ส่อง VAT ทั่วโลก เทียบไทย-อาเซียน ถึงเวลาขยับสู่ VAT 10% หรือยัง?

ย้อนรอย VAT ไทย: 7% ที่ถูกแช่แข็งมานานกว่า 3 ทศวรรษ

นับตั้งแต่ไทยเริ่มใช้ระบบภาษีมูลค่าเพิ่มในปี 2535 อัตราภาษีตามกฎหมาย คือ 10% แต่รัฐบาลทุกยุคสมัยได้ประกาศลดหย่อนและคงไว้ที่ 7% ต่อเนื่องมานานกว่า 33-34 ปี เพื่อประคับประคองค่าครองชีพและกระตุ้นการบริโภคภายในประเทศ จนกลายเป็น "ค่ามาตรฐาน" ที่คนไทยคุ้นเคย

เทียบชั้นอาเซียนและระดับโลก: ไทยอยู่จุดไหน?

เมื่อกางแผนที่ภาษีโลก จะเห็นภาพความแตกต่างอย่างชัดเจนระหว่างภูมิภาคและยุทธศาสตร์ของแต่ละประเทศ:

กลุ่มอาเซียน:

• ไทย (7%) ถือว่าอยู่ในระดับ "ค่อนข้างต่ำ" เมื่อเทียบกับเพื่อนบ้านอย่าง อินโดนีเซีย (12%) , ฟิลิปปินส์ (12%) และ กัมพูชา/เวียดนาม (10%) 
• กลุ่มสหภาพยุโรป (EU):
  มีค่าเฉลี่ยสูงถึง 21% เช่น ฮังการี (27%) หรือเดนมาร์กและสวีเดน (25%) ซึ่งถือเป็นระดับที่สูงที่สุดในโลก 
  ค่าเฉลี่ยทั่วโลก: 15-21%

VAT แต่ละประเทศเอาไปใช้อะไรบ้าง ?

สร้างระบบบริการสาธารณะและสวัสดิการที่เข้มแข็ง:
ประเทศที่จัดเก็บ VAT ในอัตราที่สูงมักมีเป้าหมายเพื่อนำรายได้ไป สนับสนุนบริการสาธารณะที่แข็งแกร่ง ให้แก่ประชาชน โดยในกลุ่มประเทศ OECD รายได้จากภาษีการบริโภค (รวมถึง VAT) คิดเป็นสัดส่วนเฉลี่ยถึง 1 ใน 3 ของรายได้รัฐทั้งหมด
 

เพื่อความมั่นคงและการป้องกันประเทศ:
บางประเทศมีการระบุวัตถุประสงค์การใช้เงินที่เฉพาะเจาะจงมากขึ้น เช่น เอสโตเนีย ที่มีแผนปรับขึ้นอัตรา VAT เพื่อใช้เป็น "ภาษีเพื่อการป้องกันประเทศ" (Defense Tax) โดยจะนำรายได้ไปพัฒนาขีดความสามารถทางการทหารและการลงทุนด้านความมั่นคงของประเทศ

เพื่อกระตุ้นเศรษฐกิจและสนับสนุนบางภาคธุรกิจ: 
การปรับลดอัตรา VAT ในบางสินค้าหรือบริการมีวัตถุประสงค์เพื่อ เพิ่มการบริโภคและกระตุ้นการใช้จ่ายของประชาชน ซึ่งจะส่งผลให้เกิดการจ้างงานและช่วยขับเคลื่อนเศรษฐกิจ เช่น

• อินโดนีเซีย ให้สิทธิประโยชน์ทางภาษีสำหรับการเดินทางทางอากาศภายในประเทศเพื่อกระตุ้นการท่องเที่ยวในช่วงเทศกาล

เพื่อช่วยเหลือผู้มีรายได้น้อยและลดภาระค่าครองชีพ: 
หลายประเทศใช้นโยบาย "อัตราภาษีลดหย่อน" (Reduced Rates) สำหรับสินค้าและบริการที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิต เช่น อาหาร ยารักษาโรค และหนังสือ เพื่อให้สินค้าเหล่านี้มีราคาที่ประชาชนทั่วไป (โดยเฉพาะกลุ่มผู้มีรายได้น้อย) สามารถเข้าถึงได้ง่ายขึ้น
 

เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการจัดเก็บรายได้และการพัฒนาประเทศ (กรณีของไทย):
สำหรับประเทศไทย การส่งสัญญาณปรับโครงสร้าง VAT มีเป้าหมายสำคัญเพื่อ เพิ่มประสิทธิภาพในการจัดเก็บรายได้ของรัฐ เพื่อนำเงินมาใช้ในการ พัฒนาประเทศและเสริมสร้างความสามารถในการแข่งขัน ในระดับภูมิภาค, เนื่องจากภาษีมูลค่าเพิ่มเป็นแหล่งรายได้ที่มีความผันผวนน้อยและจัดเก็บได้ง่ายกว่าภาษีประเภทอื่น

อ้างอิงข้อมูล

PwC. (2026). Value-added tax (VAT) rates [Data table]. PwC Worldwide Tax Summaries. https://taxsummaries.pwc.com/quick-charts/value-added-tax-vat-rates 

Dowling, L. (2026, January 15). International VAT rate round up: January 2026. Fintua. https://fintua.com/blog/international-vat-rate-round-up-january-2026/

United Nations Department of Economic and Social Affairs, Financing for Sustainable Development Office. (2025). UN Guidance Paper Series on Value Added Taxes/Goods and Services Taxes for Developing Countries. United Nations. https://financing.desa.un.org/what-we-do/ECOSOC/tax-committee/tax-committee-home

 (PDF). 

VATUpdate. (2026, January 5). Global VAT rates by country 2026: Standard and reduced rates. VATUpdate. https://www.vatupdate.com/2026/01/05/global-vat-rates-by-country-2026-standard-and-reduced-rates/

Thansettakij. (2024, December 4). เปรียบเทียบ VAT ไทย-อาเซียน รู้ก่อนรัฐปรับขึ้นภาษี. Thansettakij. https://www.thansettakij.com/business/economy/613657 

“Consumption Tax Policies (VAT, Sales Taxes, Excise Taxes) — Global Overview.” Tax Foundation, 26 Jan. 2021 (updated Feb. 11, 2025), https://taxfoundation.org/research/all/global/consumption-tax-policies/