‘รถไฟฟ้าแอร์พอร์ตลิงก์’ ขัดข้องซ้ำ ‘กรมราง’งัด พ.ร.บ.ใหม่ จ่อฟันพักใบอนุญาต

ผู้สื่อข่าวรายงานว่า เมื่อช่วงเช้าวันนี้ (30 ก.ค.2569) ขณะนี้รถไฟฟ้าแอร์พอร์ต เรล ลิงก์ กลับมาให้บริการได้ตามปกติแล้ว โดยจะเปิดให้บริการเดินรถตามตารางเวลาเดินรถปกติ ครบทุกสถานีตลอดเส้นทาง หลังจากเกิดเหตุระบบไฟฟ้าขัดข้องอย่างรุนแรงส่งผลให้ไม่มีกระแสไฟฟ้าจ่ายให้กับขบวนรถในช่วงสถานีลาดกระบังถึงสถานีบ้านทับช้าง ฝั่งขาเข้าเมือง โดยเจ้าหน้าที่ต้องใช้แผนเดินรถสำรองและปรับลดความถี่การเดินรถลงเหลือเพียง 30 นาทีต่อขบวน

เช่นเดียวกับระบบชำระค่าโดยสารผ่าน EMV Contactless เปิดใช้งานได้ตามปกติและระบบจำหน่ายเหรียญโดยสาร (Token) และช่องทางจำหน่ายตั๋วทุกประเภท เปิดให้บริการตามปกติ 

เปิดสาเหตุขัดข้อง

นายพิเชฐ คุณาธรรมรักษ์ อธิบดีกรมการขนส่งทางราง (ขร.) เปิดเผยว่า จากกรณีที่รถไฟฟ้าแอร์พอร์ต เรล ลิงก์ เกิดเหตุรถไฟฟ้าขัดข้องถึง 2 ครั้งในช่วงสัปดาห์เดียวกันนั้น คาดว่าสาเหตุเบื้องต้นเกี่ยวข้องกับความผิดปกติของปฏิสัมพันธ์ระหว่างล้อรถไฟฟ้ากับรางรถไฟ  

อย่างไรก็ดีปัจจุบันกรมฯอยู่ระหว่างการตรวจสอบสาเหตุที่แท้จริงอย่างละเอียด โดยจะพิจารณาทั้งสภาพและการทำงานของชุดประแจและทางรถไฟ ระบบตรวจจับและควบคุมการเดินรถ สภาพล้อและชุดห้ามล้อของขบวนรถไฟฟ้า ตลอดจนปัจจัยด้านการบำรุงรักษาและการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่ เพื่อให้สามารถระบุสาเหตุของเหตุการณ์ได้อย่างถูกต้องและชัดเจน
 

“เหตุการณ์ครั้งนี้ถือเป็นกรณีศึกษาที่กรมฯต้องเร่งสอบสวนหาสาเหตุเชิงลึกและกำหนดมาตรการป้องกันไม่ให้เกิดเหตุซ้ำในทุกระบบรถไฟฟ้า เนื่องจากที่ผ่านมาเหตุขัดข้องส่วนใหญ่เกี่ยวข้องกับระบบจ่ายไฟฟ้า ตัวรถ หรือระบบสับหลีก” นายพิเชฐ กล่าว 

สั่งปิดกั้นพื้นที่ คุมขบวนรถ

อย่างไรก็ดีการแก้ไขในเบื้องต้น ได้ดำเนินการปิดกั้นพื้นที่และจุดเกิดเหตุ เพื่อควบคุมไม่ให้มีการนำขบวนรถไฟฟ้าเข้า–ออกผ่านบริเวณดังกล่าวในระหว่างการตรวจสอบและซ่อมแซม พร้อมทั้งดำเนินการตรวจสอบสภาพความเสียหายของชุดประแจทางและองค์ประกอบของระบบรางที่เกี่ยวข้อง และดำเนินการซ่อมแซมและปรับแก้ให้อยู่ในสภาพที่มีความปลอดภัยและเป็นไปตามข้อกำหนดทางวิศวกรรม ก่อนที่จะอนุญาตให้กลับมาใช้งานอีกครั้ง 

นอกจากนี้จะมีการตรวจสอบและทดสอบการทำงานของระบบรางที่เกี่ยวข้องอย่างละเอียดภายหลังการซ่อมแซม เพื่อยืนยันว่าระบบสามารถทำงานได้อย่างถูกต้องและปลอดภัย

