เปิดโปงเทรนด์ใหม่ค้าสัตว์ผิดกฎหมาย พบเครือข่าย “ค้ามดมีชีวิต” โยง 3 ชาติ ไทย-เคนยา-จีน

สำนักข่าวรอยเตอร์รายงานว่า เมื่อวันที่ 17 มีนาคม 2569 ที่ผ่านมา  ศาลในเคนยาได้ตั้งข้อหาชาย 2 คน ฐานลักลอบขนสัตว์ป่าโดยผิดกฎหมาย หลังพลเมืองจีนรายหนึ่งถูกจับกุมที่สนามบินนานาชาติโจโม เคนยัตตา ในกรุงนาโรบี พร้อมมดมีชีวิตกว่า 2,000 ตัว

จาง เค่อชุน วัย 27 ปี ถูกควบคุมตัวเมื่อวันอังคารที่ผ่านมา ขณะพยายามเดินทางออกจากประเทศ โดยเจ้าหน้าที่ตรวจคนเข้าเมืองของเคนยาได้ทำการบันทึก "คำสั่งระงับ" ไว้ในหนังสือเดินทางของเขา หลังจากที่เขาเคยหลบหนีการจับกุมในประเทศเมื่อปีที่แล้ว

ขณะเดียวกัน อัยการได้ฟ้องร้องชายชาวเคนยาอีกราย คือ ชาร์ลส์ มวางกี ในข้อหาจัดหามดมีชีวิตให้แก่กลุ่มขบวนการค้าสัตว์ต่างชาติ โดยทางการเชื่อมโยงมวางกีกับสินค้ามดที่ถูกยึดที่กรุงเทพมหานคร ประเทศไทย เมื่อวันที่ 10 มีนาคมที่ผ่านมา ซึ่งมีต้นทางมาจากเมืองท่ามอมบาซาของเคนยา นับเป็นหลักฐานสำคัญที่แสดงให้เห็นว่าขบวนการนี้มีเครือข่ายข้ามทวีปที่เชื่อมโยงแอฟริกาตะวันออกกับเอเชียโดยตรง

อย่างไรก็ตามทั้งคู่ให้การปฏิเสธทุกข้อกล่าวหาต่อหน้าผู้พิพากษาอาวุโส ไอรีน กิโชบี รวมถึงข้อหาครอบครองและค้าสัตว์ป่าโดยไม่มีใบอนุญาต ศาลจึงสั่งควบคุมตัวทั้งสองไว้ระหว่างรอการพิจารณาคดีในวันที่ 27 มีนาคมนี้

มดราคาแพง — เทรนด์ใหม่ของการค้าชีวภาพผิดกฎหมาย

ปัจจุบัน มดกลายเป็นสัตว์เลี้ยงที่ได้รับความนิยมในหมู่นักสะสมผู้มั่งคั่ง ซึ่งยินดีจ่ายเงินก้อนโตเพื่อเลี้ยงอาณาจักรมดในภาชนะแก้วโปร่งใสที่เรียกว่า "ฟอร์มิคาเรียม" (Formicarium) ภาชนะพิเศษเหล่านี้ออกแบบมาเพื่อให้ผู้เลี้ยงสามารถสังเกตพฤติกรรมและโครงสร้างทางสังคมอันซับซ้อนของมดได้แบบเรียลไทม์ และกำลังได้รับความนิยมอย่างแพร่หลายในตลาดสัตว์เลี้ยงแปลกใหม่ทั่วโลก

ผู้เชี่ยวชาญระบุว่า คดีนี้สะท้อนให้เห็นถึงการเปลี่ยนแปลงครั้งสำคัญในโลกของการลักลอบค้าสิ่งมีชีวิต จากเดิมที่มุ่งเป้าไปที่สัตว์ใหญ่ที่เป็นที่รู้จักอย่างช้างหรืองาช้าง มาสู่สิ่งมีชีวิตขนาดเล็กที่มีคุณค่าทางระบบนิเวศแต่ยังอยู่นอกเรดาร์ของการบังคับใช้กฎหมาย ผู้เชี่ยวชาญเรียกปรากฏการณ์นี้ว่า "การโจรกรรมทางชีวภาพ" (Biopiracy) ซึ่งกำลังขยายตัวไปสู่สิ่งมีชีวิตกลุ่มใหม่ที่หน่วยงานอนุรักษ์ยังไม่ทันตั้งรับ

ทั้งนี้ เมื่อปีที่แล้ว ชาย 4 คนถูกปรับคนละ 7,700 ดอลลาร์สหรัฐ (ราว 270,000 บาท) ในข้อหาพยายามลักลอบขนมดนับพันตัวที่มีความสำคัญต่อระบบนิเวศของเคนยาออกนอกประเทศ ซึ่งผู้เชี่ยวชาญมองว่าคดีดังกล่าวเป็นสัญญาณเตือนที่ชัดเจนว่าเคนยากำลังกลายเป็นแหล่งเป้าหมายใหม่ของขบวนการค้าสิ่งมีชีวิตหายากระดับโลก