“ยศชนัน”ชูนโยบาย “Thailand2” พัฒนาทุนมนุษย์รับอุตสาหกรรมอนาคต

รัฐบาลเดินหน้ายุทธศาสตร์ "Thailand2" ปฏิรูประบบพัฒนาทุนมนุษย์ครั้งใหญ่ รองรับการลงทุนในอุตสาหกรรมแห่งอนาคต โดย "ศ.ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์" มอบหมาย สอวช.เร่งขับเคลื่อน Siam Silica Framework วางระบบนิเวศอุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์ครบวงจร ตั้งเป้าผลิตบุคลากรทักษะสูงกว่า 2,900 คน สนับสนุนการเกิดบริษัทออกแบบชิป โรงงานผลิต และศูนย์บรรจุชิปขั้นสูงภายในปี 2030 พร้อมผลักดันไทยก้าวสู่ฐานการผลิตเทคโนโลยีชั้นนำของภูมิภาค

รัฐบาลประกาศ "Thailand2" ปฏิรูปทุนมนุษย์รับเศรษฐกิจเทคโนโลยี

ศ.ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรีและรมว.การอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) เป็นประธานการประชุมคณะกรรมการอำนวยการสำนักงานสภานโยบายการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมแห่งชาติ (กอวช.) ครั้งที่ 6/2569 เมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2569 โดยประกาศเดินหน้านโยบายสำคัญของรัฐบาล ภายใต้แนวคิด "Thailand2" ซึ่งมุ่งสร้างระบบนิเวศการเรียนรู้ตลอดชีวิต (Lifelong Learning) และยกระดับศักยภาพกำลังคนไทยให้สอดรับกับการเปลี่ยนแปลงของเศรษฐกิจโลก

 

พร้อมกันนี้ได้มอบหมายให้สำนักงานสภานโยบายการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมแห่งชาติ (สอวช.) เร่งพัฒนาระบบข้อมูลทักษะแรงงาน (Skill Intelligence) การวิเคราะห์ความต้องการกำลังคน และเครื่องมือสนับสนุนนโยบาย เพื่อรองรับการเติบโตของอุตสาหกรรมเทคโนโลยีขั้นสูงของประเทศ

"เซมิคอนดักเตอร์"อุตสาหกรรมยุทธศาสตร์ใหม่ของไทย

ที่ประชุมได้พิจารณาแนวทางการพัฒนากำลังคนรองรับอุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์และอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูง ซึ่งเป็นหนึ่งในอุตสาหกรรมเป้าหมายสำคัญของประเทศ

สอวช.ประเมินว่า ไทยมีศักยภาพแข่งขันในหลายสาขาที่สร้างมูลค่าเพิ่มสูง ได้แก่

การออกแบบวงจรรวม (IC Design) ซึ่งใช้เงินลงทุนต่ำแต่สร้างมูลค่าเพิ่มสูง

ชิปกำลังไฟฟ้า (Power Semiconductor)

ชิปโฟโตนิกส์ (Photonics)

ชิปเซนเซอร์ (Sensor)

อุตสาหกรรมแผงวงจรพิมพ์ (PCB) และการประกอบแผงวงจร (PCBA)

ทั้งนี้ไทยมีฐานการผลิตและผู้ประกอบการอยู่แล้ว สามารถต่อยอดสู่ห่วงโซ่มูลค่าเทคโนโลยีขั้นสูงได้

                                       

สอวช.ชู ASEAN Roadmap เพิ่มอำนาจแข่งขันภูมิภาค

อีกหนึ่งประเด็นสำคัญ คือ การผลักดันความร่วมมือระดับอาเซียน โดย สอวช.ได้นำเสนอข้อเสนอของประเทศไทย ในการประชุม ASEAN Semiconductor Roadmap ที่ประเทศฟิลิปปินส์ เพื่อกำหนดทิศทางร่วมกันในการพัฒนาอุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์ของภูมิภาค

สำหรับข้อเสนอของไทยประกอบด้วย

เพิ่มสาขา Photonics และ PCB เข้าใน Roadmap อาเซียน

จัดตั้งแพลตฟอร์มพัฒนากำลังคนร่วมกัน

ส่งเสริมการแลกเปลี่ยนนักวิจัยและบุคลากรทักษะสูง

พัฒนาระบบ Talent Observatory เพื่อติดตามและคาดการณ์ความต้องการแรงงาน

จัดทำ Skill Framework ระดับภูมิภาค

ขยายโครงการ Thailand Skill Bridge ให้เชื่อมโยงภาคอุตสาหกรรม

เปิดแผน Siam Silica Framework สร้างระบบนิเวศชิปไทย

กระทรวง อว.ยังได้ประกาศกรอบยุทธศาสตร์ Siam Silica Framework ซึ่งเกิดจากความร่วมมือกับพันธมิตรในประเทศเนเธอร์แลนด์และเบลเยียม เพื่อยกระดับประเทศไทยสู่ฐานอุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์แห่งใหม่ของภูมิภาค

