มติครม. รับข้อเสนอ ป.ป.ช. คุมทุจริตแก้สัญญา ‘ดิวตี้ฟรี’ ทอท.

วันที่ 10 มิถุนายน 2569 นางสาวลลิดา เพริศวิวัฒนา รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยว่า ที่ประชุมคณะรัฐมนตรี (ครม.) รับทราบสรุปผลการพิจารณาข้อเสนอแนะเพื่อป้องกันการทุจริต กรณีศึกษาการแก้ไขสัญญางานให้สิทธิประกอบกิจการจำหน่ายสินค้าปลอดอากร (Duty Free) และงานให้สิทธิประกอบกิจการบริหารจัดการกิจกรรมเชิงพาณิชย์ภายในอาคารผู้โดยสารของบริษัท ท่าอากาศยานไทย จำกัด (มหาชน) หรือ ทอท. ตามที่กระทรวงการคลังเสนอ 

ภายหลังจากคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) ได้เสนอข้อเสนอแนะเพื่อป้องกันการทุจริตในเชิงระบบให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องนำไปดำเนินการ

นางสาวลลิดา กล่าวว่า รัฐบาลให้ความสำคัญกับการบริหารทรัพย์สินของรัฐอย่างโปร่งใส ตรวจสอบได้ และคุ้มค่าต่อประโยชน์สาธารณะ โดยกระทรวงการคลังได้ร่วมกับกระทรวงคมนาคม สำนักงานอัยการสูงสุด และ ทอท. พิจารณาข้อเสนอแนะของ ป.ป.ช. ครบทั้ง 3 ด้าน ได้แก่ ด้านนโยบาย ด้านการกำกับดูแลรัฐวิสาหกิจ และด้านการบริหารโครงการและสัญญาของหน่วยงานรัฐ

ด้านนโยบาย กระทรวงการคลังได้กำหนดแนวทางและกลไกกำกับดูแลโครงการที่ให้เอกชนใช้ทรัพย์สินของรัฐหรือทรัพยากรธรรมชาติ ซึ่งไม่อยู่ภายใต้พระราชบัญญัติการร่วมลงทุนระหว่างรัฐและเอกชน พ.ศ. 2562 ให้มีมาตรฐานใกล้เคียงกับโครงการร่วมลงทุนภาครัฐและเอกชน (PPP) โดยกำหนดให้มีคณะกรรมการพิจารณาโครงการ คณะกรรมการคัดเลือกเอกชน และคณะกรรมการกำกับดูแลโครงการ 

พร้อมกำหนดกลไกรายงานผลการดำเนินงานต่อหน่วยงานกำกับดูแลอย่างสม่ำเสมอ รวมทั้งให้พิจารณาเสนอคณะรัฐมนตรีหรือกระทรวงเจ้าสังกัดพิจารณาโครงการตามระดับมูลค่าโครงการ เพื่อเพิ่มความรอบคอบและความโปร่งใสในการตัดสินใจ

ด้านการกำกับดูแลรัฐวิสาหกิจ รัฐบาลได้ติดตามการดำเนินการของ ทอท. ตามข้อเสนอแนะของ ป.ป.ช. อย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะเรื่องระบบบันทึกและตรวจสอบรายได้จากการขาย (Point of Sale : POS) ซึ่งปัจจุบัน ทอท. ได้ติดตั้งและเชื่อมต่อระบบรับรู้รายได้ขององค์กร (AOT Revenue Recognition System : AOT RR System) เข้ากับระบบ POS ของผู้ประกอบการร้านค้าปลอดอากร ผู้ประกอบการกิจกรรมเชิงพาณิชย์ และผู้ประกอบการรายย่อยครบถ้วนแล้ว

รวมทั้งการจัดตั้งคณะทำงานกำกับดูแลระบบ ตรวจสอบความถูกต้องของข้อมูล และติดตามรายได้อย่างต่อเนื่อง โดยมีการสุ่มตรวจยอดขาย เปรียบเทียบข้อมูลใบเสร็จ รายงานยอดขาย และข้อมูลในระบบเป็นประจำทุกเดือน เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการตรวจสอบและป้องกันการรั่วไหลของรายได้รัฐ

นอกจากนี้ ทอท. ยังได้ดำเนินการจัดตั้งระบบเคาน์เตอร์ส่งมอบสินค้าปลอดอากรแบบสาธารณะ (Common Use Pick Up Counter) เพื่อเปิดโอกาสให้ผู้ประกอบการร้านค้าปลอดอากรทุกรายสามารถใช้บริการได้อย่างเท่าเทียม โดยได้เปิดดำเนินการมาตั้งแต่ปี 2563 และปัจจุบันมีความพร้อมรองรับผู้ประกอบการที่ประสงค์จะใช้บริการได้ทันที

สำหรับด้านการบริหารโครงการและสัญญาของหน่วยงานรัฐ ได้มีการกำหนดแนวทางชัดเจนว่า การให้ความช่วยเหลือคู่สัญญา การแก้ไขสัญญา หรือการปรับเปลี่ยนเงื่อนไขที่อาจกระทบต่อผลประโยชน์ของรัฐ ต้องอยู่ภายใต้กรอบกฎหมาย มีการศึกษาวิเคราะห์ผลกระทบอย่างรอบด้าน และคำนึงถึงประโยชน์สาธารณะเป็นสำคัญ โดยเฉพาะในกรณีที่เกิดเหตุสุดวิสัยหรือสถานการณ์ที่ส่งผลกระทบต่อการดำเนินโครงการ

“ครม.ได้กำชับให้ทุกหน่วยงานของรัฐถือปฏิบัติตามแนวทางและกลไกที่กำหนดไว้อย่างเคร่งครัด โดยเฉพาะโครงการที่เกี่ยวข้องกับการใช้ทรัพย์สินของรัฐและทรัพยากรธรรมชาติ เพื่อยกระดับธรรมาภิบาล เพิ่มความโปร่งใส ป้องกันความเสี่ยงด้านการทุจริต และรักษาผลประโยชน์สูงสุดของประเทศและประชาชน” นางสาวลลิดา ระบุ