ธุรกิจครอบครัวในเศรษฐกิจดิจิตอล
คงปฏิเสธไม่ได้ว่าปัจจุบันพวกเราอยู่ในยุคของเศรษฐกิจดิจิตอล ไม่ว่าเราจะเป็นธุรกิจเล็ก ธุรกิจใหญ่ ไม่ว่าเราจะเป็นธุรกิจประเภทใด เทคโนโลยีกำลังเปลี่ยนแปลงรูปแบบของธุรกิจเราไปอย่างสิ้นเชิง ดังที่ชาร์ลส์ ดาร์วิน เคยกล่าวไว้เมื่อกว่าสองร้อยปีว่าสิ่งมีชีวิตที่จะอยู่รอด ไม่ใช่สายพันธุ์ที่แข็งแรงที่สุด ไม่ใช่สายพันธุ์ที่ฉลาดที่สุด แต่เป็นสายพันธุ์ที่ปรับตัวเข้ากับสิ่งแวดล้อมได้ดีที่สุด ในภาคธุรกิจก็เช่นเดียวกัน บริษัทขนาดใหญ่ หรือบริษัทที่เคยทำกำไรสูงในอดีตที่ปิดตัวเนื่องจากไม่สามารถปรับตัวก็มีให้เห็นอยู่มากมาย
[caption id="attachment_78991" align="aligncenter" width="500"]
The importance of digital in the business[/caption]
สำหรับธุรกิจครอบครัวแล้วดิจิตอลยังคงเป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับช่องว่างระหว่างวัยของเจ้าของธุรกิจ โดยทายาทธุรกิจครอบครัวรุ่นใหม่จำนวนมากพยายามโน้มน้าวใจพ่อแม่ว่าธุรกิจจำเป็นต้องใช้ดิจิตอลมากขึ้น โดยเมื่อ PwC ทำการสำรวจสมาชิกครอบครัวที่เป็นทายาทรุ่นต่อไป จำนวน 268 คน จาก 31 ประเทศ ในช่วงเดือน 14 มกราคม ถึง 28 กุมภาพันธ์ ปี 2016 พบว่า 29% เชื่อว่าธุรกิจครอบครัวก้าวตามเทคโนโลยีใหม่ๆได้ช้ากว่าธุรกิจประเภทอื่นทั่วไป และ 40% ยอมรับว่ามีความคับข้องใจในการพยายามนำไอเดียใหม่ๆเข้ามาให้เป็นที่ยอมรับของคนรุ่นปัจจุบัน
เนื่องจากเป็นเรื่องยากที่จะบอกจำนวนผลตอบแทนที่แน่นอนจากการลงทุนในเทคโนโลยี เพราะสภาพแวดล้อมในด้านต่างๆ มีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว จึงไม่ใช่เรื่องน่าแปลกใจที่คนรุ่นปัจจุบันจะระมัดระวังการใช้จ่ายเงินจำนวนมากกับระบบที่อาจถูกแทนที่ด้วยของใหม่กว่าภายในระยะเวลาไม่กี่เดือน ซึ่งในเรื่องนี้การมีที่ปรึกษาจากภายนอกหรือคณะกรรมการกำกับดูแลจะสามารถช่วยจัดการช่องว่างระหว่างวัยได้ โดยที่ปรึกษาจากภายนอกอาจมองเห็นวัตถุประสงค์ได้ดีกว่าและสามารถช่วยให้คนทั้งสองรุ่นทำงานร่วมกันเพื่อวางแผนว่าแท้จริงแล้วดิจิตอลจะมีผลต่อธุรกิจอย่างไรและอะไรคือสิ่งที่พวกเขาสามารถจะทำได้เพื่อลดความเสี่ยงและหาโอกาสในการลงทุน ซึ่งเมื่อพวกเขามีแผนแล้วมักจะทำให้มีโอกาสดำเนินการต่อไปจนมีสำเร็จได้มากกว่า
ดังนั้นการวางแผนจึงเป็นสิ่งสำคัญ ทั้งนี้จากการสำรวจพบว่า 41% เชื่อว่าธุรกิจของพวกเขามีกลยุทธ์ที่เหมาะสมสำหรับโลกดิจิตอลแล้ว ขณะที่อีก 59% บอกว่ายังไม่มี ในทำนองเดียวกัน 37% บอกว่าพยายามที่จะทำให้บริษัทของพวกเขาเข้าใจความสำคัญของการมีกลยุทธ์ดิจิตอลที่ชัดเจน และมีเพียง 47% ที่ได้มีการอภิปลายอุปสรรคในเรื่องของการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ทางด้านดิจิตอล (digital disruption) ในระดับคณะกรรมการบริหารบริษัทและส่วนใหญ่บริษัทเหล่านี้เป็นบริษัทขนาดใหญ่และมีบุคคลภายนอกอยู่ในคณะกรรมการ (ภาพที่ 1)
