นายแสงชัย ธีรกุลวาณิช ประธานยุทธศาสตร์ สมาพันธ์เอสเอ็มอีไทย เปิดเผยกับ “ฐานเศรษฐกิจ” ประเด็นเรื่องประกันสังคมกับความมั่นคงแรงงานและผู้ประกอบการ ว่า สำนักงานประกันสังคมเป็นหน่วยงานรัฐที่มีบทบาทความสำคัญต่อการขับเคลื่อนเศรษฐกิจและสังคม มีจำนวนผู้ประกอบการ 538,439 ราย กว่า 90% เป็นเอสเอ็มอี (SMEs) ไทย โดยมาตรา 33 มีผู้ประกันตนประมาณ 12.183 ล้านราย มาตรา 39 มีผู้ประกันตนราว 1.650 ล้านราย และมาตรา 40 มีผู้ประกันตนราว 11.035 ล้านรายแต่ส่งเงินสมทบต่อเนื่อง 1.265 ล้านรายหรือเพียง 14.4% ของผู้ประกันตนมาตรา 40 ทั้งหมด
หากรวมทั้ง 3 มาตรามีจำนวนผู้ประกันตนกว่า 24.8 ล้านราย ยุทธศาสตร์และกลยุทธ์การยกระดับคุณภาพชีวิตผู้ประกันตนมาตรา 33, 39 และ 40 เพื่อสร้างความแตกต่างกับระบบประกันสุขภาพอื่นอย่างสร้างสรรค์และมีคุณค่าต่อผู้ประกันตนอย่างแท้จริง ส่งเสริมการจ้างงานและสวัสดิการที่เหมาะสมของผู้ประกอบการและช่วยภาครัฐในการลดปัญหาทางเศรษฐกิจและสังคม
ขณะที่สถานการณ์สังคมสูงวัยของประเทศไทยกำลังเผชิญความท้าทายกับโครงสร้างประชากรอัตราการเกิดต่ำ อัตราการตายน้อย สภาวะสังคมไทยที่ชราไปยังจน ชราจนหนี้ท่วมท้นจนแก่ตาย
หากภาครัฐและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องไม่เร่งแก้ไข ป้องกันปัญหาจะเกิดเป็นระเบิดเวลาดังเช่น สหรัฐอเมริกา ฝรั่งเศส เป็นต้น เริ่มต้นลีน (Lean) ก่อนสายและเพิ่มผลิตภาพ คุณภาพ รีบทำก่อนเกินแก้ อีกทั้งการถอดบทเรียนประกันสังคมและระบบบำนาญของประเทศชั้นนำ เช่น เนเธอแลนด์ ไอซ์แลนด์ เดนมาร์ค สิงคโปร์ อิสราเอลที่เข้มแข็งในโลกจะเป็นการหาความแตกต่าง
สำหรับแนวทางการยกระดับมาตรฐานและสร้างปัจจัย ตัวชี้วัดที่จะทำให้ดีขึ้นกว่าเดิม ประกอบด้วย
- การบริการทางการแพทย์ตอบโจทย์ ประกันตนออกแบบเองได้ โดยผู้ประกันตนสามารถเลือกรายการการให้บริการสวัสดิการประกันตนตามความต้องการอย่างมีทางเลือกที่เหมาะสมและมุ่งเน้นการให้บริการทางสุขภาพเชิงป้องกันโรคมากกว่าการรักษา เพื่อยกระดับสุขภาพผู้ประกันตนทั้งการตรวจสุขภาพประจำปีทำให้เกิดเฝ้าระวังและดูแลรักษาสุขภาพอย่างถูกต้อง รวมทั้งขยายผลศูนย์ฟื้นฟูสมรรถภาพแรงงานในแต่ละพื้นที่เป็นศูนย์สวัสดิการดูแลผู้ประกันตนสูงวัย การบริการฟื้นฟูและส่งเสริมสุขภาพที่ดีแรงงาน การบริการ Telemedicine การปรึกษาแพทย์และการจ่ายยาทางไกล ยกระดับคุณภาพยารักษา เป็นต้น
- การสร้างงาน สร้างอาชีพ เพื่อสร้างผลตอบแทน ให้ผู้ประกันตนมีฐานข้อมูลแรงงานในระบบ มีระบบการประเมินทักษะแรงงานเพื่อการพัฒนาทักษะ สมรรถนะและยกระดับขีดความสามารถแรงงานที่มีคุณค่าเพิ่มผลิตภาพแรงงาน และมีทักษะที่จำเป็นต่อการประกอบอาชีพและการจ้างงานทั้งในปัจจุบันและอนาคตอย่างเหมาะสมตรงตามความต้องการของภาคเอกชนหรือผู้จ้างงาน ลดปัญหาการขาดแคลนแรงงานทักษะสูง รองรับการลงทุนของธุรกิจทั้งในและต่างประเทศ การจับคู่แรงงานและการจ้างงานที่เป็นธรรม ลดปัญหาการว่างงาน การเตรียมพร้อมแรงงานหรือผู้ประกันตนก่อนเข้าสู่สูงวัยหรือเกษียณอย่างมีคุณค่าและไม่เป็นภาระสังคมสามารถดำเนินชีวิตอย่างมีคุณค่า
