เจาะสมรภูมิ AI โลกไตรมาสแรก สหรัฐฯ-จีน ทุ่มแสนล้านชิงจ้าวเทคโนโลยี
อุตสาหกรรม AI ทั่วโลกช่วง 3 เดือนแรกปี 69 พุ่งทะยานสะท้อนภาพการแข่งขันดุเดือด หลังยักษ์ใหญ่เทคโนโลยีแห่เปิดตัวโมเดลใหม่เพิ่มขึ้น 30% ชูจุดขายฉลาดก้าวกระโดดสวนทางต้นทุนที่ต่ำลง ขณะที่กลุ่มทุนจีนทุ่มงบกว่า 1.8 แสนล้านบาท อัดฉีดแคมเปญดึงผู้ใช้สู้ศึกซิลิคอนวัลเลย์
KEY
POINTS
- สหรัฐฯ และจีนเป็นผู้นำการแข่งขันในตลาด AI ไตรมาสแรก โดยเปิดตัวโมเดลใหม่รวมกัน 40 โมเดล และกลุ่มบริษัทจีนทุ่มงบประมาณกว่า 1.8 แสนล้านบาทเพื่อชิงความเป็นจ้าวเทคโนโลยี
- โมเดล AI ที่เปิดตัวใหม่มีความสามารถด้านการใช้เหตุผล (Reasoning) พัฒนาขึ้นกว่า 30% และมีฟีเจอร์เด่น เช่น การรองรับข้อมูลขนาดใหญ่ (Context Window) และการทำงานแทนมนุษย์
- บริษัทเทคโนโลยียักษ์ใหญ่ต่างเปิดตัวโมเดลเรือธง เช่น GPT-5.4 จาก OpenAI, Gemini 3.1 Pro จาก Google ฝั่งสหรัฐฯ และ Qwen 3.5 จาก Alibaba รวมถึง DeepSeek V4 ที่มีต้นทุนต่ำจากฝั่งจีน
จากการสำรวจดัชนีความเคลื่อนไหวตลาด AI โดย Stanford University (HAI) และรายงานจาก Artificial Analysis พบว่าในช่วงมกราคม-มีนาคม 2569 มีการเปิดตัวโมเดลสำคัญรวมกว่า 45 โมเดล เพิ่มขึ้นจากช่วงเดียวกันของปีที่ผ่านมาถึง 30% โดยมีจุดเด่นที่รอบการอัปเดตสั้นลงเหลือเพียง 2-3 สัปดาห์
ขณะที่ประสิทธิภาพด้านตรรกะการคิด (Reasoning) พัฒนาขึ้นกว่า 30% อ้างอิงจากเกณฑ์มาตรฐาน ARC-AGI-2 ซึ่งช่วยลดปัญหาการตอบข้อมูลผิดพลาด (Hallucination) ลงอย่างมีนัยสำคัญ
วัดขุมพลัง "สหรัฐฯ-จีน"
รายงานจาก Goldman Sachs Asset Management และ IDC ระบุว่าการแข่งขันแบ่งออกเป็นสองขั้วอำนาจหลัก โดยมีการเปิดตัวโมเดลที่สำคัญแยกตามรายบริษัท ดังนี้:
ขั้วสหรัฐอเมริกา (รวม 28 โมเดล)
- OpenAI: เปิดตัว GPT-5.4 ชูจุดเด่น Context Window 1 ล้านโทเคน พร้อมระบบ Computer Use ทำงานแทนมนุษย์ และ GPT-5.3 Instant สำหรับการสนทนาความเร็วสูง
- Google DeepMind: ส่งซีรีส์ Gemini 3.1 Pro ที่มีคะแนนด้านการใช้เหตุผลสูงขึ้น 2 เท่า และ Nano Banana 2 สำหรับการเจเนอเรตภาพและตัดต่อวิดีโอขั้นสูง
- Anthropic: เปิดตัว Claude Opus 4.6 และ Sonnet 4.6 เจาะกลุ่มตลาดองค์กรและการเขียนโค้ดที่ซับซ้อน รองรับข้อมูลมหาศาล 1 ล้านโทเคน
- Apple: บูรณาการ Apple Intelligence ลงในชิป M5 และ iPhone 17e อย่างเต็มรูปแบบ พลิกโฉม Siri ให้ทำงานได้ใกล้เคียงมนุษย์มากขึ้น
- Meta: พัฒนาโมเดลจาก Superintelligence Lab มุ่งเน้นการเขียนโค้ดอัตโนมัติภายในองค์กร (เป้าหมาย 50% ของซอฟต์แวร์ Meta) และเริ่มปรับสู่กลยุทธ์โมเดลแบบปิด (Closed-source)
ขั้วสาธารณรัฐประชาชนจีน (รวม 12 โมเดล)
- Alibaba: ส่ง Qwen 3.5 โดดเด่นด้านมัลติโมดัลประมวลผลวิดีโอยาว 2 ชั่วโมง และแอป Qwen มียอดผู้ใช้รายเดือน (MAU) ทะลุ 100 ล้านราย
- DeepSeek: เปิดตัว DeepSeek V4 โมเดลขนาด 1 ล้านล้านพารามิเตอร์ที่ใช้ต้นทุนการฝึกฝนต่ำเป็นประวัติการณ์ สร้างแรงสั่นสะเทือนต่อโมเดลราคาสูงของฝั่งสหรัฐฯ
- Baidu: ส่ง ERNIE 5.0 เข้าชิงส่วนแบ่งการตลาดในเอเชียแปซิฟิก เน้นการเชื่อมต่อระบบเศรษฐกิจดิจิทัลของจีน
- Moonshot AI: เปิดตัว Kimi K2.5 เน้นความสามารถด้านวิดีโอและระบบตัวแทนอัตโนมัติ (Agents)
- ยักษ์ใหญ่อื่นๆ: ByteDance ส่ง Seed 2.0 และ Tencent พัฒนาโมเดล Hunyuan โดยกลุ่มบริษัทจีนทุ่มงบการตลาดรวมกว่า 40,000 ล้านหยวน (1.82 แสนล้านบาท) ในช่วงต้นปีเพื่อสร้างฐานระบบนิเวศ AI
ทิศทางราคาและแนวโน้มอนาคต
ในเชิงเศรษฐกิจ รายงานจาก Grand View Research และ Barclays ชี้ว่าค่าบริการ AI ต่อหน่วย (Token Costs) มีแนวโน้มลดลงต่อเนื่องจากการพัฒนาโมเดลขนาดเล็ก (Small Models) ที่มีประสิทธิภาพสูงขึ้นสวนทางกับต้นทุน อย่างไรก็ตาม Microsoft เตรียมปรับราคา Microsoft 365 ขึ้นเฉลี่ย 16% ในเดือนกรกฎาคมนี้ สะท้อนถึงมูลค่าเพิ่มจากการฝังเครื่องมือ AI ระดับสูงในระดับ Enterprise
สำหรับแนวโน้มในอนาคต รายงานจาก Deloitte และ Gartner คาดการณ์ว่า AI จะเปลี่ยนผ่านจากเครื่องมือสื่อสารสู่การเป็น "Autonomous Agents" หรือระบบตัวแทนอัตโนมัติที่ทำงานข้ามแอปพลิเคชันได้เอง 100% รวมถึงการเกิดขึ้นของตลาด Uncensored AI ที่เน้นความเป็นส่วนตัวสูง ซึ่งจะเป็นโจทย์สำคัญด้านกฎหมายดิจิทัลและจริยธรรมเทคโนโลยีในไตรมาสถัดไป