แผนดังกล่าวครอบคลุมการพัฒนาใน 5 สาขาหลัก ได้แก่

Photonics FAB

Advanced Packaging

Silicon Design

Quantum Photonics

Power Devices

ควบคู่กับการลงทุนด้านบุคลากร งานวิจัย โครงสร้างพื้นฐาน การถ่ายทอดเทคโนโลยี และการสร้างเครือข่ายความร่วมมือระดับโลก

ตั้งเป้าผลิตบุคลากรทักษะสูงกว่า 2,900 คน ภายในปี 2030

สอวช.ประเมินว่า หากประเทศไทยต้องการบรรลุเป้าหมายการสร้าง

บริษัท IC Design จำนวน 8 แห่ง

โรงงาน Fabrication จำนวน 1 แห่ง

ศูนย์ Advanced Packaging จำนวน 2 แห่ง

ภายในปี 2030 ประเทศจะต้องเร่งผลิตกำลังคนทักษะสูง ประกอบด้วย

อาจารย์ผู้เชี่ยวชาญ 152 คน

นักวิจัย ผู้เชี่ยวชาญ และวิศวกรอาวุโส 950 คน

วิศวกรทักษะสูง 553 คน

ช่างเทคนิค 1,330 คน

รวมความต้องการบุคลากรอย่างน้อย 2,985 คน เพื่อรองรับการเติบโตของอุตสาหกรรม

ระดมทุกหน่วยงานร่วมผลิตคนรองรับลงทุนเทคโนโลยี

การพัฒนากำลังคนจะอาศัยการบูรณาการของหลายหน่วยงาน ได้แก่ สำนักงานปลัดกระทรวง อว. สนับสนุนงบประมาณและทุนมุ่งเป้า, รวพ. สนับสนุนทุนวิจัยและพัฒนากำลังคน, สวทช. พัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านการวิจัยและฝึกอบรม, NIA สนับสนุนสตาร์ทอัพและการเข้าถึงเงินทุน, 

วช. สนับสนุนทุนบัณฑิตศึกษาร่วมภาคอุตสาหกรรม, BOI เชื่อมโยงสิทธิประโยชน์การลงทุนกับการพัฒนาบุคลากร, สอวช. วางแผนผลิตกำลังคน พัฒนาหลักสูตร Sandbox และยกระดับแพลตฟอร์ม STEMPlus เพื่อ Reskill และ Upskill แรงงานจากอุตสาหกรรมเดิมเข้าสู่อุตสาหกรรมเทคโนโลยีขั้นสูง

                 

ชงโมเดลเรียนควบงานจริงเชื่อมมหาวิทยาลัยกับภาคอุตสาหกรรม

กรรมการ กอวช. เห็นตรงกันว่า การพัฒนากำลังคนต้องเชื่อมโยงกับความต้องการของภาคอุตสาหกรรมอย่างใกล้ชิด ผ่านความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัย สถาบันอาชีวศึกษา ภาคเอกชน และหน่วยงานรัฐ

พร้อมผลักดันรูปแบบ Work-integrated Learning หรือการเรียนควบคู่กับการทำงานจริง เพื่อให้ผู้เรียนมีประสบการณ์ในสถานประกอบการ และสามารถเข้าสู่ตลาดแรงงานได้ทันทีหลังสำเร็จการศึกษา

ดันเซมิคอนดักเตอร์เป็นเทคโนโลยีฐานขับเคลื่อนเศรษฐกิจ

ที่ประชุมยังมีข้อเสนอให้รัฐบาลยกระดับการพัฒนาอุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์เป็น "โครงการบูรณาการระดับประเทศ" ครอบคลุมการพัฒนากำลังคน งานวิจัย โครงสร้างพื้นฐาน กฎหมาย การลงทุน และการกำหนดเป้าหมายที่ชัดเจนในทุกมิติ

นอกจากนี้ ยังเห็นตรงกันว่า เซมิคอนดักเตอร์ไม่ใช่อุตสาหกรรมเฉพาะทาง แต่เป็น Foundation Technology ที่เป็นรากฐานของอุตสาหกรรมแห่งอนาคต ทั้งปัญญาประดิษฐ์ (AI) ศูนย์ข้อมูล (Data Center) เทคโนโลยีชีวภาพ พลังงานสะอาด ยานยนต์อัจฉริยะ และอุตสาหกรรมมูลค่าสูงอื่น ๆ ซึ่งจะเป็นเครื่องยนต์เศรษฐกิจใหม่ของประเทศไทยในระยะยาว

“ยศชนัน”สั่งเร่งปรับแผนสู่การปฏิบัติ

ในช่วงท้ายของการประชุม ศ.ดร.ยศชนัน ได้มอบหมายให้ สอวช. นำข้อเสนอแนะทั้งหมด ไปปรับปรุงแผนการดำเนินงาน พร้อมบูรณาการความร่วมมือกับทุกหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อเร่งขับเคลื่อนการพัฒนากำลังคนและระบบนิเวศอุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์ของประเทศให้เกิดผลเป็นรูปธรรม รองรับการลงทุนในอุตสาหกรรมเทคโนโลยีขั้นสูง และสร้างฐานเศรษฐกิจใหม่ที่มีความสามารถในการแข่งขันของประเทศไทยในอนาคต