เปิดบทบาทใหม่ IR รับมือความผันผวน เชื่อม ESG–AI สู่ความเชื่อมั่นตลาดทุน

บทบาทนักลงทุนสัมพันธ์ (IR) กำลังเปลี่ยนจากการเป็นช่องทางส่งต่อข้อมูลของบริษัท ไปสู่การทำงานใกล้ชิดกับธุรกิจและผู้บริหารมากขึ้น ทั้งการอธิบายความเสี่ยง รับมือกับคำถามของตลาด และเชื่อมโยงกลยุทธ์ด้านความยั่งยืนเข้ากับศักยภาพการเติบโต ขณะที่เทคโนโลยีและ AI ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการทำงาน แต่ความถูกต้องและความน่าเชื่อถือยังเป็นหัวใจของการสื่อสารกับนักลงทุน

ประเด็นดังกล่าวเป็นส่วนหนึ่งของเวทีเสวนา “Optiwise & Friends: Redefining IR Amid Market Volatility — Trust. ESG. AI. What’s Next for IR?” ซึ่งมีผู้บริหารและผู้เชี่ยวชาญด้านนักลงทุนสัมพันธ์จากธุรกิจอาหาร ค้าปลีก การเงิน และพลังงาน ร่วมแลกเปลี่ยนประสบการณ์

IR ต้องเข้าใจธุรกิจและสื่อสารข้อเท็จจริง

นางสาวภัทรวัลล์ สุกปลั่ง ผู้อำนวยการฝ่ายนักลงทุนสัมพันธ์ บริษัท ซีพี แอ็กซ์ตร้า จำกัด (มหาชน) หรือ CPAXT มองว่า IR ควรพัฒนาจากรูปแบบดั้งเดิมไปสู่ Strategic IR ที่เข้าใจทั้งธุรกิจ ตัวเลข และบริบทของตลาด โดยได้ยกตัวอย่างประสบการณ์จากธุรกิจสายการบินในช่วงวิกฤตโควิด-19 ซึ่งคำถามของนักลงทุนเปลี่ยนจากเรื่องการเติบโตไปสู่สภาพคล่องและความสามารถในการประคองธุรกิจให้ผ่านวิกฤต

ในสถานการณ์เช่นนี้ หน้าที่ของ IR ไม่ใช่ทำให้ทุกคำตอบฟังเป็นบวก แต่ต้องอธิบายให้ตลาดเข้าใจว่าบริษัทกำลังเผชิญอะไร มีแนวทางรับมืออย่างไร และมีข้อจำกัดใด โดยยึดข้อมูลที่ตรวจสอบได้และไม่ให้คำมั่นในเรื่องที่อยู่นอกเหนือการควบคุมของบริษัท

ด้านนายธนัช รุ่งศรีทอง นักลงทุนสัมพันธ์ บริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน) กล่าวว่า เมื่อเกิดเหตุการณ์ที่อาจกระทบธุรกิจ เช่น ความกังวลต่อความต่อเนื่องของการจัดหาพลังงานจากสถานการณ์บริเวณช่องแคบฮอร์มุซ ทีม IR ต้องรวบรวมข้อเท็จจริงจากข้อมูลสาธารณะและประสานข้อมูลกับฝ่ายปฏิบัติการ เพื่อประเมินผลกระทบก่อนสื่อสารกับตลาด

การตอบสนองจึงไม่ใช่เพียงการให้ข้อมูลอย่างรวดเร็ว แต่ต้องทำให้ข้อมูลถูกต้อง สอดคล้อง และเข้าถึงผู้เกี่ยวข้องอย่างทั่วถึง โดยประเด็นที่มีนัยสำคัญต่อธุรกิจอาจต้องสื่อสารหลายช่องทาง ทั้งการเปิดเผยข้อมูลผ่านตลาดหลักทรัพย์ฯ และการจัดประชุมทางไกลกับนักวิเคราะห์และนักลงทุน

