‘โครงการหลวง 48’ ยกคุณค่าจากยอดดอย สู่ใจกลางกรุง

“เวลาผมเห็นมะเดื่อฝรั่ง ผมคิดถึงพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชฯ ครั้งแรกที่ท่านเห็นลูกฟิก หรือมะเดื่อฝรั่ง ท่านก็รับสั่งว่า เมื่อครั้งที่ท่านยังทรงพระเยาว์ เวลามีอาการประชวรเล็กน้อย พระราชมารดาจะถวายมะเดื่อให้เสวย เวลาได้เห็นสิ่งที่ในหลวง รัชกาลที่ 9 ได้นำมาปลูกในโครงการหลวง ก็จะนึกถึงเวลาที่ท่านเสด็จพระราชดำเนินไปบนดอยที่ลำบาก เห็นทีไรก็คิดถึงท่านมาก และต้องฝากว่าของที่เราเอามาขายไม่ใช่ของโครงการหลวง แต่เป็นของชาวเขาที่เขาเก็บมาได้ โครงการหลวงก็ทำหน้าที่คัด เช็ด ล้าง แล้วส่งไปขาย ขายได้เท่าไหร่ก็หักค่าใช้จ่ายนิดๆ หน่อยๆ แล้วส่งให้ชาวเขาหมดเลย โครงการหลวงไม่ได้ขายของเอากำไรเลย ชาวเขาได้กำไร”

รับสั่งของ หม่อมเจ้าภีศเดช รัชนี ประธานมูลนิธิโครงการหลวง ในวันแถลงข่าวงานโครงการหลวง 48 ซึ่งจัดเป็นประจำทุกปี ณ ศูนย์การค้าเซ็นทรัลเวิลด์ ตลอดระยะเวลา 48 ปี นับตั้งแต่วันที่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชฯ โปรดเกล้าฯ ตั้งโครงการหลวงในปี 2512 วันนี้ภาพสะท้อนความสำเร็จของโครงการคือความแข็งแกร่งของชุมชนชาวเขาและการพัฒนาพื้นที่บนยอดเขาสูงให้สามารถสร้างมูลค่าทั้งในเชิงเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม ไม่เพียงเท่านั้น หม่อมเจ้าภีศเดช ได้ตรัสเพิ่มเติมถึงศูนย์พัฒนาโครงการหลวงลำดับที่ 39 พื้นที่บ้านเลอตอ ตำบลแม่ตื่น อำเภอแม่ระมาด จังหวัดตาก ว่า ในอดีตพื้นที่ตรงนี้เป็นพื้นที่ที่มีการปลูกฝิ่น เคยได้ยินทหารและตำรวจบอกว่าตัดไปก็ไม่มีประโยชน์ เพราะตัดตรงนี้เขาก็ไปปลูกฝิ่นตรงอื่น จึงได้แนะนำวิธีกำจัดฝิ่นของในหลวง รัชกาลที่ 9 คือเอาพืชเมืองหนาวไปให้เขาปลูก และดูแลช่วยเอาไปขายให้เรียบร้อย ปัจจุบันโครงการนี้ได้รับความร่วมมือจากกลุ่มคนเหล่านี้เป็นอย่างดี ชาวบ้านมีรายได้จากการปลูก ผลบุญที่เราได้รับจากการช่วยเขาในครั้งนี้ จึงขอทูลเกล้าถวายเป็นพระราชกุศลให้พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชฯ

ภายใต้แนวคิดของงานโครงการหลวง 48 ที่ว่า “ยกคุณค่าจากยอดดอย สู่ใจกลางกรุง” คือการนำเสนอผลิตภัณฑ์อันทรงคุณค่าที่ได้รับการพัฒนาผ่านนวัตกรรมร่วมกับภูมิปัญญาของคนในพื้นที่ เกิดเป็นสินค้ามากมายให้เลือกสรร อาทิ

