สกสว.เปิดร่างแผน ววน. 5 ปี วาง 3 ทิศทางขับเคลื่อนเศรษฐกิจใหม่

สกสว.เปิดรับฟังความคิดเห็นต่อร่างกรอบแผนด้านวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (ววน.) พ.ศ. 2571-2575 จากภาครัฐ เอกชน ภาควิชาการ หน่วยงานในระบบ ววน. และภาคประชาชน เพื่อกำหนดทิศทางการพัฒนาประเทศในช่วง 5 ปีข้างหน้า ภายใต้เป้าหมายการใช้วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมเป็นกลไกสนับสนุนการยกระดับขีดความสามารถการแข่งขัน สร้างโอกาสทางเศรษฐกิจ และรองรับความท้าทายใหม่ของโลก

การประชุมประชาพิจารณ์ดังกล่าวจัดขึ้นเมื่อวันที่ 24 มิถุนายน 2569 โดยสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.) ศาสตราจารย์ ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.)  กล่าวว่า ประเทศไทยกำลังเผชิญความท้าทายจากหลายปัจจัย ทั้งการพัฒนาเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) การแข่งขันทางภูมิรัฐศาสตร์ การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ความมั่นคงด้านพลังงาน และกฎกติกาใหม่ทางเศรษฐกิจโลก ซึ่งส่งผลต่อรูปแบบการแข่งขันและการพัฒนาของประเทศในระยะต่อไป

ร่างแผนด้าน ววน. พ.ศ. 2571-2575 กำหนดทิศทางสำคัญ 3 ด้าน

ได้แก่ High Growth การสร้างเครื่องยนต์เศรษฐกิจใหม่ของประเทศ Transform การยกระดับอุตสาหกรรมและภาคการผลิตเดิมให้สามารถแข่งขันได้ และ Reform การพัฒนาระบบภาครัฐด้วยองค์ความรู้ งานวิจัย และนโยบายสาธารณะที่มีหลักฐานเชิงประจักษ์รองรับ

รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวง อว. ระบุว่า งานวิจัยควรเชื่อมโยงกับความต้องการของภาคเศรษฐกิจและตลาด เพื่อสนับสนุนการสร้างกิจกรรมทางเศรษฐกิจใหม่และเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศในระยะยาว

สำหรับประเด็นท้าทายสำคัญที่ร่างแผนให้ความสำคัญ ประกอบด้วย สงครามเทคโนโลยีและ AI การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ รวมถึงสังคมสูงวัยและช่องว่างระหว่างวัย ขณะเดียวกันยังให้ความสำคัญกับการพัฒนาอุตสาหกรรมสำคัญ อาทิ ภาคเกษตร สุขภาพและการแพทย์ อุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์ และเศรษฐกิจระดับพื้นที่

วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมสำคัญต่อการยกระดับผลิตภาพทางเศรษฐกิจ

ในด้านการพัฒนากำลังคน กระทรวง อว. มีแนวทางจัดทำแผนที่ทักษะ (Skill Map) เพื่อประเมินช่องว่างด้านทักษะแรงงานระหว่างอุตสาหกรรมเดิมและอุตสาหกรรมใหม่ โดยเฉพาะกลุ่มแรงงานที่ได้รับผลกระทบจากเทคโนโลยี AI พร้อมเตรียมความร่วมมือกับสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทยในการสนับสนุนกองทุนวิจัยฐานภารกิจในสาขาเทคโนโลยีสำคัญ

ด้าน ศาสตราจารย์เกียรติคุณ ดร.นพ.สิริฤกษ์ ทรงศิวิไล ประธานกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม กล่าวว่า บทบาทของวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมมีความสำคัญต่อการยกระดับผลิตภาพทางเศรษฐกิจ การสร้างเครื่องยนต์เศรษฐกิจใหม่ และการรับมือความท้าทายที่เกิดขึ้นในอนาคต โดยจำเป็นต้องเชื่อมโยงองค์ความรู้ เทคโนโลยี และกำลังคนเข้ากับความต้องการของภาคเศรษฐกิจและสังคม

ร่างกรอบแผนด้าน ววน. พ.ศ. 2571-2575 กำหนดเป้าหมายการพัฒนา 4 ด้าน ได้แก่ เศรษฐกิจและความสามารถในการแข่งขัน คุณภาพชีวิตและความครอบคลุม ความพร้อมอนาคตและความมั่นคง และการพัฒนาระบบนิเวศ ววน. โดยมี 9 แผนงานสำคัญ ครอบคลุมการลงทุนในอุตสาหกรรมขั้นสูง การยกระดับอุตสาหกรรมและบริการที่มีศักยภาพ การพัฒนานวัตกรรมเพื่อคุณภาพชีวิต การเตรียมความพร้อมสู่อนาคต การพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้าน ววน. และการพัฒนาบุคลากรวิจัยและนวัตกรรมของประเทศ