กทม.ยกเลิกถนนผังเมือง (ช.2)  เกษตร-นวมินทร์ ยาวถึงบางนา-ตราด ผลดี-ผลเสียอย่างไร

การตัดสินใจยกเลิกโครงการก่อสร้างถนนขนาดใหญ่  ช.2 (ช่วงเกษตร-นวมินทร์ ตัดเสรีไทย รามคำแหง จนถึงบางนา-ตราด) ในร่างผังเมืองรวมกรุงเทพมหานครฉบับปรับปรุงครั้งที่ 4  ซึ่งเป็นหนึ่งในโครงการถนนตามผังเมือง148สายปรับลดลงเหลือ96สาย ตามข้อเรียกร้องของประชาชนผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย

ทั้งนี้การยกเลิกโครงการถนนขนาดใหญ่ ส่งผลกระทบอย่างมีนัยสำคัญใน 2 ด้านหลักที่ตรงกันข้ามกันอย่างสิ้นเชิง ระหว่างความโล่งใจของเจ้าของที่ดินแนวเวนคืน กับข้อจำกัดในการแก้ปัญหาจราจรในอนาคต 

พันครัวเรือนเฮ   

เริ่มจากผลกระทบเชิงบวก ปลดล็อกที่ดินและชุมชน (ได้ประโยชน์สูงมาก) เนื่องจากประเมินว่าโครงการนี้มีแผนลากผ่านชุมชนหนาแน่นและหมู่บ้านจัดสรรจำนวนมากในย่านบึงกุ่ม, บางกะปิ, และสะพานสูง การยกเลิกจึงส่งผลดีโดยตรงต่อชาวบ้านในพื้นที่ 

จากการสำรวจพบว่า ชาวบ้านนับพันครัวเรือนรอดจากการถูกเวนคืน ชุมชนและหมู่บ้านตลอดแนวเส้นทาง เช่น ชุมชนเสรีไทย, หมู่บ้านสุวรรณนิเวศน์, วังทองวิลเลจ, และหมู่บ้านสัมมากร บางบริเวณซึ่งล้วนเป็นหมู่บ้านเก่าแก่  ไม่ต้องย้ายถิ่นฐานหรือสูญเสียสิ่งปลูกสร้างที่อยู่อาศัยมานาน

ปลดล็อกที่ดินแนวผังเมืองซื้อขายทำธุรกรรมได้

ขณะเดียวกันยังช่วยปลดล็อกมูลค่าและการพัฒนาที่ดินเดิม โดยประเมินว่าที่ดินในรัศมีแนวเวนคืนเดิมที่เคยถูก แช่แข็ง หรือทำธุรกรรมซื้อ-ขาย-ขออนุญาตก่อสร้างได้ยาก จะกลับมามีอิสระในการพัฒนา ปรับปรุง หรือเปลี่ยนมือได้ตามปกติ ส่งผลให้ราคาที่ดินในซอยย่อยขยับตัวตามกลไกตลาดจริง

เสียโอกาสเชื่อมโครงข่ายจราจร

อย่างไรก็ตามหากมองในเชิงลบ โครงข่ายคมนาคมและปัญหาการจราจร ซึ่งจะเสียโอกาสในอนาคต ช่วยระบายปริมาณจราจรแออัดคับคั่งในเมืองออกสู่นอกเมืองได้สะดวกรวดเร็ว เพิ่มทางเลือกใหม่ๆ ของการเดินทางการท่องเที่ยว ในอนาคต

ทั้งนี้แนวคิดเดิมของถนน ช.2 คือการสร้าง ถนนวงแหวนรอบกลางฝั่งตะวันออก ขนาดเขตทางกว้างถึง 60 เมตร รองรับ 8 ช่องจราจร) เพื่อแบ่งเบาปริมาณรถจากถนนนวมินทร์และศรีนครินทร์ การยกเลิกจะทำให้เกิดผลกระทบตามมา

 ขาดเส้นทางเชื่อมต่อแนวเหนือ-ใต้ (Missing Link) โดยมองว่าพื้นที่โซนตะวันออกจะยังคงไม่มีถนนสายรองขนาดใหญ่มาช่วยดึงรถเชื่อมจากเกษตร-นวมินทร์ ยิงตรงลงใต้สู่รามคำแหง และบางนา ประชาชนยังต้องพึ่งพาถนนกาญจนาภิเษก (วงแหวนตะวันออก) หรือถนนศรีนครินทร์เป็นหลักเช่นเดิม

