"ยูเอ็น" งัดมาตรา 99 กฎบัตรสหประชาชาติ กดดันอิสราเอลหยุดยิง

07 ธันวาคม 2566

เลขาธิการยูเอ็น เตือนสมาชิกคณะมนตรีความมั่นคง โลกกำลังเผชิญความเสี่ยงจากสงครามในฉนวนกาซา หลังอิสราเอลระดมโจมีตีฮามาสรอบใหม่ “กูเตอร์เรส” งัดมาตรา 99 กดดันอิสราเอลหยุดยิง ก่อนเกิดหายนะด้านมนุษยธรรม

 

นายอันโตนิโอ กูเตอร์เรส เลขาธิการสหประชาชาติ (ยูเอ็น) ยื่นหนังสือต่อ คณะมนตรีความมั่นคงสหประชาชาติ (UNSC) วันนี้ (7 ต.ค.) กล่าวเตือนว่า ความสงบเรียบร้อยภายในพื้นที่ ฉนวนกาซา เสี่ยงที่จะล่มสลายลงในเร็ววัน อันเป็นผลสืบเนื่องจากวิกฤตด้านมนุษยธรรมที่กำลังเกิดขึ้นและใกล้ถึงจุดหายนะ

นายกูเตอร์เรส ระบุว่า ได้ใช้อำนาจตามความในมาตรา 99 ของกฎบัตรสหประชาชาติที่ระบุว่า “เลขาธิการสหประชาชาติสามารถดำเนินการเพื่อกระตุ้นความสนใจ และย้ำเตือนที่ประชุม UNSC เกี่ยวกับประเด็นใดๆ ก็ตามที่เล็งเห็นว่า เป็นภัยคุกคามต่อการธำรงไว้ซึ่งสันติภาพและความมั่นคงระหว่างประเทศ”

พร้อมกันนี้ เขายังย้ำข้อเรียกร้องให้มีการหยุดยิงเพื่อมนุษยธรรมในทันที และเตือนว่า วิกฤตด้านมนุษยธรรมท่ามกลางสงครามระหว่างอิสราเอลกับกลุ่มฮามาส กำลังเสื่อมทรามลงอย่างรวดเร็วจนอาจถึงขั้นหายนะในเร็ววันนี้ ซึ่งจะส่งผลเสียที่ไม่อาจย้อนกลับไปแก้ไขต่อชาวปาเลสไตน์ทั้งมวล

นายอันโตนิโอ กูเตอร์เรส เลขาธิการสหประชาชาติ (ยูเอ็น)

นายกูเตอร์เรสยังกล่าวด้วยว่า ในขณะที่กองทัพอิสราเอลยังคงทิ้งระเบิดอย่างต่อเนื่อง และประชาชนในเขตกาซายังปราศจากที่อยู่อาศัยและสิ่งของที่จำเป็นต่อการดำรงชีพ เขาเกรงว่า ความสงบเรียบร้อยในพื้นที่ดังกล่าว อาจจะล่มสลายลงในเร็ววัน เนื่องจากความเป็นอยู่ที่โหดร้าย ซึ่งจะทำให้การจัดส่งความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรมแม้เพียงน้อยนิดเข้าไปยังฉนวนกาซา กลายเป็นเรื่องที่ “เป็นไปไม่ได้”

“สถานการณ์อาจจะยิ่งเลวร้ายลงไปกว่านั้นอีก เช่น เกิดโรคระบาด หรือประชาชนอาจเผชิญแรงกดดันให้มีการอพยพโยกย้ายครั้งใหญ่ไปสู่ประเทศเพื่อนบ้าน” เลขาธิการยูเอ็นกล่าว และว่าโลกอาจจะต้องเผชิญความเสี่ยงมากขึ้นจากสงครามในฉนวนกาซา

