ไขข้อสงสัย 10 คำถามที่พบบ่อยกับ “วัคซีนโควิด” โมเดอร์นา

ตามแผนแล้ววันนี้ (23 ก.ค.64 ) จะเป็นอีกก้าวที่ องค์การเภสัชกรรม (อภ.) จะลงนามสัญญาซื้อวัคซีนโควิดโมเดอร์นา กับบริษัท ซิลลิค ฟาร์ม่า จำกัด ตัวแทนของโมเดอร์นา ซึ่งเป็นการลงนามในสัญญาได้เร็วกว่าแผนที่กำหนดไว้ วัคซีนโมเดอร์นาจำนวน 5 ล้านโดส ยังคงเข้ามาช่วงแรกไตรมาส 4 ปี 64 และไตรมาส 1 ปี 65 ขณะนี้ได้มีการจัดสรรโควตาวัคซีนให้แก่โรงพยาบาลต่าง ๆ ทั้งสิ้น 285 แห่งไปแล้ว 

ซึ่งหลายคนก็ยังสงสัยและมีคำถามเกี่ยวกับวัคซีนโควิดโมเดอร์นา Moderna COVID-19 Vaccine  “ฐานเศรษฐกิจ” จึงรวบรวมข้อมูลที่เป็นประโยชน์เพื่อให้คลายความสงสัย

วัคซีนโควิดโมเดอร์นาคือวัคซีนประเภทไหน

 วัคซีนเอ็มอาร์เอ็นเอ-1273 (mRNA-1273) เป็นวัคซีนชนิดเอ็มอาร์เอ็นเอ (mRNA) นวัตกรรมล่าสุดในการผลิตวัคซีน

พัฒนาโดยบริษัท ModernaTX, Inc. ประเทศสหรัฐอเมริกา ซึ่งจัดเป็นวัคซีนที่มีประสิทธิภาพในการป้องกันโควิด-19 สูงเป็นอันดับต้น ๆ ของโลก

เรื่องความปลอดภัย 

ได้รับการตรวจสอบจากองค์การยาแห่งสหภาพยุโรป (European Medicines Agency: EMA) และเป็นไปตามเกณฑ์ที่กลุ่มผู้ชำนาญการที่ปรึกษาเชิงกลยุทธ์ (Strategic Advisory Group of Experts on Immunization – SAGE) จากองค์การอนามัยโลกตั้งไว้

โดย EMA ได้ประเมินข้อมูลประสิทธิภาพและความปลอดภัยของวัคซีนแล้ว จึงอนุมัติให้ใช้ได้ทั่วสหภาพยุโรป นอกจากนี้ยังใช้ในหลายประเทศทั่วโลก เช่น สหรัฐอเมริกา แคนาดา ญี่ปุ่น อิสราเอล เป็นต้น

ต้องสังเกตอาการอย่างน้อย 15 นาทีหลังจากรับวัคซีนไปแล้ว สำหรับผู้ที่มีอาการแพ้รุนแรงทันทีหลังรับวัคซีนเข็มแรกไม่ควรรับวัคซีนเข็มต่อไป

นอกจากนี้ในระยะยาว ยังคงต้องมีการติดตามอาการผู้รับวัคซีนไปแล้วอย่างต่อเนื่อง เพื่อดูว่ามีผลข้างเคียงหรืออาการไม่พึงประสงค์อื่น ๆ อีกหรือไม่

วัคซีนโมเดอร์นาเหมาะกับใคร

1. ผู้ที่อายุ 18 ปีขึ้นไป
2. ผู้ที่มีโรคประจำตัวเรื้อรังและอาจมีความรุนแรงมากขึ้นเมื่อติดโควิด-19 เช่น โรคเบาหวาน ความดันโลหิตสูง โรคหอบหืด โรคปอด โรคตับ และโรคไต
3. ผู้ที่ต้องทำงานด้านสาธารณสุข ใกล้ชิดกับผู้ป่วย ผู้ติดเชื้อ หรืองานใด ๆ ที่ถือว่ามีความเสี่ยงรับเชื้อสูง
4. ผู้สูงอายุ ผู้ที่มีปัญหาเกี่ยวกับระบบภูมิคุ้มกัน ควรปรึกษาแพทย์เพื่อพิจารณาความเหมาะสมก่อนรับวัคซีน
5. ผู้ป่วยที่ติดเชื้อ HIV เพราะอาจมีความรุนแรงมากขึ้นเมื่อติดโควิด-19
6. สตรีที่อยู่ระหว่างให้นมบุตร
7. สำหรับสตรีที่ตั้งครรภ์ควรปรึกษาแพทย์เป็นรายบุคคลก่อน

