อาเซียนถกด่วน! รับมือสงครามตะวันออกกลาง เตรียมก๊าซ-สำรองอาหารสู้โลกวิกฤต

เมื่อวันที่ 13 เมษายน 2569 นายสีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ เข้าร่วมการประชุมรัฐมนตรีต่างประเทศอาเซียนสมัยพิเศษเรื่องสถานการณ์ในตะวันออกกลาง ครั้งที่ 2 (The Second Special ASEAN Foreign Ministers’ Meeting on the Situation in the Middle East) ผ่านระบบการประชุมทางไกล โดยมีรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศฟิลิปปินส์ ในฐานะประธานอาเซียน เป็นประธาน

ที่ประชุมหารือพัฒนาการในภูมิภาคตะวันออกกลาง โดยเฉพาะการหยุดยิงชั่วคราวและการเจรจาระหว่างสหรัฐฯ กับสาธารณรัฐอิสลามอิหร่าน และเรียกร้องให้ทั้งสองฝ่ายเดินหน้าการใช้วิธีการทางการทูตเพื่อหาข้อยุติต่อความขัดแย้งอย่างถาวร พร้อมย้ำความสำคัญของการรักษาความมั่นคงทางทะเล ความปลอดภัยในชีวิตของบุคลากรประจำเรือและที่เกี่ยวข้องกับสถานการณ์ความขัดแย้ง และการธำรงไว้ซึ่งเสรีภาพในการเดินเรือและการบินผ่าน ตามอนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยกฎหมายทะเล ค.ศ. 1982 และอนุสัญญาระหว่างประเทศว่าด้วยความปลอดภัยแห่งชีวิตในทะเล เหนือช่องแคบที่ใช้สำหรับการเดินเรือระหว่างประเทศ โดยเฉพาะบริเวณช่องแคบฮอร์มุซ

ที่ประชุมยังหารือแนวทางการเตรียมความพร้อมของอาเซียนในการรับมือกับผลกระทบในมิติต่าง ๆ จากความขัดแย้งในภูมิภาคตะวันออกกลาง โดยใช้ประโยชน์จากการส่งเสริมกลไกอาเซียนที่มีอยู่ ได้แก่ (1) ด้านพลังงาน ผ่านการเร่งรัดกระบวนการให้สัตยาบันต่อความตกลงอาเซียนว่าด้วยความมั่นคงทางปิโตรเลียม (ASEAN Petroleum Security Agreement) และการมุ่งพัฒนาโครงข่ายสายส่งไฟฟ้าอาเซียน (ASEAN Power Grid: APG) และโครงการเชื่อมโยงท่อส่งก๊าซธรรมชาติอาเซียน (Trans-ASEAN Gas Pipeline: TAGP)

เพื่อสามารถใช้ประโยชน์อย่างเต็มที่ได้โดยเร็ว รวมไปถึงการขับเคลื่อนการลงทุนในพลังงานหมุนเวียนเพื่อเร่งรัดการเปลี่ยนผ่านทางพลังงาน โดยเฉพาะพลังงานแสงอาทิตย์และเชื้อเพลิงชีวภาพ และ (2) ด้านอาหาร ผ่านการขยายขอบเขตกลไกความตกลงสำรองข้าวฉุกเฉินอาเซียนบวกสาม (ASEAN Plus Three Emergency Rice Reserve) ให้ครอบคลุมสินค้าอาหารจำเป็นอื่น ๆ และการส่งเสริมความร่วมมือตลอดห่วงโซ่การผลิตอาหารทั้งหมด

On 13 April 2026, H.E. Mr. Sihasak Phuangketkeow, Deputy Prime Minister and Minister of Foreign Affairs, attended the Second Special ASEAN Foreign Ministers’ Meeting on the Situation in the Middle East via videoconference. The Meeting was chaired by the Secretary of Foreign Affairs of the Philippines in her capacity as the ASEAN Chair.

The meeting discussed developments in the Middle East, particularly the ceasefire and negotiations between the U.S. and the Islamic Republic of Iran, and called on both parties to pursue diplomatic means towards a permanent resolution of the conflict. The meeting further reaffirmed the importance of maritime security, safety of the seafarers and those involved in the conflict, and upholding freedom of navigation and overflight, including the 1982 United Nations Convention on the Law of the Sea (UNCLOS) and the International Convention for the Safety of Life at Sea (SOLAS), in and above chokepoints used for international navigation particularly in the Strait of Hormuz.

The meeting also discussed ASEAN’s preparations to address the multifaceted impacts of the conflict in the Middle East by strengthening existing ASEAN mechanisms, including (1) on energy, through expediting the ratification process of the ASEAN Petroleum Security Agreement for the early implementation, strengethening the ASEAN Power Grid (APG) and Trans-ASEAN Gas Pipeline (TAGP) to the fullest potential, and mobilising investment in renewable energy to accelerate the energy transition, particularly in solar energy and biofuels; and (2) on food, through expanding the ASEAN Plus Three Emergency Rice Reserve mechanism to cover other essential food commodities, and promoting cooperation across the entire food production chain.