4 มุมมอง 'แก้วสรร' วิเคราะห์สงครามอิหร่าน-สหรัฐฯ กับดักหยุดยิงลวงโลก

นายแก้วสรร อติโพธิ เผยแพร่บทความเรื่อง "สงครามอิหร่าน...สงครามที่หยุดไม่ได้" วิเคราะห์สถานการณ์ความตึงเครียดในตะวันออกกลางผ่านมุมมองทฤษฎีเกม (Game Theory) โดยหยิบยกบทวิเคราะห์ของ Professor Jiang ที่ชี้ให้เห็นโครงสร้างพื้นฐานของสงครามอิหร่านว่าอยู่ในภาวะ "ไม่มีทางหยุดยิงได้จริง" เนื่องจากเงื่อนไขและข้อเสนอของทั้งสองฝ่ายล้วนเป็นไปไม่ได้ในทางปฏิบัติ

เนื้อหาบทความระบุว่า ในบรรดานักวิเคราะห์สงครามตามโลกโซเชียลขณะนี้ Professor Jiang สามารถนำ Games Theory มามองและให้คำตอบได้กระชับมากว่า สงครามอิหร่านมีโครงสร้างที่ทำให้ไม่มีทางหยุดยิงกันได้เลย ดังนี้

1.มองแนวทางเจรจาหลังหยุดยิง

ข้อเสนอ 10 ข้อ ของอิหร่านที่ถูกประกาศว่าเป็นกรอบที่ทั้งสองฝ่ายจะนำไปเจรจาหลังหยุดยิงนั้น มีสาระให้สหรัฐทิ้งฐานอำนาจทั้งปวงในตะวันออกกลาง กลับทวีปไปอยู่คนเดียวโดยสิ้นเชิง ซึ่งเป็นเรื่องเป็นไปไม่ได้ในวันนี้ ที่ยังไม่มีใครพังจากสงครามโดยสิ้นเชิงเลย อเมริกาเองนั้น แม้ทรัมป์รับปากไปแล้ว ก็ยังเร่งระดมกำลังเข้าไปอีกตลอดเวลา ทั้งนาวิกโยธิน พลร่ม

ส่วนกองเรือบรรทุกเครื่องบินเจอรัลด์ ฟอร์ด ก็เร่งฝีจักรเข้ามาสมทบ ภาพหยุดยิงเพื่อเสริมกำลังเข้าตีอิหร่านให้ตายตามที่เคยประกาศไว้ว่าต้องให้กลับไปสู่ยุคหินจึงเป็นความจริงที่ชัดเจนยิ่งข้างอิสราเอลนั้นหลังประกาศหยุดยิงระหว่างอิหร่าน-พันธมิตร กับ สหรัฐและพันธมิตร แค่ 10 นาที  อิสราเอลก็ส่งเครื่องบินไปถล่มย่านสีลมในเบรุตของเลบานอนจนชาวบ้านตายไปกว่า 250 คน

เมื่อคนกลางที่ช่วยเจรจาเช่น นายกฯปากีสถาน ชี้ว่าขัดกับข้อตกลง รัฐมนตรีกลาโหมอเมริกากลับชี้แจงหน้าตาเฉยว่า อิสราเอลเข้าใจไม่ผิดเพราะเลบานอนอยู่นอกกรอบข้อตกลงจริงๆ ส่วนที่อิหร่านโวยวายปิดฮอร์มุตซ์ต่อไปนั้น อเมริกายังเมตตาไม่ว่าอะไรเพราะเป็นความเข้าใจผิดโดยสุจริต

อิหร่านฟังแล้ว ก็ยิงจรวดชุดใหญ่ใส่ UAE ในทันที อ้างว่านี่ก็อยู่นอกกรอบเหมือนกัน  ขอยิงสั่งสอนบ้างเพราะชอบลอบยิงโจมตีเข้ามาอยู่เรื่อย

2. มองความเป็นปึกแผ่น

Jiang มองว่า ทางอิหร่านนั้น จัดการกองทัพแบบกระเบื้องโมเสค แต่ละจังหวัดทหารมีกองบัญชาการและภาระกิจอิสระวางไว้ชัดเจน แม้เบื้องบนจะถูกถล่มสังหารจนราบคาบอย่างไร ทุก 31 จังหวัด ก็ยังรบไปได้โดยลำพัง ซึ่งวิธีนี้แม้จะทำให้อิหร่านไม่เป็นงูที่ถูกตัดหัวแล้วตายได้ก็ตาม แต่หากจะให้พักรบหรือยุติศึกใดๆ เมื่อใด ก็ยากยิ่งที่จะคุยกันให้รู้เรื่องโดยสงบได้เลย

