ช่วงสงกรานต์ควรระวัง “น้ำเข้าหู” เอาออกยังไง อาการแบบไหนอันตราย

เล่นน้ำสงกรานต์ตามสถานที่ต่างๆ อาจทำให้เกิดปัญหา "น้ำเข้าหู" หรือ Swimmer’s ear ถ้าไม่รู้วิธีเอาน้ำออกจากหู จะทำให้เกิดน้ำขัง หูอื้อ ส่งผลกระทบต่อการฟัง หรือมีภาวะแทรกซ้อน และะนำไปสู่การติดเชื้อ ทำให้กลายเป็นหูชั้นนอกอักเสบได้

น้ำเข้าหู อาการเป็นอย่างไร 

• เกิดจากการที่มีน้ำค้างอยู่ภายในหู ให้หูอื้อ กระทบต่อการฟัง

ถ้าภายในช่องหูสะอาด ปราศจากสิ่งสกปรก และไม่ได้เป็นไซนัสอักเสบหรือเป็นหวัด น้ำเข้าหูอาจจะไม่ก่อให้เกิดปัญหาใดๆ สามารถทำให้น้ำไหลออกมาได้

วิธีเอาน้ำออกจากหู

• เอียงศีรษะให้หูข้างที่น้ำเข้าขนานกับพื้น แล้วเขย่าตัวเบา ๆ เพื่อให้น้ำไหลออก
• เอียงศีรษะข้างที่น้ำเข้าลงบนฝ่ามือ ใช้ฝ่ามือกดหูเบา ๆ แล้วคลายออก
  โดยมีข้อควรระวัง คือ ไม่ควรทำขณะที่ไม่ได้เอียงศีรษะขนานกับพื้นเพราะอาจทำให้น้ำไหลเข้าไปลึกกว่าเดิม
• หายใจเข้าลึก ๆ ปิดปากให้สนิท แล้วเอามือบีบจมูกให้แน่น ๆ เอียงศีรษะข้างที่น้ำเข้าลง ค่อย ๆ หายใจออก ข้อควรระวัง อย่าหายใจออกแรงเพราะอาจทำให้เกิดการบาดเจ็บที่แก้วหูได้
• การใช้ผ้าเช็ดบริเวณภายนอกของหู ควรเช็ดเบา ๆ ที่บริเวณภายนอกของหูเท่านั้น
• ใช้ไดร์เป่าผม โดยใช้เบอร์ต่ำที่สุดเป่าเข้าไปภายในหู ความร้อนจากไดร์เป่าผมอาจจะทำให้น้ำระเหยได้
• การใช้ยาหยอดหู เช่น ยาหยอดหูแบบแอลกอฮอล์ หรือ ยาหยอดหูแบบไฮโดรเจนเปอร์ออกไซด์ 

ควรหลีกเลี่ยงเมื่อน้ำเข้าหู คือการใช้คัตตอนบัต เพราะจะยิ่งดันน้ำและขี้หูให้เข้าไปลึกขึ้นกว่าเดิมและอาจทำให้เกิดแผลถลอกได้

อาการติดเชื้อเมื่อน้ำเข้าหู

หลายคนพยายามเอาน้ำในหูออกโดยใช้ไม้ปั่นหู พยายามแคะหู ปั่นจนเกิดแผลถลอก และเกิดการติดเชื้อแบคทีเรีย ก่อให้เกิดอาการของหูชั้นนอกอักเสบและติดเชื้อ ซึ่งการติดเชื้อจะแสดงอาการ ดังนี้

• ปวดภายในรูหู
• หูอื้อ
• มีน้ำเหลืองไหลออกมาจากภายในรูหู 

เพราะเมื่อน้ำเข้าหู ส่งผลให้ผนังช่องหูชั้นนอกเปียกและแฉะ ทำให้แบคทีเรียเจริญเติบโตได้ง่าย ส่งผลให้ "ขี้หู" เกิดการอุ้มและบวมน้ำ ทำให้อุดตันบริเวณช่องหูชั้นนอก ก่อให้เกิดอาการหูอื้อ ถ้ายิ่งพยายามแคะหู จะทำให้ดันขี้หูเข้าไป ส่งผลให้อุดตันมากขึ้น ถ้าใช้เครื่องมือส่องกล้องเข้าไป ภายในจะเกิดช่องหูที่บวมแดง และมองเห็นแก้วหูไม่ชัด โยกใบหูแล้วเจ็บ หรือกดเจ็บบริเวณหน้าใบหู 

การรักษาน้ำเข้าหู

แพทย์จะส่องหูโดยใช้เครื่องมือเพื่อประเมินอาการว่ารุนแรงเพียงใด ถ้ารุนแรงมาก แพทย์จะใช้ยาหยอดเข้าไปในรูหู ประกอบกับใช้ลำลีฆ่าเชื้อ หรือ Ear wick เช็ดทำความสะอาดที่บริเวณหูชั้นนอก โดยแพทย์อาจจะนัดเปลี่ยนสำลีฆ่าเชื้อประมาณ 48-72 ชั่วโมง

การป้องกันน้ำเข้าหู

• ใส่ซิลิโคนหรือหมวกคลุมผม โดยคลุมลงมาปิดใบหู เพื่อป้องกันน้ำเข้าหู
• ใช้วัสดุที่ทำการหล่อขึ้นมา เพื่อให้เข้ากับขนาดใบหู มีชื่อเรียกว่า Ear mold ซึ่งเป็นวัสดุที่กันน้ำได้ดี มีทั้งแบบสำเร็จรูป และสั่งทำเอง 
• ใช้ Ear plug หรือวัสดุอุดรูหูที่นักดำน้ำใช้ เพื่อป้องกันไม่ให้น้ำเข้าหู

อย่างไรก็ตาม "น้ำเข้าหู" เป็นอาการที่เหมือนจะไม่มีอะไรรุนแรง แต่ถ้าปล่อยทิ้งไว้อาจจะเกิดโรคหูชั้นนอกอักเสบ และไม่ควรแคะหู เพราะว่าอาจจะทำให้เกิดภาวะแทรกซ้อน เช่น ขี้หูอุดตันได้ ท่านใดที่น้ำเข้าหูระหว่างอาบน้ำ หรือขณะทำกิจกรรมว่ายน้ำอยู่ แล้วเกิดอาการที่รุนแรงตามมา ควรรีบเข้าพบแพทย์เพื่อวินิจฉัยทันที

ข้อมูลจาก :คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล และโรงพยาบาลเพชรเวช