สำนักงบฯ ขันน็อตหน่วยงานเร่งก่อหนี้ผูกพันข้ามปี 44 รายการ กว่า 1.3 หมื่นล้าน

แหล่งข่าวจากทำเนียบรัฐบาล เปิดเผยว่า ขณะนี้สำนักงบประมาณ ได้มีข้อเสนอแนะการขับเคลื่อนการใช้จ่ายงบประมาณของหน่วยรับงบประมาณประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 โดยขอให้ทุกหน่วยงานเร่งรัดการก่อหนี้ผูกพันและการเบิกจ่ายงบประมาณให้เป็นไปตามแผนที่กำหนด โดยเฉพาะวงเงินก่อหนี้ผูกพัน เพื่อให้การลงทุนภาครัฐสามารถขับเคลื่อนเงินเข้าสู่ระบบเศรษฐกิจและสนับสนุนการขยายตัวทางเศรษฐกิจของประเทศ

สำหรับโครงการที่ได้ลงนามในสัญญาแล้วให้หัวหน้าหน่วยรับงบประมาณกำกับติดตาม และเร่งรัดการดำเนินงานของคู่สัญญาอย่างใกล้ชิด เพื่อให้สามารถส่งมอบงานตรวจรับงาน และ เบิกจ่ายงบประมาณได้ตามระยะเวลาที่กำหนดและเป็นไปตามกฎหมาย ระเบียบและสัญญาที่เกี่ยวข้อง

ทั้งนี้ หากพบว่ามีแนวโน้มดำเนินการล่าช้ากว่าแผนให้หน่วยรับงบประมาณเร่งดำเนินการแก้ไขปัญหาและอุปสรรครวมทั้งกำหนดมาตรการรองรับที่เหมาะสมเพื่อให้โครงการสามารถดำเนินการได้อย่างต่อเนื่อง โดยคำนึงถึงความรอบคอบและความเหมาะสมเพื่อให้การใช้จ่ายงบประมาณมีส่วนช่วยกระตุ้นเศรษฐกิจของประเทศในภาพรวมต่อไป

สำหรับรายการผูกพันข้ามปีงบประมาณรายการใหม่ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 สำนักงบประมาณ แจ้งว่า  ขณะนี้มีรายการที่มีวงเงินรวมตั้งแต่ 1,000 ล้านบาทขึ้นไป จำนวน 44 รายการ ที่ตั้งงบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 จำนวน 13,136 ล้านบาท 

ล่าสุด ข้อมูล ณ ไตรมาสที่ 3 พบว่า มีการลงนามในสัญญาแล้ว 8 รายการ อยู่ระหว่างอนุมัติผลการจัดซื้อจัดจ้าง 7 รายการ พิจารณาผลการประกวดราคาหรือข้อเสนอราคา 11 รายการ ประกาศจัดซื้อจัดจ้าง 2 รายการ และมีรายการที่ประสบปัญหาในกระบวนการจัดซื้อจัดจ้าง 16 รายการ เช่น มีผู้ยื่นข้อเสนอราคาเพียงรายเดียวผู้เสนอราคาเสนอราคาสูงกว่าวงเงินงบประมาณ ความผันผวนของราคาน้ำมันทำให้ผู้ยื่นข้อเสนอไม่สามารถปรับลดราคาให้อยู่ภายในวงเงินที่สำนักงบประมาณเห็นชอบได้ 

ทั้งนี้ทุกหน่วยงานต้องเร่งรัดดำเนินการทบทวนและจัดทำร่างขอบเขตของงาน (TOR) เพื่อให้เข้าสู่กระบวนการจัดซื้อจัดจ้างตามขั้นตอนระเบียบและกฎหมายที่เกี่ยวข้อง ซึ่งที่ผ่านมามีรายการที่ถูกพิจารณานำเข้าพระราชบัญญัติโอน งบประมาณรายจ่าย พ.ศ. 2569 จำนวน 11 รายการ