ข้างฝ่ายอเมริกานั้นก็เช่นกัน  แม้มติมหาชนจะเริ่มปฏิเสธสงครามอิหร่าน  แต่เสียงอิสราเอลและเงินเศรษฐีไซออนนิสต์ก็ยังเป็นข้างมากอยู่ในการเมืองและการทหารสหรัฐ  มากจนประธานาธิบดีคนไหนก็สร้างสันติภาพในสงครามที่พึ่งผ่านไปเดือนกว่าๆและยอดตายยังน้อย ได้ยากมากๆ

3.มองทรัมป์

ทรัมป์ไม่ใช่อัจฉริยะ ไม่ใช่คนบ้า ตัวตนจริงของเขาคือคนที่ พลิกไปได้ทุกทิศทาง ราวกับโจ๊กเกอร์และเพนกวิ้นในหนังมนุษย์ค้างคาวหลอมรวมกัน สามารถดึงดูดให้ทุกผู้คน ทั้งฝ่ายตรงข้าม ทั้งประชาชน ทั้งคนร่วมงาน ทั้งพันธมิตร  ทั้งตลาดโลก ตลาดหุ้น ต้องจับจ้อง ตีความ ทุ่มสมาธิอยู่ที่ตัวเขาตลอดเวลาจนไม่สนใจโลกจริงๆที่รายรอบ  

หลงดีใจไปกับประกาศหยุดยิงทั้งที่ เห็นอยู่ชัดๆว่าอเมริกากำลังขนสรรพกำลังเทเข้ามาหาอิหร่านทุกทิศทาง ครั้นได้สติต้องหยุดคาดการณ์วางกลยุทธรับมือมันบ้าง  ก็กลับมองไม่ออกว่าคนชื่อทรัมป์มันจะเอาอย่างไรกันแน่ มวยหมัดเมาที่ไม่ใช่ตัวตลกอย่างนี้นี่เอง ที่ทั้งโลกต้องรับมือปวดหัวกันแทบระเบิดอยู่จนทุกวันนี้  

ข้างอิหร่านเองรวมทั้งผู้ไกล่เกลี่ยด้วยนั้น ก็คงพึ่งจะได้คิดว่าพวกตนเพลิดเพลินกับทรัมป์เกินไป เลยเผลอเรอไม่ระบุรวมการหยุดยิงเฮซบุลเลาะห์มัดมืออิสราเอลไว้ด้วย จนเมื่ออิสราเอลเทระเบิดถล่มเบรุตแล้วอิหร่านต้องตอบโต้ ปลากินเบ็ดชื่ออิหร่าน ก็ต้องกลายเป็นคนผิดเบี้ยวข้อตกลงหยุดยิง ไม่ยอมเปิดช่องแคบไปในที่สุด

4. มองนาฬิกา

สำหรับอนาคตข้างหน้านั้น Jiang มองว่าตลาดโลกที่ถูกหลอกลวงด้วยข้อตกลงหยุดยิงนี้ จะกลับมาคอตกระดับ 90 องศาโดยเร็ว  ทั้งพลังงาน ปุ๋ย Supply Chain ในผลิตภัณฑ์สำคัญของโลก จะขาดแคลนขึ้นเรื่อยๆ ราคาจะไต่สูงขึ้น จนถึงจุดที่ขาดตลาดได้ในที่สุด  

ดีเปรสชั่นอย่างนี้จะทำให้เศรษฐกิจโลกเดินเข้าสู่หายนะถอยหลังไปเป็นสิบๆปี 

ส่วนคู่กรณีเองนั้นอเมริกาเองจะวิกฤตทั้งเศรษฐกิจและการเมืองภายใน อิหร่านเองแม้จะโดนทำลายหนักหน่วงสักเพียงใด ก็ยังหนังเหนียวคือดำน้ำได้อึดกว่าอเมริกา

มองอย่างนี้แล้ว “เวลา”จึงเป็นของอิหร่าน   จนในที่สุดแล้วอเมริกาจะเป็นเหมือนซูโม่ที่ปล้ำจนหมดแรง หัวใจวายก่อนอิหร่านในที่สุด    

สำหรับโลกเป็นส่วนรวม ก็ชัดเจนตั้งแต่เริ่มสงครามแล้วว่า  ต้องเสียหายหนักและเกิดใหม่ด้วยโครงสร้างใหม่แน่นอน