เปิดเบื้องหลังแผน ครม.สัญจรอุดรฯ เร่งปั้น Quick Win–เมกะโปรเจ็กต์ รับงบลงทุน

การเตรียมความพร้อมรับการประชุมคณะรัฐมนตรีอย่างเป็นทางการนอกสถานที่ (ครม.สัญจร) จังหวัดอุดรธานี กำลังเข้าสู่ช่วงสำคัญ เมื่อจังหวัดและภาคเอกชนต้องเร่งรวบรวมข้อเสนอโครงการพัฒนาเศรษฐกิจและโครงสร้างพื้นฐาน เพื่อผลักดันเข้าสู่การพิจารณาของรัฐบาล โดยเฉพาะโครงการที่สามารถดำเนินการได้ทันที หรือ Quick Win ควบคู่กับโครงการลงทุนขนาดใหญ่ที่มุ่งยกระดับศักยภาพเศรษฐกิจ การค้า การเกษตร และการเชื่อมโยงการค้าชายแดนในภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน

อย่างไรก็ตาม ประเด็นที่ต้องจับตาคือ แนวทางการพิจารณาโครงการของ ครม.สัญจรอุดรธานี จะใช้รูปแบบมาตรฐานเดิมที่กำหนดกรอบงบประมาณ Quick Win แยกตามจังหวัดและกลุ่มจังหวัด หรือจะปรับใช้แนวทางเดียวกับการประชุม ครม.สัญจร จังหวัดสงขลา ซึ่งไม่ได้จัดสรรงบประมาณ Quick Win แยกต่างหาก และเปิดให้ข้อเสนอโครงการเข้าสู่กระบวนการกลั่นกรองในภาพรวม

เปิด 2 แนวทางชงโครงการ ครม.สัญจร

ข้อมูลจากฝ่ายเลขานุการการประชุมระบุว่า แนวทางมาตรฐานเดิม (Standard Model) ซึ่งกระทรวงมหาดไทย หอการค้าไทย และสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สภาพัฒน์) เคยกำหนดร่วมกัน แบ่งการเตรียมโครงการออกเป็น 2 ส่วนหลัก ได้แก่

1.โครงการระยะเร่งด่วน (Quick Win) กำหนดกรอบงบประมาณสำหรับโครงการระดับจังหวัดไม่เกิน 50 ล้านบาทต่อจังหวัด และระดับกลุ่มจังหวัดไม่เกิน 50 ล้านบาทต่อกลุ่มจังหวัด โดยจัดสรรวงเงินร่วมกันระหว่างจังหวัดสมาชิกในกลุ่ม หัวใจสำคัญคือ โครงการต้องมีความพร้อมดำเนินการทันที และแล้วเสร็จภายใน 1 ปีงบประมาณ

พร้อมจัดเตรียมเอกสารประกอบให้ครบถ้วน ทั้งแบบรูปรายการและแปลน การประมาณราคา ตลอดจนรายการคำนวณปริมาณงานและราคาก่อสร้าง (BOQ) และเอกสาร ปร.4-5 รวมถึงต้องผ่านกระบวนการรับฟังความคิดเห็นของประชาชนในพื้นที่แล้ว จากนั้นจึงเสนอผ่านที่ประชุมคณะกรรมการร่วมภาครัฐและเอกชนเพื่อพัฒนาและแก้ไขปัญหาทางเศรษฐกิจ (กรอ.) จังหวัด ก่อนส่งให้คณะกรรมการบริหารงานจังหวัดแบบบูรณาการ (ก.บ.จ.) หรือคณะกรรมการบริหารงานกลุ่มจังหวัดแบบบูรณาการ (ก.บ.ก.) พิจารณากลั่นกรองตามลำดับ

2.ข้อเสนอเชิงนโยบายและโครงการระยะยาว เป็นโครงการขนาดใหญ่หรือข้อเสนอที่มีวงเงินเกินกรอบ Quick Win โดยมุ่งขอรับการจัดสรรงบประมาณรายจ่ายประจำปี หรือผลักดันผ่านกระทรวงและกรมที่รับผิดชอบโดยตรง เพื่อขับเคลื่อนการลงทุนและแก้ไขปัญหาเชิงโครงสร้างในระยะยาว

จับตา “สงขลาโมเดล” ไม่แยก Quick Win

บทเรียนจากการประชุม ครม.สัญจร จังหวัดสงขลา ซึ่งฝ่ายเลขานุการฯ นำมาประกอบการพิจารณา สะท้อนให้เห็นว่า แนวทางปฏิบัติจริงอาจแตกต่างจากรูปแบบมาตรฐานเดิม โดยไม่มีการจัดสรรงบประมาณ Quick Win แยกต่างหาก แต่รวบรวมข้อเสนอโครงการระยะเร่งด่วนและระยะยาวเข้าสู่กระบวนการพิจารณาในภาพรวม