นอกจากนี้ยังพบว่ามีเพียง 28% ของทายาทรุ่นต่อไปที่บอกว่าบริษัทของพวกเขาเสี่ยงต่อการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ทางด้านดิจิตอล ขณะที่อีก 72% ไม่เชื่อว่าธุรกิจของพวกเขามีความเสี่ยงต่อการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ทางด้านดิจิตอล ซึ่งก็อาจเป็นไปได้ว่ามีการเตรียมการเป็นอย่างดีแล้ว หรือเป็นการปฏิเสธความจริงซึ่งเป็นเรื่องอันตรายมาก
นอกจากนี้เมื่อเปรียบเทียบกับการสำรวจทายาทรุ่นต่อไปเมื่อสองปีที่แล้วพบว่าสิ่งที่เปลี่ยนแปลงไปคือทัศนคติของคนรุ่นปัจจุบัน แม้พวกเขาอาจจะยังคงมีความอนุรักษนิยมในเรื่องของการลงทุนเกี่ยวกับดิจิตอลอยู่ ว่าอะไร ที่ไหน อย่างไร แต่พวกเขาไม่มีข้อสงสัยอีกต่อไปว่าควรทำหรือไม่ พวกเขารู้ว่าอย่างไรก็ต้องทำ และรู้ว่าการเปลี่ยนแปลงจะเกิดขึ้นแน่นอนเมื่อลูกๆเข้ามารับช่วงกิจการต่อ เพราะทายาทรุ่นต่อไปนั้นอยู่กับเทคโนโลยีใหม่ๆ มาตลอดชีวิต จึงไม่น่าแปลกใจที่พวกเขาจะมีบทบาทสำคัญในการปรับปรุงธุรกิจครอบครัวที่จะเป็นของตนเองต่อไปในอนาคต
ที่มา : PwC. 2016. Great Expectations The Next Generation of Family Business Leaders. Next Generation Survey of Family Business Leaders / April 2016. Available: https://www.pwc.com/gx/en/family-business-services/publications/assets/next-gen-report.pdf.
จากหนังสือพิมพ์ฐานเศรษฐกิจ ปีที่ 36 ฉบับที่ 3,180 วันที่ 4 - 6 สิงหาคม พ.ศ. 2559
[caption id="attachment_78991" align="aligncenter" width="500"]
สำหรับธุรกิจครอบครัวแล้วดิจิตอลยังคงเป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับช่องว่างระหว่างวัยของเจ้าของธุรกิจ โดยทายาทธุรกิจครอบครัวรุ่นใหม่จำนวนมากพยายามโน้มน้าวใจพ่อแม่ว่าธุรกิจจำเป็นต้องใช้ดิจิตอลมากขึ้น โดยเมื่อ PwC ทำการสำรวจสมาชิกครอบครัวที่เป็นทายาทรุ่นต่อไป จำนวน 268 คน จาก 31 ประเทศ ในช่วงเดือน 14 มกราคม ถึง 28 กุมภาพันธ์ ปี 2016 พบว่า 29% เชื่อว่าธุรกิจครอบครัวก้าวตามเทคโนโลยีใหม่ๆได้ช้ากว่าธุรกิจประเภทอื่นทั่วไป และ 40% ยอมรับว่ามีความคับข้องใจในการพยายามนำไอเดียใหม่ๆเข้ามาให้เป็นที่ยอมรับของคนรุ่นปัจจุบัน