 ขณะเดียวกันจะมีผลกระทบกับรถในซอยย่อยยังคงหนาแน่น การเดินทางเชื่อมระหว่างถนนหลัก (เช่น จากเสรีไทยไปรามคำแหง) จะยังคงต้องพึ่งซอยลัดแคบๆ (ซอยทางลัด) ต่อไป ซึ่งไม่สามารถรองรับปริมาณจราจรในอนาคตได้อย่างเต็มประสิทธิภาพ

 ที่สำคัญความสมบูรณ์ในการเชื่อมต่อรถไฟฟ้าลดลงซึ่ง เดิมถนนสายนี้ตั้งเป้าเป็นโครงข่ายหลักในการพารถเข้าสู่สถานีรถไฟฟ้าสายสีส้ม (ช่วงรามคำแหง) และสายสีเหลือง (ช่วงลาดพร้าว-บางกะปิ) รวมถึงแอร์พอร์ตเรลลิงก์ เมื่อไม่มีถนนเส้นนี้ การกระจายการเดินทาง (Feeder) จากชุมชนลึกๆ เข้าสู่ระบบรางอาจทำได้ยากขึ้น

กระทบเก็งกำไร-ตุนที่ดินผุดบ้านหรูรับดีมานด์โซนตะวันออกกทม.

มากไปกว่านั้นรวมถึงลดโอกาสการขยายตัวของที่อยู่อาศัย ย่านพาณิชยกรรมแห่งใหม่ที่น่าจับตาในโซนตะวันออกของกรุงเทพมหานครอาจจะทบต่อนักลงทุน เก็งกำไรที่ซื้อที่ดินรอพัฒนาหรือ เก็บไว้ขายทำกำไรสำหรับโครงการบ้านจัดสรร เนื่องจากหากเวนคืนห่อสร้างจะเป็นอีกทำเลทองไม่แพ้ ถนนกรุงเทพกรีฑา ถนนราชพฤกษหรือแม้แต่ถนนเลียบทางด่วนรามอินทรา ที่พัฒนาโครงการบ้านหรูกันมาก และราคาที่ดินมีแนวโน้มขยับต่อเนื่อง 

รับเหมาเสียโอกาส-กทม.ยอมลดผลกระทบ

อย่างไรก็ตามในภาพรวมความกระทบกลุ่มที่ได้รับผลกระทบระดับผลกระทบรูปแบบผลกระทบเจ้าของที่ดิน ผู้อยู่อาศัยในแนวเส้นทางบวกมาก ที่ได้ประโยชน์ไม่ถูกเวนคืนที่ดิน, มูลค่าที่ดินกลับมาเติบโตและพัฒนาได้เต็มที่ตามผังสีใหม่ตามผังเมืองรวมกรุงเทพฯผู้ใช้รถใช้ถนนฝั่งตะวันออกอาจเสียโอกาสต้องทนกับปัญหาจราจรติดขัดบนถนนนวมินทร์ เสรีไทย และศรีนครินทร์ต่อไป

แม้กทม.จะประหยัดงบเวนคืนและก่อสร้างได้มหาศาล ซึ่งอดีตประเมินไว้กว่า 1.2–2.1 หมื่นล้านบาท  ผู้รับเหมาเสียโอกาส แต่ต้องหาแนวทางบริหารจราจรผ่านระบบขนส่งมวลชน หรือปรับปรุงซอยย่อยแทนการพับแผนนี้แสดงให้เห็นว่า กทม. เลือกที่จะลดแรงต้านและการเวนคืนชุมชนหนาแน่น แล้วหันไปเน้นการพัฒนาพื้นที่รอบสถานีรถไฟฟ้า (TOD) และปรับปรุงประสิทธิภาพของโครงข่ายถนนเดิมที่มีอยู่แทน

เปิดแนวถนน"ช.2"

ถนนตามแนวผังเมือง ช.2 มีจุดเริ่มต้น บริเวณจุดตัด ของถนนนวมินทร์ และถนนประเสริฐมนูกิจ (เกษตร-นวมินทร์) มุ่งลงใต้(ทิศใต้) ตัดผ่านถนนเสรีไทย, ถนนรามคำแหง, ถนนกรุงเทพกรีฑา, มอเตอร์เวย์ (สายกรุงเทพฯ-ชลบุรี), และถนนอ่อนนุชจุดสิ้นสุด/เชื่อมต่อ บริเวณถนนเฉลิมพระเกียรติ ร.9 (ซอยสุขุมวิท 103 / อุดมสุข) ทะลุออกสู่ ถนนบางนา-ตราด กิโลเมตรที่6 ที่ผ่านมามีกลุ่มนักลงทุนเข้าไปกว้านซื้อที่ดินเป็นจำนวนมาก