ทั้งนี้ในระยะต่อไปจะนำผลการสอบสวนสาเหตุที่แท้จริงมาทบทวนและปรับปรุงมาตรการด้านความปลอดภัย รวมถึงแนวทางการตรวจสอบและบำรุงรักษาชุดประแจทางและระบบที่เกี่ยวข้อง เพื่อป้องกันมิให้เกิดเหตุการณ์ในลักษณะเดียวกันขึ้นอีก และสร้างความมั่นใจว่าการให้บริการระบบรถไฟฟ้าแอร์พอร์ต เรล ลิงก์ จะเป็นไปด้วยความปลอดภัยและมีประสิทธิภาพอย่างต่อเนื่อง
 

เร่งประกาศกฎกระทรวง

นายพิเชฐ กล่าวต่อว่า ขณะเดียวกันกรมฯในฐานะหน่วยงานกำกับดูแล จะดำเนินมาตรการตามพระราชบัญญัติการขนส่งทางราง พ.ศ. 2568 ซึ่งการเลือกใช้มาตรการจะพิจารณาตามลักษณะและความร้ายแรงของเหตุการณ์ โดยยึดหลักความปลอดภัยของประชาชนเป็นสำคัญ และให้เป็นไปตามหลักความได้สัดส่วนในการใช้อำนาจทางปกครอง ประกอบกับมาตรฐานด้านความปลอดภัยที่กรมฯได้ดำเนินการโดยผ่านความเห็นชอบจากคณะกรรมการนโยบายขนส่งทางราง ในการประชุมครั้งที่ 1/2569 เมื่อวันที่ 30 เมษายน 2569 ซึ่งอยู่ระหว่างจัดทำเป็นร่างกฎกระทรวงก่อนประกาศใช้ต่อไป

ทั้งนี้เหตุการณ์ดังกล่าวเป็นเหตุที่ทำให้การเดินรถหยุดชะงักและเป็นอุปสรรคต่อการขนส่งทางรางอย่างมีนัยสำคัญ ตามพรบ.กรมขนส่งทางรางฯ ในกรณีที่เกิดจากอุบัติเหตุ ความขัดข้องของระบบราง การตกราง เพลิงไหม้ หรือเหตุอื่นที่กระทบต่อความปลอดภัยและการให้บริการประชาชน ได้สั่งให้ผู้ประกอบการดำเนินการแก้ไขหรือระงับเหตุ เพื่อให้ระบบกลับมาอยู่ในสภาพที่ปลอดภัยและลดผลกระทบต่อประชาชนโดยเร็ว (มาตรา 50)

สั่งรฟท.-ซีพี แก้ปัญหา

ขณะเดียวกันได้สั่งให้ผู้ประกอบการรายงานข้อเท็จจริง สาเหตุ และมาตรการแก้ไข พร้อมจัดส่งข้อมูลหรือเอกสารที่เกี่ยวข้อง พร้อมทั้งกำหนดมาตรการหรือเงื่อนไขเพิ่มเติมเพื่อป้องกันไม่ให้เกิดเหตุซ้ำ และติดตามผลการดำเนินการของผู้ประกอบการ

นอกจากนี้ให้ บริษัท เอเชีย เอราวัน จำกัด หรือกลุ่มซีพี ในฐานะผู้บริหารการเดินรถ จัดให้มีมาตรการบรรเทาผลกระทบแก่ผู้ใช้บริการ พร้อมประชาสัมพันธ์ข้อมูลที่จำเป็นแก่ประชาชนอย่างต่อเนื่อง ภายหลังการแก้ไขเหตุแล้วเสร็จ ให้การ การรถไฟแห่งประเทศไทย (รฟท.) จัดทำรายงานสรุปข้อเท็จจริงสาเหตุของการเกิดเหตุ มาตรการแก้ไข และแนวทางป้องกันไม่ให้เกิดเหตุในลักษณะเดียวกันอีก เสนอ ขร.เพื่อพิจารณาดำเนินการตามกฎหมายต่อไป

