เปิด 5 โมเดล Data Center ต่างประเทศ ไทยเรียนรู้อะไรได้บ้าง

การเติบโตของ AI และเศรษฐกิจดิจิทัลทั่วโลก กำลังทำให้ ศูนย์ข้อมูล หรือ Data Center กลายเป็นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญที่หลายประเทศเร่งพัฒนา ขณะเดียวกัน การขยายตัวของอุตสาหกรรมนี้นำมาซึ่งโจทย์ด้านพลังงาน น้ำ และการบริหารจัดการทรัพยากรที่ต้องวางแผนควบคู่กัน

สภาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งประเทศไทย นำเสนอ 5 โมเดลบริหารจัดการ Data Center จากต่างประเทศ ได้แก่ สหรัฐอเมริกา จีน มาเลเซีย สิงคโปร์ และสหภาพยุโรป เพื่อชวนพิจารณาว่าประเทศไทยสามารถเรียนรู้อะไรได้บ้างจากแนวทางที่แตกต่างกันตามเป้าหมายและข้อจำกัดของแต่ละพื้นที่

ตั้งแต่การใช้มาตรการภาษีและเร่งรัดการอนุญาต การกระจายโครงสร้างพื้นฐานด้านการประมวลผล ไปจนถึงการคัดเลือกโครงการที่สร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจ ทั้งหมดสะท้อนว่า การพัฒนา Data Center ต้องพิจารณาหลายองค์ประกอบประกอบกัน

สหรัฐฯ ใช้ภาษี–เร่งอนุญาตรองรับ AI

สหรัฐอเมริกา มุ่งส่งเสริมการลงทุนผ่านมาตรการภาษีและการเร่งรัดกระบวนการอนุญาต เพื่อรองรับการเติบโตของ Data Center และโครงสร้างพื้นฐาน AI

แนวทางนี้ให้ความสำคัญกับการอำนวยความสะดวกในการลงทุน และการสร้างความพร้อมให้โครงสร้างพื้นฐานด้านดิจิทัลสามารถขยายตัวรองรับความต้องการใช้งานที่เพิ่มขึ้น

สำหรับไทย ประเด็นที่นำมาพิจารณาได้คือความพร้อมของกระบวนการอนุญาตและกฎระเบียบ ซึ่งเป็นองค์ประกอบสำคัญของการพัฒนาโครงการ ควบคู่กับมาตรการจูงใจทางภาษี

จีนวางยุทธศาสตร์กระจายพื้นที่ประมวลผล

จีน ขับเคลื่อนยุทธศาสตร์ “East Data, West Computing” เพื่อกระจายโครงสร้างพื้นฐานด้านการประมวลผลไปยังพื้นที่ที่เหมาะสม พร้อมเพิ่มประสิทธิภาพการใช้พลังงานและทรัพยากร

โมเดลนี้สะท้อนความสำคัญของการวางแผนโครงสร้างพื้นฐานในภาพรวม โดยเชื่อมโยงการเลือกพื้นที่ตั้ง Data Center เข้ากับความพร้อมของทรัพยากรและการใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพ

บทเรียนสำหรับไทยจึงอยู่ที่การพิจารณาความเหมาะสมของพื้นที่ ทั้งด้านโครงสร้างพื้นฐานและทรัพยากรที่จำเป็นต่อการดำเนินงานระยะยาว

มาเลเซียขยับสู่การคัดเลือกโครงการสร้างมูลค่า

มาเลเซีย ปรับทิศทางจากการดึงดูดการลงทุนจำนวนมาก ไปสู่การคัดเลือกโครงการที่สร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจ พร้อมให้ความสำคัญกับการใช้พลังงาน น้ำ และความยั่งยืน

แนวทางดังกล่าวสะท้อนการให้น้ำหนักกับคุณภาพของการลงทุน และการพิจารณาว่าแต่ละโครงการสร้างประโยชน์ทางเศรษฐกิจอย่างไร เมื่อเทียบกับทรัพยากรที่ต้องใช้รองรับ

สำหรับไทย โมเดลนี้นำไปสู่คำถามสำคัญว่า เกณฑ์ส่งเสริมการลงทุน Data Center ควรพิจารณาประโยชน์ที่ประเทศจะได้รับอย่างไร และจะบริหารความต้องการใช้พลังงานและน้ำให้เหมาะสมได้อย่างไร

สิงคโปร์เน้นประสิทธิภาพภายใต้ข้อจำกัดทรัพยากร

สิงคโปร์ บริหารการเติบโตของ Data Center ภายใต้ข้อจำกัดด้านทรัพยากร โดยให้ความสำคัญกับประสิทธิภาพการใช้พลังงานและมาตรฐานด้านสิ่งแวดล้อม

หัวใจของโมเดลนี้คือการกำหนดทิศทางการเติบโตให้สอดคล้องกับความสามารถในการรองรับของประเทศ พร้อมผลักดันให้โครงการใช้ทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพ

แนวทางของสิงคโปร์จึงเป็นมุมมองให้ไทยพิจารณาการวางเกณฑ์ด้านประสิทธิภาพพลังงานและสิ่งแวดล้อม ควบคู่กับการส่งเสริมให้เกิดโครงการใหม่

อียูส่งเสริม Cloud–AI ควบคู่กำกับพลังงาน

สหภาพยุโรป หรือ EU ผลักดันการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน Cloud และ AI ควบคู่กับมาตรการส่งเสริมการลงทุน และแนวทางกำกับดูแลด้านพลังงานและสิ่งแวดล้อม

โมเดลนี้สะท้อนการเดินหน้าพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล พร้อมวางกรอบดูแลการใช้ทรัพยากรและผลกระทบที่เกี่ยวข้อง โดยเชื่อมโยงเป้าหมายด้านเทคโนโลยีเข้ากับการจัดการพลังงานและสิ่งแวดล้อม

สำหรับไทย ประเด็นที่เรียนรู้ได้คือการออกแบบมาตรการส่งเสริมการลงทุนและกรอบกำกับดูแลให้สอดคล้องกัน เพื่อให้ผู้ลงทุนสามารถวางแผนพัฒนาโครงการภายใต้ทิศทางที่ชัดเจน

ไทยต้องวางโจทย์ลงทุนควบคู่ประโยชน์ระยะยาว

สภาดิจิทัลฯ ระบุว่า การดึงดูดการลงทุน Data Center ไม่ได้ขึ้นอยู่กับสิทธิประโยชน์ทางภาษีเพียงอย่างเดียว แต่ยังต้องพิจารณา ความพร้อมของโครงสร้างพื้นฐาน พลังงาน กฎระเบียบ ผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม และประโยชน์ที่ประเทศไทยจะได้รับในระยะยาว

เมื่อพิจารณาทั้ง 5 โมเดล ประเด็นสำหรับไทยจึงครอบคลุมตั้งแต่การอำนวยความสะดวกในการลงทุน การวางแผนพื้นที่ตั้ง การบริหารพลังงานและน้ำ ไปจนถึงการกำหนดเกณฑ์คัดเลือกโครงการและมาตรฐานด้านสิ่งแวดล้อม

ทิศทางการพัฒนา Data Center ของไทยจึงต้องเชื่อมโยงเป้าหมายการดึงดูดเงินลงทุนเข้ากับความพร้อมของประเทศ เพื่อให้โครงสร้างพื้นฐานที่เกิดขึ้นรองรับการเติบโตของ AI และเศรษฐกิจดิจิทัล พร้อมสร้างประโยชน์ทางเศรษฐกิจอย่างยั่งยืน