ไม่เหมาะกับใคร 

1. ผู้ที่มีอายุน้อยกว่า 18 ปี ควรรอผลการศึกษาเพิ่มเติมก่อน
2. ผู้ที่มีอาการแพ้ทันทีหลังได้รับวัคซีนโควิด-19 ชนิด mRNA ทั้งการแพ้แบบรุนแรงและไม่รุนแรง เช่น มีผื่นคัน ลมพิษ ตาบวม หน้าบวม อึดอัดแน่นหน้าอก หายใจไม่สะดวก เป็นต้น ไม่ควรรับวัคซีนนี้
3. ผู้ที่พบว่ามีอาการแพ้หลังจากฉีดวัคซีนชนิดนี้เข็มแรกไปแล้ว ไม่ควรรับวัคซีนชนิดนี้เพิ่มเติม
4. ผู้ที่มีประวัติแพ้สารโพลีเอธิลีน ไกลคอล (Polyethylene Glycol: PEG) ซึ่งเป็นส่วนผสมในยาและเครื่องสำอางบางชนิด ซึ่งมีอยู่ในวัคซีนโควิดโมเดอร์นา
5. ผู้ที่มีประวัติแพ้สารพอลิซอร์เบต (Polysorbate) ซึ่งเป็นส่วนผสมในยาและเครื่องสำอางบางชนิด แม้จะไม่มีอยู่ในวัคซีนโควิดโมเดอร์นา แต่คุณสมบัติใกล้เคียงกับ PEG มาก จึงอาจเป็นอันตรายได้

ผลข้างเคียงที่อาจจะเกิดขึ้นหลังฉีด อาการที่พบได้บ่อย

1. ปวดหรือบวมบริเวณที่ฉีด สามารถประคบเย็นได้
2. หนาวสั่น เป็นไข้
3. อ่อนเพลีย ให้ดื่มน้ำและพักผ่อนให้เพียงพอ
4. ปวดศีรษะ
5. คลื่นไส้

ผลข้างเคียงของวัคซีน Moderna อาจเริ่มแสดงออกภายใน 1 – 2 วันหลังจากรับวัคซีน โดยอาการจะค่อย ๆ ดีขึ้นใน 2 – 3 วัน สามารถรับประทานยาพาราเซตามอลบรรเทาอาการปวดหรือมีไข้ได้หากท่านไม่แพ้ยาดังกล่าว มีรายงานการเกิดอาการแพ้รุนแรงเฉียบพลัน (Anaphylaxis) หัวใจอักเสบหรือเยื่อหุ้มหัวใจอักเสบหลังได้รับวัคซีนนี้ แต่พบได้น้อย

คนติดเชื้อโควิด-19 สามารถฉีด ได้ไหม

1. ต้องรักษาโดยการใช้ Monoclonal Antibodies หรือ Convalescent Plasma ให้รออย่างน้อย 90 วันหลังการรักษาจึงรับวัคซีนได้
2. ส่วนผู้ที่ไม่ได้รับ Monoclonal Antibodies หรือ Convalescent Plasma ให้ฉีดวัคซีนได้หลังผลตรวจเป็น Not Detect แล้วอย่างน้อย 1 เดือน และฉีดเพียง 1 เข็ม

ฉีดเป็นเข็มที่ 2 โดยต่างชนิดกับเข็มแรก ได้ไหม

จากการศึกษาเรื่องประสิทธิภาพและความปลอดภัยในปัจจุบันยังมีไม่เพียงพอ แต่มีการศึกษาว่าอาจจะใช้เป็นเข็มที่ 2 ได้ในอนาคต

ฉีดวัคซีนโควิดซิโนเเวค หรือวัคซีนโควิดซิโนฟาร์ม ครบแล้วทั้ง 2 เข็ม สามารถฉีดโมเดอร์นาได้ไหม และต้องฉีดกี่เข็ม

ให้ฉีดวัคซีนโมเดอร์นา ห่างจากเข็มที่ 2 ของวัคซีนซิโนเเวคหรือ ซิโนฟาร์มเป็นเวลา 3 เดือน และควรฉีดวัคซีนโมเดอร์นาเพียง 1 เข็ม

ฉีดวัคซีนเเอสตร้าเซนเนก้าครบ 2 เข็ม ฉีดโมเดอร์นา ได้ไหม และต้องฉีดกี่เข็ม

สามารถฉีดได้โมเดอร์นาได้หลังจากฉีดเเอสตร้าเซนเนก้าครบ 2 เข็มแล้วเป็นเวลา 6 เดือน โดยจะเป็นการกระตุ้นภูมิคุ้มกัน และควรฉีดโมเดอร์นา เพียง 1 เข็ม

ฉีดโมเดอร์นา กี่เข็มและห่างกันกี่วัน

ควรฉีด 2 เข็ม โดยเข็มที่ 2 จะฉีดเว้นระยะห่างจากเข็มแรก 4 สัปดาห์

อ้างอิง : โรงพยาบาลกรุงเทพ