เร่งกฎหมาย -มาตรการผังเมือง คุมเข้มลงทุน”ดาต้าเซ็นเตอร์”

การขยายตัวของ “ดาต้าเซ็นเตอร์” ทั่วประเทศ กำลังกลายเป็นหนึ่งในโครงสร้างพื้นฐานสำคัญของเศรษฐกิจดิจิทัลไทย แต่การลงทุนขนาดใหญ่ย่อมมาพร้อมกับการใช้ที่ดิน พลังงาน น้ำ และ โครงสร้างพื้นฐานของรัฐในระดับสูง

คำถามสำคัญจึงไม่ใช่เพียงว่า ไทยจะดึงดูดดาต้าเซ็นเตอร์ได้มากแค่ไหน แต่คือ รัฐจะบริหารจัดการการเติบโตอย่างไร ไม่ให้เกิดต้นทุนแฝงต่อเมืองและประชาชน

การอนุมัติโครงการจึงไม่ควรมองแค่เม็ดเงินลงทุนหรือจำนวนงานที่จะเกิดขึ้น หากต้องพิจารณาศักยภาพของพื้นที่อย่างรอบด้าน ทั้งระบบไฟฟ้า น้ำ การจราจร สิ่งแวดล้อม และ ความสามารถในการรองรับของชุมชน

“ผังเมือง” ต้องถูกยกระดับให้เป็นเครื่องมือสำคัญ ในการกำกับทิศทางการลงทุน ไม่ใช่ปล่อยให้การเลือกพื้นที่เกิดขึ้นตามความพร้อมของผู้ประกอบการเพียงฝ่ายเดียว

พื้นที่ที่มีข้อจำกัดด้านน้ำหรือไฟฟ้า ไม่ควรถูกผลักดันให้รองรับโครงการขนาดใหญ่โดยไม่มีมาตรการรองรับที่ชัดเจน ขณะเดียวกันพื้นที่ที่มีศักยภาพก็ควรวางโครงสร้างพื้นฐานให้พร้อม เพื่อให้การลงทุนเดินหน้าได้โดยไม่สร้างปัญหาตามมา

รัฐควรกำหนดหลักเกณฑ์เฉพาะสำหรับดาต้าเซ็นเตอร์ ทั้งเรื่องทำเล ขนาดโครงการ การใช้พลังงาน การใช้น้ำ การจัดการความร้อน และผลกระทบต่อชุมชน พร้อมกำหนดมาตรฐานที่ตรวจสอบได้

ที่สำคัญต้องบูรณาการกฎหมายผังเมืองกับกฎหมายสิ่งแวดล้อม พลังงาน และ การจัดสรรทรัพยากรให้เป็นระบบเดียวกัน ลดช่องว่างที่อาจทำให้การอนุญาตโครงการแยกส่วนจนมองไม่เห็นผลกระทบในภาพรวม

ประเทศไทยไม่ควรแข่งขันด้วยการ “เปิดทาง” ให้การลงทุนโดยไม่มีเงื่อนไข แต่ควรแข่งขันด้วยกติกาที่ชัดเจน โปร่งใส และ ทำให้ผู้ลงทุนสามารถวางแผนระยะยาวได้

เพราะ “ดาต้าเซ็นเตอร์” ไม่ใช่เพียงอาคารหนึ่งหลัง แต่คือโครงสร้างพื้นฐานที่ผูกพันกับระบบเศรษฐกิจ และทรัพยากรของประเทศในระยะยาว

ถึงเวลาที่รัฐต้องกำหนดสมดุลระหว่าง “การดึงลงทุน” กับ “การรักษาศักยภาพของเมืองและประเทศ” ให้ชัดเจน

การคุมเข้มด้วยกฎหมายและมาตรการทางผังเมือง จึงไม่ควรถูกมองว่า เป็นอุปสรรคต่อการลงทุน แต่เป็นกลไกสร้างความมั่นใจว่า การลงทุนที่เข้ามาจะเติบโตไปพร้อมกับประเทศไทยอย่างยั่งยืน

เม็ดเงินลงทุนวันนี้ อาจสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจมหาศาล แต่หากขาดการวางผังและกำกับดูแลที่รอบคอบ ต้นทุนด้านพลังงาน น้ำ สิ่งแวดล้อม และคุณภาพชีวิต อาจกลายเป็นภาระที่สังคมต้องแบกรับในวันข้างหน้า

รัฐจึงต้องวางกติกาให้ชัด ก่อนที่การเติบโตของดาต้าเซ็นเตอร์จะเติบโตเร็วกว่าความสามารถของเมืองในการรองรับ

บทบรรณาธิการ หนังสือพิมพ์ฐานเศรษฐกิจ ฉบับ 2467 ระหว่างวันที่ 20-23 ก.ย. 2569