รัฐตั้งการ์ดสูงคุมเข้ม 35 โปรเจกต์ ก่อหนี้ผูกพันข้ามปี อย่าช้า-กระทบคลัง

ภายหลังที่ประชุมคณะรัฐมนตรี (ครม.) มีมติอนุมัติการก่อหนี้ผูกพันข้ามปีงบประมาณสำหรับรายการงบประมาณรายจ่ายประจำ ปีงบประมาณ พ.ศ. 2570 ตามที่สำนักงบประมาณ เสนอ โดยมีวงเงินก่อหนี้ผูกพันข้ามปีของทุกหน่วยงานรวมกันกว่า 316,770 ล้านบาท 

ล่าสุด แหล่งข่าวจากทำเนียบรัฐบาล เปิดเผยว่า ขณะนี้สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี ได้ทำหนังสือด่วนที่สุดถึงสำนักงบประมาณ รับทราบมติคณะรัฐมนตรี (ครม.) เมื่อวันที่ 14 ตุลาคม 2569 ซึ่งอนุมัติตามที่สำนักงบประมาณเสนอขออนุมัติก่อหนี้ผูกพันข้ามปีงบประมาณสำหรับรายการงบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2570 โดยขอให้สำนักงบประมาณ รับความเห็นของสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) ไปพิจารณา

ทั้งนี้ สศช. ได้เสนอความเห็นต่อครม.ว่า เห็นควรอนุมัติให้หน่วยรับงบประมาณก่อหนี้ผูกพันข้ามปีงบประมาณ รายการก่อหนี้ผูกพันข้ามปีฯ 2570 จำนวน 1,587 รายการ เป็นวงเงินภาระผูกพัน รวมทั้งสิ้น 316,770 ล้านบาท ตามนัยมาตรา 41 พระราชบัญญัติวิธีการงบประมาณ พ.ศ. 2561 สำหรับรายการที่มีวงเงินรวมตั้งแต่ 1,000 ล้านบาทขึ้นไป 46 รายการ วงเงิน 94,356 ล้านบาท เมื่อทราบผลประกวดราคาแล้วเห็นสมควรให้หน่วยรับงบประมาณนำเสนอนายกรัฐมนตรีทราบอีกครั้งหนึ่งก่อนดำเนินการต่อไป

อย่างไรก็ตามเห็นควรให้สำนักงบประมาณพิจารณาการอนุมัติก่อหนี้ผูกพันข้ามปีฯ 2570 โดยคำนึงถึงความจำเป็นในการลงทุน ความพร้อมในการดำเนินโครงการ และความสามารถในการรองรับภาระงบประมาณในระยะปานกลางและระยะยาว โดยเฉพาะรายการลงทุน 35 รายการ ที่ได้รับจัดสรรงบประมาณปีแรกต่ำกว่า 15% ดังนี้ 

(1) กำกับการยกเว้นหลักเกณฑ์ให้เป็นไปตามเงื่อนไขที่กำหนด โดยพิจารณาเฉพาะโครงการที่มีเหตุผลความจำเป็นและมีความพร้อมในการดำเนินงานตามแผนได้อย่างแท้จริง พร้อมกำหนดให้หน่วยรับงบประมาณแสดงความพร้อมด้านแบบรูปรายการ ที่ดินและการอนุญาตที่เกี่ยวข้อง ตลอดจนแผนการจัดซื้อจัดจ้างและการเบิกจ่ายที่สอดคล้องกับระยะเวลาดำเนิน โครงการ เพื่อจำกัดความเสี่ยงจากการดำเนินงานล่าช้าและการเบิกจ่ายไม่เป็นไปตามแผน 

(2) พิจารณาการอนุมัติภาระผูกพันควบคู่ไปกับการบริหารความเสี่ยงทางการคลัง โดยประเมินภาระผูกพันสะสมและ วงเงินที่ต้องจัดสรรรองรับในแต่ละปี รวมทั้งการประเมินความเสี่ยงจากต้นทุนโครงการที่อาจเพิ่มขึ้น และติดตามความก้าวหน้าการก่อหนี้ผูกพันและการเบิกจ่ายอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้สามารถบริหารจัดสรรงบประมาณได้สอดคล้องกับภาระผูกพันที่เกิดขึ้นจริง ลดข้อจำกัดต่อพื้นที่ทางการคลังสำหรับการลงทุนและนโยบายที่จำเป็นในอนาคต และเพื่อรักษาความยั่งยืนทางการคลังในระยะยาว

ขณะเดียวกันยังเห็นควรให้ความเห็นชอบให้สำนักงบประมาณ อนุมัติวงเงินผูกพันที่เปลี่ยนแปลงไปจากที่ได้รับอนุมัติเนื่องจากอัตราแลกเปลี่ยนในกรณีที่หน่วยรับงบประมาณสามารถปรับแผนการใช้จ่ายงบประมาณได้ โดยไม่ต้องเสนอครม.พิจารณาเห็นชอบอีกครั้ง 

สำหรับรายการก่อหนี้ผูกพันข้ามปีงบประมาณที่จะต้องจ่ายในรูปของเงินตราต่างประเทศ เช่น รายการค่าเช่าบ้าน ค่าเช่าอาคารสำนักงาน ค่าเช่าทรัพย์สินในต่างประเทศ และค่าครุภัณฑ์ ให้มอบหมายให้หน่วยรับงบประมาณที่มีรายการที่ต้องชำระเป็นสกุลเงินตราต่างประเทศ ดำเนินการบริหารการใช้จ่ายงบประมาณให้มีความเหมาะสม สอดคล้องกับที่ตั้งงบประมาณไว้ เพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดต่อทางราชการ 

นอกจากนี้ยังเห็นควรมอบหมายให้หน่วยรับงบประมาณจัดส่งราคากลาง คุณลักษณะเฉพาะ แบบรูป รายการสิ่งก่อสร้าง และรายละเอียดประกอบที่เกี่ยวข้องให้สำนักงบประมาณพิจารณาความเหมาะสมของราคา ควบคู่ไปกับการดำเนินการตามกระบวนการจัดซื้อจัดจ้าง และเมื่อได้ผลจัดซื้อจัดจ้างแล้ว หากวงเงินไม่เกินที่สำนักงบประมาณให้ความเห็นชอบ ให้แจ้งสำนักงบประมาณทราบและดำเนินการทำสัญญาก่อหนี้ผูกพันต่อไปได้ 
โดยมอบหมายให้รัฐมนตรีเจ้าสังกัดกำกับดูแล และเร่งรัดการดำเนินงานให้เป็นไปตามแผนการปฏิบัติงานและแผนการใช้จ่ายงบประมาณ ประจำปี 2570 และติดตามผลการดำเนินงานอย่างต่อเนื่อง เพื่อเร่งรัดให้หน่วยรับงบประมาณใช้จ่ายหรือก่อหนี้ผูกพัน สำหรับรายการก่อหนี้ผูกพันข้ามปีงบประมาณที่เป็น รายจ่ายลงทุนลักษณะค่าครุภัณฑ์ และสิ่งก่อสร้างรายการใหม่