดยมุ่งเน้นกระบวนการเชื่อมโยงเครือข่ายนักวิจัย แหล่งทุน และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องให้เป็นหนึ่งเดียว

เทคโนโลยีเซนเซอร์วิเคราะห์ชีพจรและหลอดเลือด

โดยบทบาทสำคัญของ สกสว. ในความร่วมมือครั้งนี้ คือการทำหน้าที่เป็นตัวกลางในการประสานเครือข่ายวิจัยและแหล่งทุน เพื่อให้การพัฒนา AI ทางการแพทย์เป็นไปอย่างต่อเนื่องและเป็นระบบ เร่งนำผลลัพธ์จากงานวิจัยและนวัตกรรมด้านสุขภาพไปประยุกต์ใช้ในการกำหนดทิศทางนโยบายสาธารณสุขระดับประเทศ และมุ่งเน้นการสร้างนวัตกรรมที่จะช่วยลดภาระทางสุขภาพของประชาชนในระยะยาว ซึ่งจะส่งผลโดยตรงต่อการยกระดับคุณภาพชีวิตและความมั่งคงทางเศรษฐกิจของประเทศอย่างยั่งยืน

ขณะที่ ดร.วิศิษฐ ทวีปรังษีพร ประธานกรรมการบริหาร บริษัท สไกน์เมด จำกัด (SKAI MED Co.Ltd.) กล่าวว่า ความพร้อมในการเป็นพันธมิตรทางเทคโนโลยีเพื่อขับเคลื่อนโครงการนี้ว่า บริษัทมีความมุ่งมั่นที่จะนำองค์ความรู้และเทคโนโลยีที่เชี่ยวชาญมาร่วมพัฒนาระบบบริการสาธารณสุขของประเทศ

โดยมีบทบาทสำคัญด้านการสนับสนุนเทคโนโลยีเซนเซอร์วิเคราะห์ชีพจรและหลอดเลือด (Pulse Sensing Technology) ที่มีความละเอียดสูง พร้อมด้วยฮาร์ดแวร์และซอฟต์แวร์วิเคราะห์สัญญาณ (Signal Analysis Software) ที่ทันสมัย รวมเทคโนโลยีแบบจำลอง AI เข้ากับระบบการตรวจวัด เพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการคัดกรองความเสี่ยงให้มีความแม่นยำสูง และสนับสนุนด้านเอกสารทางเทคนิคและกระบวนการจัดการระบบคุณภาพ (Quality Management System) อย่างเต็มรูปแบบ

เพื่อรองรับการขึ้นทะเบียนผลิตภัณฑ์เครื่องมือแพทย์ตามมาตรฐานสากล โดยมุ่งหวังที่จะพัฒนานวัตกรรมร่วมกับภาครัฐให้มีความสมบูรณ์และใช้งานได้จริง เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชนและสร้างมาตรฐานใหม่ให้กับอุตสาหกรรมเครื่องมือแพทย์ไทย