‘สี จิ้นผิง’ ได้อะไรจากทริปสหรัฐ ชนะเชิงสัญลักษณ์ จีนผงาดมหาอำนาจเทียบพญาอินทรีย์

รองศาสตราจารย์ดร.อักษรศรี พานิชสาส์น ผู้เชี่ยวชาญจีน จากคณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ เปิดมุมมองผ่านเฟซบุ๊กส่วนตัว (24 ก.ย. 2569) ถึงการเยือนสหรัฐฯ ของ สี จิ้นผิง ประธานาธิบดีจีน โดยมองว่าจีนได้รับ “ชัยชนะเชิงสัญลักษณ์” ตั้งแต่ฉากแรกของการเยือน เมื่อ โดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐฯ และภรรยา เดินทางมารับที่สนามบินด้วยตัวเอง ซึ่งถือเป็นภาพที่สะท้อนสถานะของจีนในฐานะ “The Great Power” ที่ได้รับการปฏิบัติในระดับทัดเทียมกับสหรัฐฯ

รศ.ดร.อักษรศรี ระบุว่า ภาพดังกล่าวมีนัยสำคัญทั้งต่อการเมืองภายในจีนและเวทีโลก โดยพรรคคอมมิวนิสต์จีนสามารถนำภาพเชิงสัญลักษณ์นี้ไปสื่อสารกับประชาชนจีน เพื่อสร้างความภาคภูมิใจในตัวผู้นำสูงสุดของพรรคฯ และสื่อสารไปยังประชาคมโลกว่า จีนในฐานะประเทศคอมมิวนิสต์ได้ก้าวขึ้นมาเป็นมหาอำนาจที่สามารถทัดเทียมกับสหรัฐฯ ได้อย่างแท้จริง

ดังนั้น การเยือนสหรัฐฯ ครั้งนี้จึงมีความสำคัญอย่างมากในเชิงสัญลักษณ์สำหรับสีจิ้นผิง และอาจไม่จำเป็นต้องมีผลการประชุมที่เป็นสาระสำคัญมากนัก

จีนต้องการกรอบ “Constructive Strategic Stability”

อีกประเด็นที่จีนต้องการจากการเยือนครั้งนี้ คือการให้ทรัมป์ยืนยันกรอบความสัมพันธ์จีน–สหรัฐฯ ตามคำเรียกใหม่ที่สีจิ้นผิงเป็นฝ่ายนิยามว่า “Constructive Strategic Stability” หรือความสัมพันธ์จีน–สหรัฐฯ ที่มีเสถียรภาพเชิงยุทธศาสตร์อย่างสร้างสรรค์

อย่างไรก็ตาม หากพิจารณาถึงประเด็นสำคัญในใจของผู้นำทั้งสองฝ่าย จะเห็นว่าต่างมีเป้าหมายที่แตกต่างกันอย่างชัดเจน

ในมุมของทรัมป์ ต้องการให้สีจิ้นผิงช่วยพูดคุยกับ อิหร่าน เพื่อหาทางยุติสงครามที่ยืดเยื้อ ขณะที่ในมุมของสีจิ้นผิง จีนต้องการให้ทรัมป์ “ไม่ขวาง” ประเด็นไต้หวัน ซึ่งเป็นเป้าหมายสำคัญของจีน

รศ.ดร.อักษรศรี มองว่า เป้าหมายของสีจิ้นผิงคือการทำภารกิจ “รวมชาติ” ให้เสร็จสิ้นในช่วงที่ทรัมป์ยังดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีสหรัฐฯ เนื่องจากจีนอาจสามารถจัดการกับสถานการณ์ได้ง่ายกว่าหากเป็นผู้นำสหรัฐฯ คนอื่นขึ้นมาดำรงตำแหน่ง

ภาษี–แร่หายาก–AI เป็นเกมต่อรอง

สำหรับประเด็นอื่นๆ ทั้งการขยายเวลาพักรบในสงครามภาษี แร่หายาก และ AI ถูกมองว่าเป็นเรื่องที่ทั้งสองฝ่ายยังสามารถนำมาต่อรองกันได้

ในมุมของจีน อาจยอมให้สหรัฐฯ มากขึ้นในบางเรื่อง เพื่อเป็นการ “ซื้อใจ” ทรัมป์ และเปิดทางให้ทรัมป์นำผลลัพธ์ที่ได้ไปสื่อสารกับประชาชนและใช้เป็นผลงานทางการเมืองในการเลือกตั้งกลางเทอมของสหรัฐฯ

แต่เหนือกว่าประเด็นการต่อรองเหล่านี้ เป้าหมายใหญ่ของจีนคือ ไม่ต้องการให้สหรัฐฯ เข้ามาขัดขวางภารกิจรวมชาติกับไต้หวัน

“เกมซื้อเวลา” ของสองมหาอำนาจ

รศ.ดร.อักษรศรี ยังมองว่า แม้การพบปะกันบ่อยครั้งระหว่างสีจิ้นผิงกับทรัมป์จะปรากฏภาพของสองผู้นำที่ดูชื่นมื่นเพียงใด แต่ในอีกด้านหนึ่ง สิ่งที่เกิดขึ้นอาจเป็นเพียง “เกมซื้อเวลา” ของสองมหาอำนาจ

เพราะลึกลงไป ทั้งจีนและสหรัฐฯ ยังคงมีความหวาดระแวงต่อกัน และต่างฝ่ายต่างต้องการก้าวขึ้นเป็น “เบอร์หนึ่ง” ของโลก โดยมองว่าเป็นเรื่องยากที่โลกจะมี “พระอาทิตย์สองดวง” อยู่บนท้องฟ้าเดียวกัน

ทั้งนี้ รศ.ดร.อักษรศรี ยังยกกรณีหลังการเยือนจีนของทรัมป์เมื่อเดือนพฤษภาคมที่ผ่านมา โดยระบุว่า สีจิ้นผิงค่อนข้างประสบความสำเร็จในการกล่อมทรัมป์ หลังจบทริปดังกล่าว ทรัมป์ให้สัมภาษณ์กับสถานีโทรทัศน์ Fox โดยเปรียบเทียบขนาดและอำนาจของจีนกับไต้หวัน พร้อมระบุว่าไม่ต้องการเดินทางไกลถึง 9,500 ไมล์เพื่อทำสงคราม ขณะที่ไต้หวันอยู่ห่างจากจีนเพียง 59 ไมล์

นอกจากนี้ ทรัมป์ยังกล่าวหาไต้หวันว่าแย่งชิงอุตสาหกรรมชิปของสหรัฐฯ และหลังการเยือนปักกิ่ง ทรัมป์กำลังชะลอการขายอาวุธให้ไต้หวัน แม้สภาคองเกรสจะอนุมัติแล้ว โดยมีมูลค่าราว 1.4 หมื่นล้านดอลลาร์
 

อ่านฉบับเต็มได้ที่ : https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=pfbid0S3gTAFFQx7Q3o81AVwh2CEATJ1CC5tw9TtQMTDP3KvRMBghhw9UtusR6L8LaWb6xl&id=1037140385