สำนักงบประมาณ ระบุว่า ที่ผ่านมาพบปัญหาและอุปสรรคการดำเนินงานของหน่วยรับงบประมาณ โดยเฉพาะรายจ่ายลงทุนมีความล่าช้า ไม่เป็นไปตามแผนการปฏิบัติงานและแผนการใช้จ่ายงบประมาณ เนื่องจากประสบปัญหาในกระบวนการจัดซื้อจัดจ้าง อาทิ การขาดแคลนบุคลากรที่ขาดความเชี่ยวชาญในการจัดทำแบบรูปรายการ รายละเอียด คุณลักษณะ หรือมีการประกาศประกวดราคาแล้ว แต่ไม่มีผู้ยื่นเสนอราคาหรือมีผู้ยื่นเสนอราคาเพียงรายเดียว แต่ไม่ถูกต้องตามคุณลักษณะเฉพาะและเงื่อนไขที่กำหนด 

จึงต้องเข้าสู่กระบวนการจัดซื้อจัดจ้างใหม่และบางส่วนที่ยังไม่เข้าสู่กระบวนการจัดซื้อจัดจ้าง เนื่องจากความไม่พร้อมของพื้นที่ดำเนินการหรือการดำเนินงานร่วมกับหน่วยงานอื่นที่ต้องขออนุญาตเจ้าของพื้นที่ก่อนเข้าดำเนินงาน ส่งผลให้การดำเนินงานไม่เป็นไปตามแผนที่กำหนดไว้

ขณะเดียวกันยังพบว่า หน่วยรับงบประมาณที่เข้าสู่กระบวนการแล้วและอยู่ระหว่างการบริหารสัญญา เนื่องจากต้องแก้ไขแบบรูปรายการให้สอดคล้องกับบริบทในแต่ละพื้นที่ จึงต้องขยายสัญญางานก่อสร้าง หรือบางส่วนที่ได้รับผลกระทบจากภัยธรรมชาติและผลกระทบจากสถานการณ์ความไม่สงบตามแนวชายแดนไทย – กัมพูชา จึงมีการแก้ไขสัญญาหรือมีการยกเลิกสัญญาและต้องเข้าสู่กระบวนการจัดซื้อจัดจ้างใหม่ หรือต้องรอผู้รับจ้างส่งมอบงานตามระยะเวลาที่กำหนด ส่งผลให้การเบิกจ่ายงบประมาณไม่เป็นไปตามเป้าหมาย

ดังนั้นหน่วยรับงบประมาณจะต้องเร่งรัดการใช้จ่ายงบประมาณและการบริหารงบประมาณที่ได้รับการจัดสรรอย่างมีประสิทธิภาพ โดยเตรียมมาตรการรองรับความเสี่ยงด้านราคาพลังงานและพิจารณาปรับแนวทางการดำเนินงานให้เหมาะสมกับสถานการณ์และเกิดประโยชน์สูงสุดต่อประชาชน

พร้อมทั้งเห็นสมควรมอบหมายให้รัฐมนตรีเจ้าสังกัดหรือรัฐมนตรีที่กำกับดูแลหรือควบคุมกิจการของหน่วยรับงบประมาณ หรือรัฐมนตรีผู้รักษาการตามกฎหมายตลอดจนหัวหน้าหน่วยรับงบประมาณกำกับดูแล ให้ความสำคัญกับการเร่งรัดติดตามการเบิกจ่ายและการใช้จ่ายงบประมาณให้แล้วเสร็จโดยเร็ว เพื่อให้การใช้จ่ายและการลงทุนของภาครัฐเป็นแรงกระตุ้นสำคัญทำให้ระบบเศรษฐกิจมีการเจริญเติบโตในระดับที่เหมาะสมต่อไป โดยให้ความสำคัญกับการปฏิบัติตามมาตรการเร่งรัดการเบิกจ่ายงบประมาณและการใช้จ่ายภาครัฐประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 อย่างเคร่งครัด