ชัชชาติ ทบทวนจุดเสี่ยงน้ำท่วมกทม. เตรียมแผนรับมือฝนปีหน้า

(15 พ.ย. 69) นายชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร พร้อมด้วยนายวิศณุ ทรัพย์สมพล รองผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร คณะผู้บริหารสำนักการระบายน้ำ สำนักการโยธา และสำนักงานเขตประเวศ ลงพื้นที่ติดตามการบริหารจัดการน้ำในเขตประเวศ อาทิ สถานีสูบน้ำคลองหนองบอน และสถานีสูบน้ำคลองสองห้อง ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการบริหารจัดการน้ำและป้องกันน้ำท่วมในพื้นที่เขตประเวศและกรุงเทพฯ ฝั่งตะวันออก

เตรียมความพร้อมรับมือน้ำท่วมในปีหน้า

ผู้ว่าฯ ชัชชาติ เปิดเผยว่า การลงพื้นที่ครั้งนี้เป็นการเตรียมความพร้อมรับมือน้ำท่วมในปีหน้า โดยนำข้อมูลล่าสุดมาทบทวนเพื่อหาจุดอ่อน จุดที่ต้องปรับปรุง และหมู่บ้านที่ต้องเร่งเข้าไปดำเนินการก่อน แบ่งแนวทางแก้ไขเป็น 3 ระยะ ได้แก่ ระยะสั้น มุ่งจัดการปัญหาเร่งด่วนเพื่อเตรียมพร้อมรับมือฝนในปีหน้า ส่วนระยะกลางและระยะยาว มีทั้งโครงการที่ กทม. ดำเนินการเอง และการหารือร่วมกับหมู่บ้านต่าง ๆ เพื่อปรับปรุงพื้นที่ป้องกันน้ำท่วม เนื่องจาก กทม. ไม่สามารถดำเนินการได้เพียงลำพัง บางส่วนต้องประสานความร่วมมือกับหน่วยงานอื่นด้วย

เปิดจุดอ่อนพื้นที่เสี่ยงน้ำท่วม

สำหรับจุดอ่อนในพื้นที่เขตประเวศ ได้แก่ หมู่บ้านเมืองทองการ์เด้น (พัฒนาการ 63, 65, 67 และ 69) ซึ่งเป็นชุมชนขนาดใหญ่ที่ต้องอาศัยการระบายน้ำลงคลองบ้านม้าและคลองมอญ โดยคลองมอญมีการทำทำนบกั้นน้ำเพื่อป้องกันไม่ให้น้ำจากคลองประเวศบุรีรมย์เอ่อล้นเข้าไปในพื้นที่ และใช้วิธีสูบน้ำออกจากคลองบ้านมอญ อย่างไรก็ตาม ปัจจุบันยังติดปัญหาประชาชนบางส่วนไม่อนุญาตให้ดำเนินโครงการ เนื่องจากยังจำเป็นต้องใช้เรือสัญจรเข้า-ออกพื้นที่ ซึ่งอยู่ระหว่างเจรจาทำความเข้าใจ

ส่วนหมู่บ้านอิมพิเรียล มีประเด็นเรื่องคลองด้านหลังหมู่บ้าน ซึ่งต้องควบคุมระดับน้ำในคลองให้เหมาะสม พร้อมก่อสร้างบ่อสูบน้ำและติดตั้งระบบสูบน้ำด้วยไฟฟ้า ขณะที่หมู่บ้านทุ่งเศรษฐกิจ (รามคำแหง 2) ในช่วง 2 ปีที่ผ่านมา ได้มีการขยับประตูระบายน้ำออกไปอยู่ด้านนอก พร้อมดำเนินโครงการก่อสร้างเขื่อนต่อเนื่อง เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการระบายน้ำในคลองต้นตาล

สำหรับหมู่บ้านมิตรภาพ มีปัญหาการระบายน้ำภายในชุมชน ซึ่ง กทม. มีแผนเข้าไปปรับปรุงระบบระบายน้ำ ขณะที่ถนนอ่อนนุช 59 ประสบปัญหาระดับน้ำในคลองประเวศบุรีรมย์หนุนสูง ส่งผลให้น้ำบนผิวจราจรไม่สามารถระบายออกได้ แนวทางแก้ไขคือการก่อสร้างประตูระบายน้ำเพื่อควบคุมระดับน้ำในคลองประเวศบุรีรมย์และป้องกันน้ำไหลย้อนเข้าสู่พื้นที่