นอกจากนี้ จังหวัดที่เข้าร่วมประชุมทั้ง 5 จังหวัดไม่ได้รับการจัดสรรงบประมาณครบทุกจังหวัด โดยมีเพียงบางจังหวัดที่ได้รับการสนับสนุน สะท้อนว่า การเสนอแผนงานเข้าสู่ ครม.สัญจรไม่ได้หมายความว่าโครงการจะได้รับงบประมาณโดยอัตโนมัติ แต่ต้องผ่านการพิจารณาและคัดเลือกตามความเหมาะสมและลำดับความสำคัญ อีกประเด็นคือ กระบวนการรวบรวมโครงการไม่ได้ผ่านกลไกกลุ่มจังหวัดในรูปแบบเดิม เนื่องจากจังหวัดสงขลาเป็นจังหวัดสมาชิก ไม่ใช่จังหวัดหัวหน้ากลุ่ม จึงให้แต่ละจังหวัดจัดเตรียมข้อเสนอผ่านกลไกของตนเองโดยตรง

สำหรับขั้นตอนการกลั่นกรอง ใช้กระบวนการประชุมเชิงปฏิบัติการ 3 ระดับ เริ่มจากแต่ละจังหวัดจัดทำ Workshop โดยมีผู้ว่าราชการจังหวัดเป็นประธาน ก่อนนำผลเข้าสู่การประชุมร่วมที่มีรองนายกรัฐมนตรีผู้กำกับดูแลภูมิภาคเป็นประธาน และปิดท้ายด้วยการประชุมร่วมที่มีนายกรัฐมนตรีเป็นประธาน เพื่อสรุปและคัดเลือกโครงการเข้าสู่การพิจารณาของ ครม.สัญจร

อุดรฯ ตั้งรับ 2 แผน เร่งปั้น Project Bank

สำหรับจังหวัดอุดรธานี ฝ่ายเลขานุการฯ ได้ประสานงานไปยังสภาพัฒน์และสำนักงาน กรอ.กลาง เพื่อสอบถามแนวทางดำเนินการ แต่ ณ ขั้นตอนการเตรียมการดังกล่าว ยังไม่มีข้อสรุปอย่างเป็นทางการว่าจะใช้รูปแบบมาตรฐานเดิมหรือปรับตามสงขลาโมเดล จังหวัดจึงเลือกเตรียมความพร้อมทั้ง 2 แนวทาง เพื่อไม่ให้เสียโอกาสในการผลักดันโครงการเข้าสู่การพิจารณาของรัฐบาล โดยรวบรวมข้อเสนอทั้งโครงการ Quick Win ที่สามารถดำเนินการให้แล้วเสร็จภายใน 1 ปีงบประมาณ และโครงการเชิงนโยบายหรือโครงการลงทุนระยะยาว จัดทำเป็นฐานข้อมูลโครงการ (Project Bank) สำหรับใช้ประกอบการกลั่นกรองและจัดลำดับความสำคัญ

เบื้องต้น ฝ่ายเลขานุการฯ ได้นำข้อเสนอโครงการจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ แขวงทางหลวง สำนักงานการท่องเที่ยวและกีฬา กลุ่ม Young Smart Farmer และนิคมอุตสาหกรรมอุดรธานี เข้าสู่การพิจารณาในระเบียบวาระที่ 6 ของการประชุมครั้งนี้ เพื่อเปิดโอกาสให้คณะกรรมการ กรอ. ร่วมพิจารณาความพร้อม ให้ข้อสังเกต และปรับปรุงข้อเสนอให้มีความชัดเจนตั้งแต่ขั้นต้น

โจทย์สำคัญของอุดรธานี จึงไม่ได้อยู่เพียงการรวบรวมรายชื่อโครงการเพื่อเสนอรัฐบาล แต่ต้องทำให้แต่ละโครงการมีความพร้อมทั้งด้านงบประมาณ แบบแปลน ความคุ้มค่า และผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจที่จับต้องได้ เพื่อเพิ่มโอกาสได้รับการผลักดัน ไม่ว่าจะใช้รูปแบบ Quick Win หรือการพิจารณาโครงการในภาพรวมตามแนวทางสงขลาโมเดล

ท่ามกลางการแข่งขันเพื่อดึงงบลงทุนจากรัฐบาล การเตรียม Project Bank ที่มีคุณภาพจึงเป็นกลไกสำคัญในการเปลี่ยนข้อเสนอของจังหวัดให้เป็นโครงการที่พร้อมขับเคลื่อนเศรษฐกิจ สร้างโอกาสทางการค้า เพิ่มขีดความสามารถภาคเกษตร และยกระดับโครงสร้างพื้นฐานของอีสานตอนบนในระยะยาว