TDRI เผยสินบนรัฐพุ่ง 30% ชงแก้กฎหมายฟอกเงิน ทำข้อตกลงคุณธรรม
TDRI จี้แก้คอร์รัปชัน เป็นจุดเปลี่ยนไทย เผยสินบนรัฐพุ่ง 20–30% ชงเร่งแก้กฎหมายฟอกเงิน บังคับใช้ “ข้อตกลงคุณธรรม” เพิ่มความโปร่งใส ดัน CPI จาก 34 สู่ 63 คะแนนใน 4 ปี
KEY
POINTS
- TDRI ชี้ว่าการแก้ปัญหาคอร์รัปชันและภัยออนไลน์เป็นหัวใจสำคัญในการพลิกฟื้นเศรษฐกิจไทยที่เติบโตช้าหลังวิกฤตโควิด-19
- สถานการณ์ทุจริตมีความรุนแรง โดยมีการเรียกรับสินบนในโครงการจัดซื้อจัดจ้างภาครัฐสูงถึง 20-30% และภัยสแกมเมอร์สร้างความเสียหายมหาศาล
- เสนอมาตรการเร่งด่วนใน 1 ปี เช่น ผลักดันกฎหมายฟอกเงินและบังคับใช้ข้อตกลงคุณธรรม พร้อมเป้าหมาย 4 ปีเพื่อยกระดับดัชนีการรับรู้การทุจริต (CPI)
รายงานข่าวจากสถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (ทีดีอาร์ไอ) เปิดเผยรายงานจากคณะผู้วิจัยของ TDRI เรื่องนโยบายที่ประเทศต้องการ และรัฐบาลใหม่ควรทำ โดยตอนหนึ่งคณะผู้วิจัยได้ระบุถึงปัญหาคอร์รัปชันและการหลอกลวงทางออนไลน์ (สแกมเมอร์) มีแนวโน้มรุนแรงขึ้นและในบางกรณีมีความเชื่อมโยงกัน
โดยมีรายงานว่าในช่วง 2 ปีที่ผ่านมา มีการเรียกรับสินบนในโครงการจัดซื้อจัดจ้างภาครัฐสูงถึงร้อยละ 20–30 ของมูลค่าโครงการ และมีข่าวอื้อฉาวการรับสินบนของเจ้าหน้าที่รัฐระดับสูงจากเครือข่ายพนันออนไลน์
รวมทั้งยังมีคดีการหลอกลวงออนไลน์ในปี 2568 มากกว่า 3.2 แสนเรื่อง สร้างความเสียหายต่อประชาชนอย่างน้อย 2.5 หมื่นล้านบาท แต่สามารถอายัดเงินคืนผู้เสียหายได้เพียงร้อยละ 1
ดังนั้นรัฐบาลจึงต้องเร่งแก้ไขปัญหานี้เพื่อบรรเทาความเสียหายและเร่งปฏิรูปเชิงโครงสร้างให้เกิดประสิทธิผลในระยะยาว นอกเหนือจากการประสานงานให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องคือ ป.ป.ช. ก.ล.ต. และ ปปง. เร่งรัดการบังคับใช้กฎหมายอย่างจริงจัง
TDRI ระบุว่า ความท้าทายเหล่านี้สะท้อนผ่านดัชนีความโปร่งใส (CPI) และอันดับหลักนิติธรรมของไทยที่ยังคงมีความผันผวนและอยู่ในระดับที่ต้องเร่งแก้ไขเพื่อรับมือกับปัญหาวิกฤตการทุจริตและภัยคุกคามออนไลน์ รัฐบาลจำเป็นต้องดำเนินมาตรการเชิงรุกภายใต้กรอบเวลาที่ชัดเจน
มาตรการเร่งด่วนภายใน 1 ปี
TDRI เสนอว่า รัฐบาลควรร้องขอต่อรัฐสภาเพื่อให้พิจารณาร่างกฎหมายป้องกันและปราบปรามการฟอกเงิน ที่ยังค้างอยู่ในการพิจารณาของรัฐสภาก่อนการยุบสภา เพื่อให้มีมาตรการตรวจสอบผู้ได้รับประโยชน์ตัวจริง และสามารถกำกับธุรกรรมคริปโตเคอร์เรนซี ซึ่งเป็นช่องทางหนึ่งในการรับสินบนและฟอกเงิน
พร้อมทั้งสร้างความร่วมมือกับนานาชาติ เช่น คณะทำงานเฉพาะกิจต่อต้านสแกม (Scam Center Strike Force) ของสหรัฐฯ เพื่อกำหนดให้แพลตฟอร์มออนไลน์ต้องติดตาม และปิดกั้นบัญชีที่มีพฤติกรรมหลอกลวงออนไลน์ และรีบผลักดันให้ประกาศใช้ พ.ร.บ. เศรษฐกิจแพลตฟอร์มดิจิทัล เพื่อกำหนดให้แพลตฟอร์มดิจิทัลที่ให้บริการแก่คนไทยมีหน้าที่ติดตามและปิดกั้นการหลอกลวงออนไลน์ รวมทั้งร่วมรับผิดชอบความเสียหายที่เกิดขึ้น
นอกจากนี้ยังต้องบังคับใช้ข้อตกลงคุณธรรม (Integrity Pact) หรือโครงการความโปร่งใสในการก่อสร้างของรัฐ (CoST) เพื่อเพิ่มความโปร่งใสจากการเปิดเผยข้อมูล และการมีผู้สังเกตการณ์ ควบคู่ไปกับการเพิ่มงบประมาณให้กรมบัญชีกลางมีทรัพยากรอย่างเพียงพอรองรับการดำเนินการดังกล่าว
เป้าหมายเชิงยุทธศาสตร์ภายใน 4 ปี
ประเทศไทยมีเป้าหมายสำคัญในการยกระดับมาตรฐานให้เทียบเท่ากับกลุ่มประเทศ OECD โดยตั้งเป้าเพิ่มคะแนนดัชนีการรับรู้การทุจริต (CPI) จาก 34 เป็น 63 คะแนน และปรับปรุงดัชนีหลักนิติธรรมให้ดียิ่งขึ้น ซึ่งต้องอาศัยการปฏิรูปการขออนุญาตธุรกิจเพื่อลดช่องทางสินบน รวมถึงการปฏิรูปกิจการตำรวจเพื่อให้การแต่งตั้งโยกย้ายมีความเป็นธรรม
ยิ่งไปกว่านั้น ยังมุ่งเป้าลดดัชนีอาชญากรรมองค์กรโลก (Global Organized Crime Index) จาก 6.37 ให้เหลือ 4.91 คะแนน เพื่อกวาดล้างเครือข่ายยาเสพติดและการค้ามนุษย์อย่างยั่งยืน
วิกฤตการทุจริตและภัยคุกคามออนไลน์ ถูกนำเสนอในรายงานของTDRI เป็นลำดับแรก สะท้อนถึงความสำคัญในการกู้คืนความเชื่อมั่นและสร้างรากฐานที่มั่นคง ซึ่งเป็นปัจจัยหลักประการหนึ่งในการแก้ปัญหา และพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศไทยต่อไป