เนื่องจากเป็นเรื่องยากที่จะบอกจำนวนผลตอบแทนที่แน่นอนจากการลงทุนในเทคโนโลยี เพราะสภาพแวดล้อมในด้านต่างๆ มีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว จึงไม่ใช่เรื่องน่าแปลกใจที่คนรุ่นปัจจุบันจะระมัดระวังการใช้จ่ายเงินจำนวนมากกับระบบที่อาจถูกแทนที่ด้วยของใหม่กว่าภายในระยะเวลาไม่กี่เดือน ซึ่งในเรื่องนี้การมีที่ปรึกษาจากภายนอกหรือคณะกรรมการกำกับดูแลจะสามารถช่วยจัดการช่องว่างระหว่างวัยได้ โดยที่ปรึกษาจากภายนอกอาจมองเห็นวัตถุประสงค์ได้ดีกว่าและสามารถช่วยให้คนทั้งสองรุ่นทำงานร่วมกันเพื่อวางแผนว่าแท้จริงแล้วดิจิตอลจะมีผลต่อธุรกิจอย่างไรและอะไรคือสิ่งที่พวกเขาสามารถจะทำได้เพื่อลดความเสี่ยงและหาโอกาสในการลงทุน ซึ่งเมื่อพวกเขามีแผนแล้วมักจะทำให้มีโอกาสดำเนินการต่อไปจนมีสำเร็จได้มากกว่า
ดังนั้นการวางแผนจึงเป็นสิ่งสำคัญ ทั้งนี้จากการสำรวจพบว่า 41% เชื่อว่าธุรกิจของพวกเขามีกลยุทธ์ที่เหมาะสมสำหรับโลกดิจิตอลแล้ว ขณะที่อีก 59% บอกว่ายังไม่มี ในทำนองเดียวกัน 37% บอกว่าพยายามที่จะทำให้บริษัทของพวกเขาเข้าใจความสำคัญของการมีกลยุทธ์ดิจิตอลที่ชัดเจน และมีเพียง 47% ที่ได้มีการอภิปลายอุปสรรคในเรื่องของการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ทางด้านดิจิตอล (digital disruption) ในระดับคณะกรรมการบริหารบริษัทและส่วนใหญ่บริษัทเหล่านี้เป็นบริษัทขนาดใหญ่และมีบุคคลภายนอกอยู่ในคณะกรรมการ (ภาพที่ 1)
นอกจากนี้ยังพบว่ามีเพียง 28% ของทายาทรุ่นต่อไปที่บอกว่าบริษัทของพวกเขาเสี่ยงต่อการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ทางด้านดิจิตอล ขณะที่อีก 72% ไม่เชื่อว่าธุรกิจของพวกเขามีความเสี่ยงต่อการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ทางด้านดิจิตอล ซึ่งก็อาจเป็นไปได้ว่ามีการเตรียมการเป็นอย่างดีแล้ว หรือเป็นการปฏิเสธความจริงซึ่งเป็นเรื่องอันตรายมาก
นอกจากนี้เมื่อเปรียบเทียบกับการสำรวจทายาทรุ่นต่อไปเมื่อสองปีที่แล้วพบว่าสิ่งที่เปลี่ยนแปลงไปคือทัศนคติของคนรุ่นปัจจุบัน แม้พวกเขาอาจจะยังคงมีความอนุรักษนิยมในเรื่องของการลงทุนเกี่ยวกับดิจิตอลอยู่ ว่าอะไร ที่ไหน อย่างไร แต่พวกเขาไม่มีข้อสงสัยอีกต่อไปว่าควรทำหรือไม่ พวกเขารู้ว่าอย่างไรก็ต้องทำ และรู้ว่าการเปลี่ยนแปลงจะเกิดขึ้นแน่นอนเมื่อลูกๆเข้ามารับช่วงกิจการต่อ เพราะทายาทรุ่นต่อไปนั้นอยู่กับเทคโนโลยีใหม่ๆ มาตลอดชีวิต จึงไม่น่าแปลกใจที่พวกเขาจะมีบทบาทสำคัญในการปรับปรุงธุรกิจครอบครัวที่จะเป็นของตนเองต่อไปในอนาคต
ที่มา : PwC. 2016. Great Expectations The Next Generation of Family Business Leaders. Next Generation Survey of Family Business Leaders / April 2016. Available: https://www.pwc.com/gx/en/family-business-services/publications/assets/next-gen-report.pdf.
จากหนังสือพิมพ์ฐานเศรษฐกิจ ปีที่ 36 ฉบับที่ 3,180 วันที่ 4 - 6 สิงหาคม พ.ศ. 2559
