ประกาศใช้ "การจดทะเบียนครอบครัว" รองรับสมรสเท่าเทียม เริ่ม 23 ม.ค.นี้

กระทรวงมหาดไทย ได้ประกาศระเบียบว่าด้วย "การจดทะเบียนครอบครัว (ฉบับที่ 4) พ.ศ. 2568" ในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 20 มกราคม 2568 เล่ม 142 ตอนพิเศษ 13 ง วันที่ 20 มกราคม 2568

เพื่อรองรับการบังคับใช้พระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ (ฉบับที่ 24) พ.ศ. 2567 หรือกฎหมายสมรสเท่าเทียม โดยจะมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 23 มกราคม 2568 เป็นต้นไป ลงนามโดยนายอนุทิน ชาญวีรกูล รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย

สำหรับการออกระเบียบฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อปรับปรุงหลักเกณฑ์และวิธีการจดทะเบียนครอบครัวให้สอดคล้องกับกฎหมายสมรสเท่าเทียม โดยได้แก้ไขถ้อยคำในระเบียบจาก "ชาย หญิง สามี ภริยา และสามีภริยา" เป็น "บุคคล ผู้หมั้น ผู้รับหมั้น และคู่สมรส" เพื่อให้ครอบคลุมการจดทะเบียนสมรสของบุคคลทุกเพศ

สาระสำคัญของระเบียบฉบับใหม่ ได้กำหนดแบบพิมพ์เอกสารทะเบียนครอบครัวให้สอดคล้องกับการสมรสที่เท่าเทียม ประกอบด้วย:

• ทะเบียนสมรส (คร.2) และใบสำคัญการสมรส (คร.3) สำหรับการจดทะเบียนสมรส
• ทะเบียนการหย่า (คร.6) และใบสำคัญการหย่า (คร.7) สำหรับการจดทะเบียนหย่า
• ทะเบียนรับรองบุตร (คร.11) และทะเบียนรับบุตรบุญธรรม (คร.14) สำหรับการรับรองบุตรและการรับบุตรบุญธรรม
• ทะเบียนฐานะแห่งครอบครัว (คร.22) สำหรับบันทึกการเปลี่ยนแปลงฐานะครอบครัว

ด้านขั้นตอนการจดทะเบียนสมรส ผู้ที่ประสงค์จะจดทะเบียนสมรสสามารถยื่นคำร้องได้ที่สำนักทะเบียนอำเภอหรือสำนักทะเบียนท้องถิ่นทั่วประเทศ

โดยนายทะเบียนจะดำเนินการตรวจสอบคำร้อง หลักฐานประจำตัวของผู้ร้อง และบุคคลที่ยังคงมีชีวิตอยู่ตามที่กฎหมายกำหนด รวมทั้งสอบสวนให้ทราบถึงความประสงค์ในการสมรส วัน เวลา และสถานที่ที่แสดงเจตนา

ทั้งนี้ ระเบียบยังได้กำหนดให้นายทะเบียนต้องบันทึกข้อความในช่องบันทึกให้ชัดเจนกรณีคู่สมรสฝ่ายหนึ่งเสียชีวิต โดยระบุวันเวลาการเสียชีวิต และข้อมูลการจดทะเบียนสมรสกับบุคคลอื่น (ถ้ามี) เพื่อป้องกันการสมรสซ้อน

นางสาวเพชรรัตน์ สินอวย อธิบดีกรมการปกครอง กล่าวเพิ่มเติมว่า กรมการปกครองได้จัดเตรียมความพร้อมทั้งด้านระบบงานทะเบียนและการอบรมเจ้าหน้าที่ผู้ปฏิบัติงาน เพื่อให้สามารถให้บริการประชาชนได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยคาดว่าจะมีประชาชนให้ความสนใจเข้ามาใช้บริการจดทะเบียนสมรสตามระเบียบใหม่นี้เป็นจำนวนมาก

ที่มา : ระเบียบกระทรวงมหาดไทย ว่าด้วยการจดทะเบียนครอบครัว (ฉบับที่ ๔) พ.ศ. ๒๕๖๘