ศาลรัฐธรรมนูญรอหลักฐานชี้ชะตาเลือกตั้ง 2569 ผู้ตรวจฯ เร่งส่งศาล

วันที่ 30 มีนาคม 2569 นายนครินทร์ เมฆไตรรัตน์ ประธานศาลรัฐธรรมนูญ กล่าวถึงความคืบหน้าการพิจารณาคดีบัตรเลือกตั้ง 2569 ที่มีการใช้บาร์โค้ดและ QR Code ว่า ขณะนี้ศาลอยู่ระหว่างรอคำชี้แจงและบัญชีพยานหลักฐานจากทั้ง คณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) และ ผู้ตรวจการแผ่นดิน ซึ่งเป็นผู้ยื่นเรื่องต่อศาล

ทั้งนี้ ศาลยังไม่สามารถระบุได้ว่าจะต้องมีการเปิดไต่สวนหรือไม่ เนื่องจากขึ้นอยู่กับรายละเอียดของพยานหลักฐานที่ทั้งสองฝ่ายส่งเข้ามา หากพยานบุคคลสามารถชี้แจงเป็นลายลักษณ์อักษรได้อย่างชัดเจน ก็อาจไม่จำเป็นต้องไต่สวน แต่หากข้อเท็จจริงยังไม่เพียงพอ ตุลาการสามารถเรียกไต่สวนเพิ่มเติมได้ เช่นเดียวกับพยานหลักฐานประเภทอื่น ไม่ว่าจะเป็นเอกสาร เทป หรือข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ ซึ่งต้องพิจารณาเป็นรายกรณี

ประธานศาลรัฐธรรมนูญ ยังระบุว่า ยังไม่สามารถตอบได้ว่ากรณีดังกล่าวจะส่งผลให้การเลือกตั้งเป็นโมฆะหรือไม่ เนื่องจากต้องพิจารณาจากหลักฐานที่เข้าสู่กระบวนการของศาลเท่านั้น พร้อมเปิดเผยว่าศาลอาจมีการเรียกพยานหลักฐานเพิ่มเติม หากเห็นว่าจำเป็นต่อการวินิจฉัย

ในประเด็นความลับของบัตรเลือกตั้งนั้น นายนครินทร์ ระบุว่า ขึ้นอยู่กับข้อกฎหมายและดุลพินิจของตุลาการทั้ง 9 คน ซึ่งต้องพิจารณาร่วมกันในนามของศาล โดยย้ำว่า คำวินิจฉัยจะยึดตามรัฐธรรมนูญเป็นหลัก

ส่วนกรณีที่ภาคประชาชนมีการจัดการเลือกตั้งจำลอง เพื่อพิสูจน์ว่าบาร์โค้ดสามารถเชื่อมโยงไปถึงผู้ลงคะแนนได้หรือไม่นั้น ศาลยังไม่เคยได้รับข้อมูลดังกล่าว และขอให้มีการนำเข้าสู่กระบวนการพิจารณาอย่างเป็นทางการ

ขณะเดียวกัน นายทรงศัก สายเชื้อ ประธานผู้ตรวจการแผ่นดิน ได้เปิดเผยว่า ขณะนี้มีผู้ยื่นข้อมูลและหลักฐานเพิ่มเติมจำนวนหนึ่ง ซึ่งเจ้าหน้าที่อยู่ระหว่างการรวบรวมและวิเคราะห์รายละเอียด ก่อนจัดทำคำชี้แจงส่งให้ศาลรัฐธรรมนูญ

สำหรับการส่งรายชื่อพยานบุคคลตามที่มีการเรียกร้องนั้น ยังต้องพิจารณาความจำเป็นอย่างรอบคอบ โดยยืนยันว่าผู้ตรวจการแผ่นดินได้ส่งข้อมูลบางส่วนให้ศาลไปแล้ว และพร้อมพิจารณาข้อมูลใหม่เพิ่มเติม

นอกจากนี้ ยังมีคำร้องเกี่ยวกับการเลือกตั้งปี 2569 ในประเด็นอื่น ๆ ที่อยู่ระหว่างการพิจารณา ซึ่งส่วนใหญ่เป็นข้อกฎหมายว่าขัดต่อรัฐธรรมนูญหรือไม่ โดยไม่เกี่ยวข้องกับการละเมิดสิทธิเสรีภาพ

ส่วนข้อเสนอให้มีการจำลองการเลือกตั้งเพื่อประกอบการพิจารณาคดี นายทรงศัก ระบุว่า เป็นดุลพินิจของศาลรัฐธรรมนูญที่จะพิจารณาตามความเหมาะสม และผู้ตรวจการแผ่นดินไม่อาจก้าวล่วงได้
ทั้งนี้ ผู้ตรวจการแผ่นดินอยู่ระหว่างการจัดทำคำชี้แจงฉบับสมบูรณ์ เพื่อส่งให้ศาลใช้ประกอบการวินิจฉัยในขั้นตอนต่อไป