“หัวใจสำคัญของเขตประเวศคือคลองประเวศบุรีรมย์ ซึ่งเป็นคลองสายหลักที่รับน้ำจากเขตลาดกระบังไหลมายังเขตประเวศด้วย เมื่อ กทม. ระบายน้ำทางฝั่งตะวันออก น้ำจากลาดกระบังและพื้นที่ฝั่งตะวันออกทั้งหมดจะต้องไหลผ่านเขตประเวศไปยังประตูระบายน้ำพระโขนง แต่ กทม. มีจุดแข็งคือบึงหนองบอน ซึ่งตั้งอยู่ลึกเข้ามาด้านในและสามารถรองรับน้ำได้ถึง 5 ล้านลูกบาศก์เมตร” ผู้ว่าฯ ชัชชาติ กล่าว

ที่ผ่านมา บึงหนองบอนมีข้อจำกัดเรื่องทางน้ำเข้า ทำให้การรับน้ำยังไม่มีประสิทธิภาพเท่าที่ควร ปัจจุบันจึงมีโครงการขยายคลองบึงหนองบอนให้มีขนาดใหญ่ขึ้น เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการดักและรับน้ำให้ได้มากขึ้น นอกจากนี้ ในอนาคตยังมีโครงการเชื่อมอุโมงค์จากบึงหนองบอนเข้ามารับน้ำในพื้นที่ประเวศก่อนระบายออกสู่แม่น้ำเจ้าพระยา โดยคาดว่าจะใช้เวลาดำเนินโครงการประมาณ 5 ปี ซึ่งจะช่วยแก้ไขปัญหาน้ำท่วมในภาพรวมระยะยาวได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ทั้งนี้ จากการประเมินสถานการณ์พบว่า ปีหน้าอาจมีฝนตกหนักมากขึ้นจากอิทธิพลของเอลนีโญ กทม. จึงต้องเร่งเตรียมความพร้อมและนำข้อมูลจากสถานการณ์ที่ผ่านมาไปปรับปรุงแผนรับมือ โดยโครงการเร่งด่วนที่สุดในขณะนี้ คือการแก้ไขปัญหาน้ำในคลองประเวศบุรีรมย์ที่มีระดับสูงจนไหลย้อนเข้าสู่พื้นที่ชุมชน กทม. จะดำเนินการก่อสร้างประตูระบายน้ำเพื่อป้องกันน้ำไหลย้อน พร้อมติดตั้งเครื่องสูบน้ำและก่อสร้างบ่อสูบน้ำในชุมชนที่เป็นจุดอ่อน เพื่อเร่งระบายน้ำออกจากพื้นที่ให้เร็วที่สุด โดยใช้หลักการทำระบบปิดล้อมเพื่อควบคุมระดับน้ำในคลองสายหลัก ควบคู่กับการบริหารจัดการน้ำในคลองย่อย

สำหรับการก่อสร้างเขื่อนคลองประเวศบุรีรมย์ ปัจจุบันยังดำเนินการไม่แล้วเสร็จ โดยเหลือระยะทางก่อสร้างอีกประมาณ 17 กิโลเมตร จากระยะทางทั้งหมด 23 กิโลเมตร ขณะนี้ดำเนินการแล้ว 6 กิโลเมตร และได้รับการจัดสรรงบประมาณสำหรับช่วงที่ 1 แล้ว ส่วนโครงการปรับปรุงคลองมะขามเทศจะเสนอของบประมาณปี 2571 โดยแบ่งการดำเนินงานเป็น 2 ช่วง เริ่มจากคลองมะขามเทศจนถึงคลองสองห้อง เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการรับและระบายน้ำจากพื้นที่ประเวศ

“การใช้คลองให้ทำหน้าที่เป็นแก้มลิง โดยปรับปรุงความลึกของคลองเดิมพร้อมดาดท้องคลอง เป็นอีกวิธีที่มีประสิทธิภาพในการเพิ่มความจุสำหรับกักเก็บน้ำ ในช่วง 4 ปีที่ผ่านมา กทม. สามารถเพิ่มความจุในการรองรับน้ำผ่านคลองได้ถึง 13 ล้านลูกบาศก์เมตร หรือคิดเป็น 3 เท่าของความจุบึงหนองบอน” ผู้ว่าฯ ชัชชาติ กล่าว

นอกจากนี้ ชุมชนและหมู่บ้านที่มีบึงธรรมชาติหรือบึงน้ำภายในโครงการ ควรร่วมมือกันปรับปรุงระบบควบคุมน้ำเข้า-ออกของบึงน้ำเอกชน เพื่อให้สามารถทำหน้าที่เป็นแก้มลิงได้อย่างมีประสิทธิภาพ เนื่องจากที่ผ่านมา หมู่บ้านจัดสรรบางแห่งประสบปัญหาน้ำท่วมหนักจากการไม่มีระบบควบคุมระดับน้ำในบึง เมื่อบึงมีน้ำเต็มและมีฝนตกเติมเข้ามา จึงเกิดน้ำล้นทะลักเข้าท่วมพื้นที่ชุมชน