วธ. ดัน เชียงใหม่ "ประตูเมือง-แจ่งเมือง-นครหลวงล้านนา" ขึ้นทะเบียนมรดกโลก

นางสาวซาบีดา ไทยเศรษฐ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรม ลงพื้นที่จังหวัดเชียงใหม่วันนี้ (18 กรกฎาคม 2569) เพื่อตรวจความพร้อมของแหล่งมรดกทางวัฒนธรรม "อนุสรณ์สถาน แหล่งต่าง ๆ และภูมิทัศน์วัฒนธรรมของเชียงใหม่ นครหลวงล้านนา" ก่อนที่คณะผู้เชี่ยวชาญจากสภาการโบราณสถานระหว่างประเทศ (ICOMOS) จะเข้าตรวจประเมินทางเทคนิคระหว่างวันที่ 3-8 สิงหาคมนี้ ซึ่งเป็นขั้นตอนสำคัญก่อนการพิจารณาขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกทางวัฒนธรรมของยูเนสโก

ตรวจความพร้อมประตูเมือง-วัดสำคัญ

การลงพื้นที่ครั้งนี้มีนายประสพ เรียงเงิน ปลัดกระทรวงวัฒนธรรม นายรัฐพล นราดิศร ผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงใหม่ พร้อมผู้บริหารกระทรวงวัฒนธรรมและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องร่วมคณะ โดยจุดที่ตรวจเยี่ยม ได้แก่ ประตูท่าแพ ประตูช้างเผือก ประตูเชียงใหม่ ประตูสวนดอก แจ่งศรีภูมิ แจ่งหัวลิน แจ่งก๊ะต๊ำ วัดเจดีย์หลวงวรวิหาร และวัดเชียงมั่น

นางสาวซาบีดา ระบุว่า การลงพื้นที่ครั้งนี้เป็นการติดตามความพร้อมในทุกมิติ ทั้งด้านการอนุรักษ์ การบริหารจัดการพื้นที่ และการนำเสนอข้อมูล ก่อนผู้เชี่ยวชาญจาก ICOMOS จะเดินทางมาประเมินในต้นเดือนสิงหาคม

ความคืบหน้าการเสนอชื่อขึ้นทะเบียน

การเสนอชื่อแหล่งดังกล่าวมีความคืบหน้าต่อเนื่อง หลังคณะรัฐมนตรีเห็นชอบเอกสารเสนอขึ้นทะเบียนเมื่อวันที่ 13 มกราคม 2569 และไทยได้ยื่นเอกสารเสนอชื่อต่อศูนย์มรดกโลก ณ กรุงปารีส เมื่อวันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2569

ปัจจุบันอยู่ระหว่างการประเมินโดยองค์กรที่ปรึกษาของคณะกรรมการมรดกโลก คาดว่าจะเข้าสู่การพิจารณาในการประชุมสมัยสามัญปี 2570 ช่วงเดือนมิถุนายน-กรกฎาคม
 

ทั้งนี้ แหล่งมรดกนี้อยู่ในบัญชีรายชื่อเบื้องต้น (Tentative List) ของยูเนสโกมาตั้งแต่ปี 2558 ก่อนผ่านกระบวนการพิจารณาหลายขั้นตอนจนนำไปสู่การยื่นเอกสารอย่างเป็นทางการ โดยเสนอคุณค่าโดดเด่นระดับสากล (OUV) ตามเกณฑ์มรดกโลก 2 ข้อ คือ พัฒนาการทางการเมืองที่สะท้อนอิทธิพลพุทธศาสนา และสถาปัตยกรรมที่เป็นตัวแทนอารยธรรมล้านนาในช่วงพุทธศตวรรษที่ 19-20

3 กลุ่มพื้นที่เสนอขึ้นทะเบียน

พื้นที่ที่เสนอขึ้นทะเบียนแบ่งเป็น 3 กลุ่มหลัก ได้แก่ กลุ่มกำแพงเมือง คูเมือง และแจ่งเมือง ประกอบด้วยประตูเมือง 5 ประตู (ประตูช้างเผือก ประตูท่าแพ ประตูเชียงใหม่ ประตูสวนปรุง ประตูสวนดอก) แจ่งเมือง 4 แจ่ง (แจ่งศรีภูมิ แจ่งก๊ะต๊ำ แจ่งกู่เฮือง แจ่งหัวลิน) และโบราณสถานสำคัญ เช่น วัดเชียงมั่น วัดเจดีย์หลวง วัดพระสิงห์ วัดสวนดอก

กลุ่มวัดอุโมงค์สวนพุทธธรรม และวัดพระธาตุดอยสุเทพ
กลุ่มวัดเจ็ดยอด

ขั้นตอนหลังการตรวจประเมิน

หลังการตรวจภาคสนาม ICOMOS จะหารือและซักถามข้อมูลเพิ่มเติมกับฝ่ายไทย ก่อนจัดทำรายงานเสนอความเห็นต่อคณะกรรมการมรดกโลก โดยไทยต้องตอบข้อซักถามและส่งข้อมูลเพิ่มเติมตามกรอบเวลาที่กำหนด ด้านกรมศิลปากร สำนักศิลปากรที่ 7 เชียงใหม่ พร้อมสนับสนุนและให้คำแนะนำแก่จังหวัดและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องตลอดกระบวนการ

รมว.วัฒนธรรม กล่าวทิ้งท้ายว่า การผลักดันเชียงใหม่สู่การเป็นมรดกโลกไม่ใช่เพียงการขึ้นทะเบียนโบราณสถาน แต่เป็นการยืนยันคุณค่าของอารยธรรมล้านนาต่อมวลมนุษยชาติ และยกระดับประเทศไทยบนเวทีวัฒนธรรมโลก