- ส่วนลดค่าครองชีพเพื่อเพิ่มการตอบรับ ส่งเสริมและจูงใจให้แรงงานนอกระบบเพิ่มเข้าในระบบประกันสังคมมากขึ้น โดยเฉพาะมาตรา 40 โดยการให้แต้มต่อด้านค่าครองชีพ อาทิ ส่วนลดราคาสินค้าอุปโภบริโภคที่จำเป็นต่อการเนินชีวิตแบบรายเดือน ส่วนลดค่าโดยสารขนส่งมวลชนสาธารณะเพื่อลดภาระของผู้ประกันตนและผู้ประกันตนได้รับมีความคุ้มค่า ซึ่งสามารถร่วมมือกับแพลตฟอร์ม e-commerce ไปรษณีย์ไทย ห้างสรรพสินค้าท้องถิ่น ร้านค้าชุมชนต่างๆในพื้นที่ เป็นต้น
- กองทุนสำรองเลี้ยงชีพตอบสนองอนาคต เพื่อการออมและสินเชื่อดอกเบี้ยต่ำเพื่อแรงงานและผู้ประกอบการในระบบ มุ่งเน้นการออมเพื่อสร้างความมั่นคงในอนาคตและสามารถนำเงินออมมาเป็นหลักประกันในการขอสินเชื่อร่วมกับสินเชื่อนโยบายรัฐเพื่อส่งเสริมการลดปัญหาการเข้าถึงแหล่งทุนนอกระบบ หรือ แหล่งทุนในระบบที่มีดอกเบี้ยสูง เช่น สินเชื่อส่วนบุคคล บัตรกดเงินสด บัตรเครดิต เป็นต้น การสร้างโอกาสการมีที่อยู่อาศัยแทนการเช่าเพื่อความมั่นคงชีวิต โดยความร่วมมือของสถาบันการเงินรัฐ ลดภาระดอกเบี้ยให้ผู้ที่มีวินัยทางการเงินที่ดี และเพิ่มโอกาสเข้าถึงแหล่งทุนต้นทุนทางการเงินต่ำให้กลุ่มเปราะบางเท่าที่จำเป็น และมีกลไกเข้าถึงในการแก้หนี้อย่างเป็นระบบให้แรงงานและผู้ประกอบการ สร้างความเข้มแข็งให้กับเศรษฐกิจในระบบและมี digital footprint ทางการเงินเพื่อจัด Credit scoring ในการประเมินทางการเงินที่ชัดเจน
- สลากรางวัลเลขประจำตัวผู้ประกันตนและผู้ประกอบการเพื่อการตอบรับการกระตุ้นจูงใจให้ผู้ประกันตนและผู้ประกอบการลุ้นเงินรางวัลจากเลขบัตรประจำตัวผู้ประกันตนและผู้ประกอบการที่อยู่ในระบบประกันสังคม อาจเป็นรายเดือน หรือ รายไตรมาส เป็นต้น
ส่วนด้านการลงทุนของกองทุนประกันสังคม ปี 2568 มูลค่าประมาณ 2.859 ล้านล้านบาท ผลตอบแทน 6.1% ต้องสร้างความเชื่อมั่นให้กับผู้ประกันตน ผู้ประกอบการและภาคประชาชนในการบริหารจัดการที่โปร่งใสอย่างมีธรรมาภิบาล มีประสิทธิภาพ ประสิทธิผลและสามารถตรวจสอบได้ ซึ่งอาจนำ Digital Blockchain เข้ามาใช้ในกระบวนการบริหารจัดการการลงทุนและรายงานรายการการซื้อ-ขาย ผลตอบแทนการลงทุนด้วย Dashboard แบบ Real time ทุกรายการ การเผยแพร่กลยุทธ์การลงทุนและเหตุผลเพื่อให้ผู้มีส่วนได้เสียรับรู้และมีส่วนร่วมในการลงทุน การประเมินและพยากรณ์ฉากทัศน์การเงินของกองทุนในอนาคตที่เพียงพอสร้างความมั่นคงมั่งคั่ง ยั่งยืนให้ผู้ประกันตนเพื่อ เปลี่ยนความลึกลับลวงพรางให้เป็นความรักและศรัทธาในประกันสังคม
หลักประกันสังคมกับความมั่นคงของคุณภาพชีวิตแรงงาน การส่งเสริมสวัสดิการคุ้มครองที่ตรงตามความต้องการของผู้ประกันตนและสร้างความเข้มแข็งให้กับผู้ประกอบการที่ร่วมสนับสนุนการประกันตนของแรงงานให้อยู่ในระบบประกันสังคมเพื่อความเชื่อมั่น ไว้วางใจในอนาคตของลูกจ้างหรือผู้ประกันตนจะได้รับการคุ้มครองอย่างมีคุณภาพ ครบถ้วนและยกระดับมาตรฐานการให้บริการอย่างต่อเนื่อง