ตะวันออกกลางตึงเครียด ตัวกลางเร่งเจรจาหยุดปฏิบัติการโจมตีอิหร่าน

หนังสือพิมพ์วอลล์สตรีท เจอร์นัล (WSJ) รายงานว่า ตัวกลางเจรจาหลายฝ่ายกำลังเร่งผลักดันกรอบข้อตกลงชั่วคราว เพื่อหลีกเลี่ยงการโจมตีทางทหารครั้งใหม่ของสหรัฐฯ และอิสราเอลต่ออิหร่าน ซึ่งอาจเกิดขึ้นภายในไม่กี่วัน หากการเจรจาทางการทูตไม่สามารถสร้างความคืบหน้าได้

ทั้งนี้ รายงานระบุว่า เป้าหมายในระยะสั้นยังไม่ใช่การทำสนธิสัญญาอย่างเป็นทางการ แต่เป็นการจัดทำบันทึกความเข้าใจหรือหนังสือแสดงเจตจำนง เพื่อขยายช่วงหยุดยิงในปัจจุบัน และวางกรอบสำหรับการเจรจาเชิงลึกในระยะต่อไป

ปากีสถานและประเทศตัวกลางอื่น ๆ ในภูมิภาค กำลังพยายามลดช่องว่างระหว่างข้อเรียกร้องหลักของสหรัฐฯ กับเป้าหมายเชิงยุทธศาสตร์ของอิหร่าน ซึ่งยังมีความแตกต่างกันอย่างมาก

อย่างไรก็ดี ประเด็นสำคัญที่ยังเป็นอุปสรรคต่อการเจรจา คือการกำหนดว่าเรื่องใดควรถูกบรรจุไว้ในกรอบข้อตกลงเบื้องต้น และเรื่องใดสามารถเลื่อนการหารือออกไปได้

โดยสหรัฐฯ ต้องการให้อิหร่านระงับโครงการเสริมสมรรถนะยูเรเนียมเป็นเวลานาน รวมถึงส่งมอบคลังวัสดุนิวเคลียร์ที่มีระดับใกล้เคียงการใช้ผลิตอาวุธ ขณะที่อิหร่านต้องการให้มีการยุติสงครามอย่างสมบูรณ์ ยกเลิกการปิดกั้นเส้นทางเดินเรือในภูมิภาค และได้รับความช่วยเหลือทางการเงินทันที โดยไม่ยอมอ่อนข้อด้านนิวเคลียร์ล่วงหน้า

หากไม่สามารถบรรลุกรอบข้อตกลงเบื้องต้นได้ รายงานระบุว่า สหรัฐฯ และอิสราเอลอาจเปิดปฏิบัติการโจมตีทางอากาศแบบจำกัดเป้าหมายภายในไม่กี่วัน โดยมุ่งโจมตีโครงสร้างพื้นฐานทางเศรษฐกิจและสถานีพลังงาน เพื่อเพิ่มแรงกดดันต่อรัฐบาลอิหร่าน

กองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติอิสลามของอิหร่านเตือนว่า จะตอบโต้ในวงกว้างทั้งในระดับภูมิภาคและนอกภูมิภาค หากเกิดการโจมตีครั้งใหม่

โดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐฯ ได้ประชุมร่วมกับเจ้าหน้าที่ความมั่นคงระดับสูงเมื่อเช้าวันศุกร์ เพื่อประเมินทั้งทางเลือกทางทหารและแนวทางการทูต แม้ยังไม่มีข้อสรุปอย่างเป็นทางการ แต่เจ้าหน้าที่สหรัฐฯ ระบุว่า ทรัมป์ยังต้องการเปิดโอกาสให้กระบวนการเจรจาดำเนินต่อไป หลังได้รับรายงานความคืบหน้าจากกรุงเตหะราน

อย่างไรก็ตาม เจ้าหน้าที่สหรัฐฯ ย้ำว่า ทางเลือกด้านการโจมตีทางทหารยังไม่ได้ถูกตัดออก หากการเจรจาไม่สามารถนำไปสู่ผลลัพธ์ที่น่าพอใจ

พลเอกอาซิม มูนีร์ ผู้บัญชาการกองทัพปากีสถาน และคณะผู้แทนเจรจาจากกาตาร์ ได้เดินทางถึงกรุงเตหะราน เพื่อช่วยผลักดันกรอบข้อตกลงดังกล่าว 

ซาอุดิอาระเบียเตือนอิหร่านว่า หากไม่สามารถบรรลุข้อตกลงได้ในเวลานี้ อาจนำไปสู่การยกระดับความขัดแย้งครั้งใหญ่ในภูมิภาค

มาร์โก รูบิโอ รัฐมนตรีต่างประเทศสหรัฐฯ ระบุว่า แม้การหารือจะเริ่มมีสัญญาณความคืบหน้าเล็กน้อย แต่สหรัฐฯ ยังคงยืนยันว่า ข้อตกลงที่สามารถใช้งานได้จริงจะต้องจัดการกับศักยภาพของอิหร่านในการเสริมสมรรถนะและสะสมยูเรเนียมอย่างจริงจัง