“ข้าวพื้นที่สูง” หรือที่รู้จักกันในชื่อ “ข้าวไร่” 2 สายพันธุ์หายากที่ได้คัดเลือกโดยเกษตรกรท้องถิ่นในชุมชนบนพื้นที่สูง สืบต่อและรักษาพันธุ์ข้าวรุ่นต่อรุ่น คือข้าวเหลือง หรือ “บือบอ” เป็นพันธุ์ข้าวเจ้าของชนเผ่าปกาเกอะญอ และ ละว้า มีลักษณะเมล็ดเรียวสั้น เปลือกข้าวมีสีฟางเข้ม ข้าวมีกลิ่นหอม ในข้าวมีสารแกมม่าโอไรซานอล ช่วยลดความเสี่ยงเป็นโรคอัลไซเมอร์ มีสารต้านอนุมูลอิสระ อีกทั้งมีธาตุสังกะสีสูง เป็นสารอาหารที่สำคัญต่อการเจริญเติบโตของเด็ก ส่วนข้าวอีกหนึ่งสายพันธุ์คือ ข้าวไก่ป่า หรือ “บือชอมี” เมล็ดข้าวยาวเรียวคล้ายข้าวหอมมะลิ ช่วยต้านอนุมูลอิสระ ช่วยเสริมสร้างการทำงานของร่างกาย ไม่ให้เสื่อมก่อนวัยอันควร มีโพแทสเซียมทำงานร่วมกับโซเดียมในการควบคุมสมดุลของน้ำในร่างกาย และช่วยให้หัวใจเต้นเป็นปกติ มีวิตามินบี 1 ช่วยบำรุงประสาท รักษาอาการโรคเหน็บชา

“ปลาสเตอร์เจียนรมควันโครงการหลวง” เมื่อปี พ.ศ.2550 สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ในรัชกาลที่ 9 ได้พระราชทานเงินจำนวน 200,000 บาท เพื่อซื้อไข่ปลาจำนวน 1 กิโลกรัม จากประเทศรัสเซีย โดยกรมประมงได้นำไข่มาฟักที่โรงเพาะฟักบนดอยอินทนนท์และได้ลูกปลามาจำนวนประมาณ 9,000 ตัว จากนั้นได้ทดลองเลี้ยงตามที่ต่างๆ จนกระทั่งในปี พ.ศ.2551 มูลนิธิโครงการหลวงได้ศึกษาประสิทธิภาพการสร้างไข่ของปลาสเตอร์เจียน ในหัวข้อเรื่อง “ผลของอาหารต่อการพัฒนาไข่ของปลาสเตอร์เจียนที่ดอยอินทนนท์” และเพาะเลี้ยงปลาสเตอร์เจียนเรื่อยมาจนกระทั่งปัจจุบัน ทำให้ปลาสเตอร์เจียนรมควันโครงการหลวง มีกลิ่นหอม เนื้อสีทอง รสชาติอร่อย อุดมไปด้วยโปรตีน โอเมก้า 3 คอลลาเจน และสารต้านอนุมูลอิสระ นิยมนำไปทำเมนูสลัด เมี่ยงปลาสเตอร์เจียน หรือนำไปอุ่นและทานได้เลย

“ปลาเรนโบว์เทราต์” ปลาน้ำจืดที่อาศัยอยู่ในลำธารตามธรรมชาติของทวีปอเมริกาเหนือ ซึ่งปัจจุบันหน่วยวิจัยประมงพื้นที่สูงอินทนนท์สามารถเพาะพันธุ์และเลี้ยงปลาชนิดนี้ได้จนถึงวัยเจริญพันธุ์ โดยจะสามารถเพาะพันธุ์ได้เมื่อพ่อพันธ์-แม่พันธุ์อายุได้ 2 ปี ปลาเทราต์วางไข่ปีละ 1 ครั้ง ระหว่างธันวาคม-มกราคม และเจริญเติบโตถึงขนาดน้ำหนักตลาด 300 กรัม เมื่อมีอายุได้ 8-10 เดือน ปลาเรนโบว์เทราต์ มีรสชาติดี อีกทั้งยังเป็นปลาที่มีปริมาณกรดไขมันชนิดไม่อิ่มตัว โอเมก้า 3 สูง ซึ่งสารนี้จะสามารถลดปริมาณคลอเรสเตอรอลในเส้นเลือด และประจุอิสระในกระแสโลหิตได้