เชื่อม ESG กับความสามารถในการแข่งขัน

นางกอบบุญ ศรีชัย ผู้บริหารสูงสุดสายงานกิจการองค์กรและลงทุนสัมพันธ์ บริษัท เจริญโภคภัณฑ์อาหาร จำกัด (มหาชน) หรือ CPF เสนอว่า การสื่อสารเรื่อง ESG ควรเริ่มจากแกนธุรกิจ และเชื่อมโยงกับรูปแบบการดำเนินงาน การบริหารจัดการ และกลยุทธ์ขององค์กร ไม่ควรแยกความยั่งยืนออกเป็นเพียงโครงการเฉพาะด้าน

สำหรับ IR การรายงานว่าองค์กรดำเนินงานด้านสิ่งแวดล้อม สังคม หรือธรรมาภิบาลอย่างไรยังไม่เพียงพอ แต่ต้องอธิบายให้เห็นด้วยว่าแนวทางเหล่านั้นเกี่ยวข้องกับความสามารถในการแข่งขัน การบริหารความเสี่ยง และการสร้างมูลค่าระยะยาวของธุรกิจอย่างไร เพื่อให้นักลงทุนประเมินได้ว่า ESG มีความหมายต่อศักยภาพของบริษัทเพียงใด

ทักษะของคน IR ต้องครอบคลุมหลายด้าน

นางสาวนันทนา ทวีรัตนศิลป์ ผู้อำนวยการฝ่ายนักลงทุนสัมพันธ์และตลาดทุน บริษัท เอสซีบี เอกซ์ จำกัด (มหาชน) หรือ SCBX มองว่า งาน IR อยู่กึ่งกลางระหว่างหลายศาสตร์ ทั้งการเงินและบัญชี ความเข้าใจว่าตัวเลขสะท้อนผลการดำเนินธุรกิจอย่างไร ตลอดจนทักษะการสื่อสารเรื่องซับซ้อนให้ตลาดเข้าใจ

ผู้ทำงานด้านนี้จึงต้องเข้าใจธุรกิจอย่างรอบด้าน และเชื่อมโยงมุมมองขององค์กร ผู้บริหาร และตลาดทุนเข้าด้วยกัน ทักษะดังกล่าวยังเปิดทางให้ผู้มีประสบการณ์ IR ต่อยอดไปสู่บทบาทเชิงกลยุทธ์อื่นภายในองค์กรได้

AI ช่วยให้ทำงานเร็วขึ้น แต่ความไว้ใจยังต้องสร้างด้วยคน

ผู้ร่วมเสวนายังกล่าวถึงการนำเทคโนโลยีและ AI มาใช้กับงาน IR ตั้งแต่การจัดการข้อมูล การติดตามการเปิดเผยข้อมูล ไปจนถึงการเตรียมข้อมูลสำหรับนักลงทุน อย่างไรก็ตาม เครื่องมือเหล่านี้ช่วยสนับสนุนการทำงาน แต่ไม่อาจทดแทนความเข้าใจบริบท การใช้วิจารณญาณ และความรับผิดชอบต่อความถูกต้องของข้อมูลได้

นางสาวใยบัว เชื้อสุวรรณ์ ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร บริษัท ออปติไวส์ จำกัด (Optiwise) กล่าวว่า ความคาดหวังของตลาดต่อบริษัทจดทะเบียนยังอยู่ที่ข้อมูลที่ถูกต้อง โปร่งใส และน่าเชื่อถือ แม้วิธีการทำงานและเทคโนโลยีจะเปลี่ยนแปลงไปก็ตาม

อนึ่ง เวทีเสวนาในครั้งนี้จัดโดยบริษัท ออปติไวส์ จำกัด ผู้ให้บริการด้านการเปิดเผยข้อมูลและงานนักลงทุนสัมพันธ์ โดยมีผู้ร่วมเสวนาจาก CPF, CPAXT, SCBX และ PTT ร่วมแบ่งปันประสบการณ์จากอุตสาหกรรมที่แตกต่างกัน