จ่อปรับ-พักใบอนุญาต

อย่างไรก็ดีหากพบการฝ่าฝืนกฎหมายหรือไม่ปฏิบัติตามคำสั่ง สามารถดำเนินมาตรการทางปกครองตามลำดับที่กฎหมายกำหนด เช่น การสั่งแก้ไข การสั่งระงับการดำเนินการบางส่วนหรือทั้งหมด และการดำเนินการเกี่ยวกับใบอนุญาต รวมถึงการดำเนินคดีหรือเปรียบเทียบปรับในกรณีที่เป็นความผิดตามพระราชบัญญัติ (มาตรา 48)  

ส่วนการเข้าตรวจสอบสถานที่ ระบบ รถ และเอกสาร รวมทั้งรวบรวมพยานหลักฐานเพื่อกำกับดูแลและสอบสวนข้อเท็จจริง ปัจจุบันกรมฯอยู่ระหว่างดำเนินการแต่งตั้งผู้ตรวจการ (มาตรา 92)

เปิด 3 แนวทางแก้รถไฟฟ้าขัดข้อง

สำหรับแนวทางในการกำกับดูแลเหตุขัดข้องระบบรถไฟฟ้า ได้แก่ 1. ดำเนินการการรวบรวมและจัดทำฐานข้อมูลเหตุขัดข้องอย่างเป็นระบบ โดยจัดเก็บข้อมูลตัวชี้วัดที่สำคัญ อาทิ จำนวนเหตุขัดข้อง ความล่าช้าในการให้บริการ ระยะเวลาในการแก้ไข รวมถึงจำแนกสาเหตุของเหตุขัดข้องในแต่ละด้านเพื่อใช้เป็นฐานข้อมูลสำหรับการวิเคราะห์และติดตามแนวโน้มของปัญหา

2. ดำเนินการประชุมหารือร่วมกับผู้ประกอบกิจการขนส่งทางรางอย่างต่อเนื่อง ผ่านการประชุมคณะกรรมการกำกับและบริหารจัดการระบบขนส่งทางราง เพื่อวิเคราะห์หาสาเหตุที่แท้จริงของเหตุขัดข้อง (Root Cause Analysis) และกำหนดมาตรการป้องกันที่เหมาะสม ทั้งการบำรุงรักษาเชิงแก้ไข (Corrective Maintenance) การบำรุงรักษาเชิงป้องกัน (Preventive Maintenance) และการบำรุงรักษาเชิงคาดการณ์ (Predictive Maintenance) เพื่อลดโอกาสการเกิดเหตุซ้ำและยกระดับความน่าเชื่อถือของระบบ

ทั้งนี้กรมฯได้นำผลการวิเคราะห์เหตุขัดข้องรายกรณีมาจัดทำข้อเสนอแนะเชิงกำกับดูแล เพื่อให้ผู้ประกอบการนำไปปรับปรุงการดำเนินงาน อาทิ ยกระดับขั้นตอนการตรวจรับงานภายหลังการซ่อมบำรุงและทดสอบการทำงานก่อนเปิดให้บริการ

นอกจากนี้ต้องทบทวนแผนบำรุงรักษาเชิงป้องกันโดยใช้ข้อมูลการขัดข้องที่ผ่านมาเพื่อกำหนดรอบการเปลี่ยนอุปกรณ์ที่เหมาะสม บริหารจัดการอะไหล่สำรองสำหรับอุปกรณ์สำคัญให้เพียงพอและพร้อมใช้งาน เพิ่มความถี่ในการตรวจสอบหรือเปลี่ยนอุปกรณ์ที่มีแนวโน้มเสื่อมสภาพตามอายุการใช้งาน ตลอดจนเฝ้าระวังอุปกรณ์ที่มีความเสี่ยงจากสภาพแวดล้อม เช่น ความชื้นและน้ำฝน เพื่อป้องกันการเกิดเหตุซ้ำและยกระดับความปลอดภัยในการให้บริการรถไฟฟ้าอย่างต่อเนื่อง

3. การเปิดเผยข้อมูลสถิติเหตุขัดข้องและผลกระทบด้านความล่าช้ารายเดือนผ่านเว็บไซต์ drt.gdcatalog.go.th เพื่อให้ประชาชนได้รับทราบข้อมูลอย่างโปร่งใสและใช้เป็นข้อมูลประกอบการติดตามและพัฒนาคุณภาพการให้บริการของระบบรถไฟฟ้าอย่างต่อเนื่อง