“ฟิก” หรือมะเดื่อฝรั่ง ผลไม้เพื่อสุขภาพ นิยมรับประทานแบบผลสด ทานได้ทั้งผล รสชาติหวาน กลิ่นหอมอ่อนๆ เนื้อละเอียด นำไปประกอบอาหารได้ทั้งเมนูคาวและหวาน มีสรรพคุณ ได้แก่ ไฟเบอร์สูง, แคลเซียมสูง ช่วยบำรุงกระดูกและฟัน, มีวิตามินเอสูง ช่วยบำรุงสายตา, พลังงานสูงจากคาร์โบไฮเดรต แต่ปราศจากไขมันและคอเลสเตอรอลหรือโซเดียม จึงไม่มีปัญหากับผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง ไขมันในเลือดสูง หรือโรคตับ

ไฮไลท์สุดพิเศษ กับการรังสรรเมนู “ปอเปี๊ยะสดบอกรัก” โดย คุณขาบ-สุทธิพงษ์ สุริยะ ฟู้ดสไตลิสต์ชื่อดัง เมนูที่เป็นตัวแทนแห่งความจงรักภักดีของคนไทยทุกคนที่มีต่อในหลวง รัชกาลที่ 9 ในปอเปี๊ยะประกอบไปด้วยผักโครงการหลวงนานาชนิด ไม่ว่าจะเป็น แรดิชวิจัย, แรดิชิโอ, กะหล่ำม่วง ทานคู่กับ น้ำจิ้มที่ทำจากฮอยซินซอสผสมขิง พริกแห้ง และน้ำมะขามเปียก แรงบันดาลใจในการจัดแต่งก็มาจากปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง ตนนำใบตองซึ่งถือเป็นความงามขั้นพื้นฐานที่ไม่ต้องปรุงแต่งมากมายมาใช้ ผนวกกับการจับคู่แม่สีที่อยู่ในพืชผักและดอกไม้ต่างๆ เมื่อจบงานแล้วสิ่งเหล่านี้ก็จะถูกทิ้งและสามารถย่อยสลายเป็นปุ๋ยต่อไปได้

“หน้าที่ของผมคือการสนับสนุนพืชพรรณและผลผลิตโครงการหลวง ผมตระหนักดีว่า ในหลวง รัชกาลที่ 9 ทรงทำเพื่อประชาชนมาตลอด เพื่อให้ชาวไทยได้รับประทานของที่มีคุณภาพ และอยากให้คนไทยสืบสานพระราชปณิธานของท่านต่อๆ ไปแม้ว่าท่านจะไม่อยู่แล้ว แต่สิ่งที่ท่านสร้างขึ้นมายังคงอยู่”

นอกจากผลิตผลทางการเกษตรที่ส่งตรงจากโครงการหลวงขึ้นชื่อ อย่าง อาโวคาโด, เสาวรสหวาน, ถั่วอะซูกิ, พลับ, ผักสดนานาชนิด รวมถึงดอกไม้เมืองหนาวแล้ว ยังมีผลิตภัณฑ์แปรรูปตราโครงการหลวงมากมายให้ได้เลือกสรร อาทิ ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารหลินจือผสมน้ำมันรำข้าว ชนิดแคปซูล และ กาแฟผสมเห็ดหลินจือแดง ผลิตจากกาแฟอราบิก้าโครงการหลวง และกาแฟคั่วบด ผสมผสานกับเห็ดหลินจือแดงโครงการหลวง เพื่อให้ได้กาแฟผสมเห็ดหลินจือที่มีคุณภาพ และรสชาติดี รวมถึง “ชา” ขึ้นชื่อชนิดต่างๆ ที่ปลูกในพื้นที่ป่าในแถบหมู่บ้านห้วยน้ำขุ่น ต.ท่าก๊อ อ.แม่สรวย จ.เชียงราย ซึ่งเป็นที่ตั้งของศูนย์พัฒนาโครงการหลวงห้วยน้ำขุ่น โดยในปีที่ผ่านมาได้รับรางวัลเหรียญเงิน World Tea Union 2016 ที่จัดโดยสมาคมชาโลก เมืองชิซูโอกะ ประเทศญี่ปุ่น

ร่วมสัมผัสทุกผลิตภัณฑ์จากโครงการหลวงและกิจกรรมมากมายตลอดงานระหว่างวันที่ 4-14 สิงหาคมนี้ ณ ศูนย์การค้าเซ็นทรัลเวิลด์

จากหนังสือพิมพ์ฐานเศรษฐกิจ ปีที่ 37 ฉบับที่ 3,285 วันที่ 6 -9 สิงหาคม พ.ศ. 2560