'ศุลกากร-การท่าเรือ' ไม่รับฝากเทกอง ถั่วเหลืองยังป่วน ภาษีกากฯจ่ายเต็ม รอ ครม.ชี้ขาด พรุ่งนี้

แหล่งข่าวจากวงการค้าพืชไร่เปิดเผยกับ “ฐานเศรษฐกิจ” ว่า ขณะนี้ผู้ประกอบการนำเข้าเมล็ดถั่วเหลืองและกากถั่วเหลืองได้รับผลกระทบหนัก หลังประกาศเปิดตลาดนำเข้าของรัฐบาลเดิมหมดอายุเมื่อวันที่ 31 ธันวาคม 2568 และรัฐบาลรักษาการไม่มีอำนาจออกประกาศใหม่ ส่งผลให้สินค้าที่สั่งซื้อล่วงหน้าไม่สามารถทำพิธีการตรวจปล่อยได้ ปัจจุบันมีสินค้าค้างท่าเรือราว 60,000 ตัน ผู้ประกอบการต้องแบกรับค่า Demurrage หรือค่าปรับจากสายเรือประมาณวันละ 1 ล้านบาท รวมแล้วมากกว่า 20 ล้านบาท

ล่าสุดเมื่อวันที่ 23 มกราคม 2569 ผู้ประกอบการได้เข้าหารือกับอธิบดีกรมศุลกากรและผู้อำนวยการการท่าเรือแห่งประเทศไทย เพื่อขอย้ายสินค้าเข้าเขตปลอดอากร (Free Zone) ชั่วคราว แต่ได้รับคำชี้แจงว่าไม่สามารถดำเนินการได้ เนื่องจากยังไม่มีประกาศเปิดตลาดนำเข้า อีกทั้งพื้นที่ไม่เพียงพอ และไม่สามารถรองรับการเทกองสินค้าได้

อย่างไรก็ตาม อธิบดีกรมศุลกากรเสนอแนวทางชั่วคราว โดยให้ถ่ายสินค้าจากเรือใหญ่ลงสู่เรือโป๊ะ ลอยลำอยู่กลางทะเล พร้อมทำประกันสินค้า ซึ่งถือเสมือนว่าสินค้ายังอยู่บนเรือ และสามารถประสานงานกับด่านศุลกากรแหลมฉบังได้โดยตรง พร้อมย้ำว่าจำเป็นต้องเร่งรัดให้คณะรัฐมนตรี (ครม.)ออกประกาศใหม่ โดยควรมีผลย้อนหลังตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2569 หรือหากเป็นการขยายเวลาประกาศเดิมออกไปอีก 6 เดือน จะไม่ติดข้อจำกัดด้านกฎหมาย

ด้านการท่าเรือฯ ระบุว่า อำนาจในการอนุญาตเปิดตู้สินค้าเป็นของกรมศุลกากร ส่วนการท่าเรือฯมีหน้าที่บริหารจัดการพื้นที่เท่านั้น และไม่สามารถลดหรือยกเว้นค่าปรับได้ เนื่องจากยังไม่มีอำนาจตามกฎหมาย แม้จะมีความพยายามแก้ไขกฎหมายมาตั้งแต่ปี 2562 แต่ยังไม่แล้วเสร็จจากเหตุยุบสภา

แหล่งข่าวกล่าวเพิ่มเติมว่า การนำเข้าในรูปแบบตู้คอนเทนเนอร์ยังต้องเสียค่าเช่าตู้ (Rent) และค่า Demurrage ซึ่งเป็นอัตราก้าวหน้า โดยกรมศุลกากรไม่สามารถช่วยเหลือได้ ต้องเจรจากับการท่าเรือและสายเรือโดยตรง

"สำหรับภาษีนำเข้ากากถั่วเหลืองในอัตรา 10% ไม่สามารถใช้ Bank Guarantee ได้ ผู้นำเข้าต้องชำระเต็มจำนวนก่อน แล้วจึงยื่นขอคืนภาษีภายหลัง โดยอธิบดีกรมศุลกากรยืนยันจะเร่งรัดกระบวนการคืนภาษีทันทีที่มีประกาศลดอัตราภาษีออกมา พร้อมแนะนำให้ผู้ประกอบการเจรจากับ Shipper เพื่อขอขยายระยะเวลา Free Time ลดภาระค่า Demurrage"

ขณะที่โรงสกัดน้ำมันพืชไทย ประกาศราคากากถั่วเหลืองจากเมล็ดถั่วเหลืองนำเข้า ราคาปรับขึ้นจากกิโลกรัมละ 16.15 บาท เป็นกิโลกรัมละ 17.15 บาท เนื่องจากประเทศไทยยังคงไม่สามารถนำเข้าเมล็ดถั่วเหลืองได้

ด้านนายสืบวงษ์ สุขะมงคล นายกสมาคมส่งเสริมผู้ใช้วัตถุดิบอาหารสัตว์ ผู้เข้าร่วมประชุมหาแนวทางเพื่อช่วยเหลือผู้ประกอบการ กล่าวว่า ขอขอบคุณอธิบดีกรมศุลกากร ที่ได้มอบนโยบายช่วยเหลือผู้ประกอบการอย่างเต็มที่ โดยจะเร่งคืนภาษีให้ผู้นำเข้ากากถั่วเหลือง เพื่อบรรเทาความเดือดร้อนของผู้ใช้วัตถุดิบอาหารสัตว์และเกษตรกรโดยเร็วที่สุด