ความพยายามของนายกูเตอร์เรสครั้งนี้ เกิดขึ้นขณะที่ชาติอาหรับก็พยายามหาทางต่อรอง เพื่อผลักดันให้เกิดการหยุดยิงรอบใหม่ระหว่างอิสราเอลกับกลุ่มฮามาส อย่างไรก็ตาม ที่ผ่านมาสหรัฐอเมริกาและอิสราเอล ไม่เห็นด้วยกับการหยุดยิง เพราะเชื่อว่าการหยุดยิงจะเป็นประโยชน์กับกลุ่มฮามาสมากกว่า แต่กระนั้น สหรัฐก็สนับสนุน “การพักรบชั่วคราว” เพื่อปกป้องพลเรือนและเพื่อเปิดโอกาสให้มีการแลกเปลี่ยนตัวประกัน

โฆษกสหประชาชาติแถลงข่าวระบุว่า การออกแถลงการณ์ของนายกูเตอร์เรสข้างต้น นับเป็นเรื่องที่เกิดขึ้นไม่บ่อยครั้งนัก โดยมาตรา 99 ในกฎบัตรสหประชาชาติ อนุญาตให้เลขาธิการสหประชาชาติสามารถแจ้งให้คณะมนตรีความมั่นคง หรือ UNSC ทราบถึงเรื่องใด ๆ ที่เห็นว่าจะเป็นภัยคุกคามต่อการธำรงไว้ซึ่งสันติภาพและความมั่นคงระหว่างประเทศ กฎบัตรมาตราดังกล่าว ไม่ได้ถูกนำมาใช้นานหลายสิบปีแล้ว

สภาพบ้านเมืองที่ล่มสลาย ระบบสาธารณสุข-สาธารณูปโภคใกล้ถึงจุดหายนะ

ทั้งนี้ นับตั้งแต่อิสราเอลกับกลุ่มฮามาสเปิดฉากการสู้รบตั้งแต่วันที่ 7 ต.ค.ที่ผ่านมา มีรายงานจำนวนผู้เสียชีวิตในเขตฉนวนกาซาแล้วมากกว่า 16,000 คน ส่วนในอิสราเอลมีผู้เสียชีวิตราว 1,200 คน

สำนักข่าวรอยเตอร์รายงานว่า กองทัพอิสราเอลภายใต้ชื่อ กองกำลังป้องกันอิสราเอล (IDF) ยังคงเดินหน้าบุกพื้นที่เมืองคานยูนิส ซึ่งตั้งอยู่ทางตอนใต้ของฉนวนกาซา พร้อมระบุว่าได้ปิดล้อมที่พำนักของผู้นำกลุ่มฮามาสเอาไว้ได้แล้ว ขณะที่กลุ่มฮามาสระบุว่า การสู้รบภาคพื้นดินยังคงเป็นไปอย่างดุเดือด

ภายหลังการแถลงของเลขาธิการยูเอ็นที่เรียกร้องการหยุดยิง  เอลี โคเฮน รัฐมนตรีต่างประเทศอิสราเอล ก็ได้โพสต์ข้อความผ่าน X (ทวิตเตอร์) ตอบโต้อย่างเผ็ดร้อนว่า การดำรงตำแหน่งของนายกูเตอร์เรส เป็นอันตรายอย่างยิ่งต่อสันติภาพโลก

“การที่เขาใช้อำนาจตามมาตรา 99 เรียกร้องให้มีการหยุดยิงในกาซา เท่ากับเป็นการสนับสนุนองค์กรก่อการร้ายฮามาส” โคเฮนกล่าว  

คาดว่า คณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาติ หรือ UNSC จะเปิดประชุมในวันศุกร์นี้ (8 ธ.ค.) เพื่อหารือเกี่ยวกับสถานการณ์ในกาซา  ขณะที่นายริยาด มันซูร์ หัวหน้าคณะผู้สังเกตการณ์ของปาเลสไตน์ประจำยูเอ็น ให้ความเห็นว่า คงไม่มีความคืบหน้าใดๆในเรื่องนี้ เว้นเสียแต่ว่า UNSC จะเริ่มทำหน้าที่ของตัวเอง