ยุบธนาคารที่ดิน มีผล 1 ต.ค. 69 ตั้ง 3 หน่วยงาน เคลียร์ทรัพย์สิน-บัญชี 1 ปีจบ

ราชกิจจานุเบกษา เมื่อวันที่ 29 กันยายน 2569 เผยแพร่ประกาศหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขการตรวจสอบทรัพย์สินและชำระบัญชี การโอนหรือการจำหน่ายทรัพย์สินที่ยังคงเหลืออยู่ และการจัดการเกี่ยวกับบุคลากรของสถาบันบริหารจัดการธนาคารที่ดิน (องค์การมหาชน) ภายหลังมีประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง ยุบเลิกสถาบันบริหารจัดการธนาคารที่ดิน ออกมาและให้มีผลตั้งแต่วันนี้ (1 ตุลาคม 2569) เป็นต้นไป

สำหรับประกาศหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขการตรวจสอบทรัพย์สินของสถาบันบริหารจัดการธนาคารที่ดิน ครั้งนี้จะให้สำนักงานคณะกรรมการนโยบายที่ดินแห่งชาติ (สคทช.) เป็นผู้กำกับดูแลการดำเนินการตามประกาศทั้งหหมด และต้องรายงานความคืบหน้าต่อคณะรัฐมนตรีทุก 3 เดือนจนกว่าจะแล้วเสร็จ

การบริหารจัดการทรัพย์สินธนาคารที่ดิน

สำหรับประเด็นทรัพย์สิน ประกาศกำหนดให้การก่อหนี้หรือการกระทำใด ๆ ที่ก่อให้เกิดภาระในทรัพย์สินของธนาคารที่ดิน กระทำได้เท่าที่จำเป็นเฉพาะเพื่อการชำระบัญชีเท่านั้น

ขณะเดียวกันให้สถาบันฯ ส่งมอบข้อมูลกิจการ ทรัพย์สิน สิทธิ หนี้ ภาระผูกพัน งบประมาณ รายได้ และเงินทุนสะสม พร้อมเอกสารหลักฐานทั้งหมด เพื่อใช้ในการตรวจสอบทรัพย์สินและชำระบัญชี การโอนหรือจำหน่ายทรัพย์สินที่ยังเหลืออยู่ และการจัดการบุคลากรภายใน 30 วันนับจากวันที่ประกาศหลักเกณฑ์ฉบับนี้ ให้ สคทช. ประกาศในราชกิจจานุเบกษา โดยจัดทำเป็นบันทึกส่งมอบ-รับมอบบรรดากิจการ ทรัพย์สิน สิทธิ หนี้ ภาระผูกพัน งบประมาณ รายได้ และเงินทุนสะสมของธนาคารที่ดิน 

ส่วนกรณีที่ยังมีข้อผูกพันตามสัญญากับเกษตรกรกลุ่มเป้าหมาย และภาระผูกพันที่ค้างอยู่ระหว่างดำเนินการ ให้ สคทช. รับผิดชอบบริหารจัดการในช่วงเปลี่ยนผ่าน และนำเสนอคณะรัฐมนตรีเพื่อกำหนดหน่วยงานของรัฐผู้รับผิดชอบที่เหมาะสมต่อไป โดยดำเนินการให้แล้วเสร็จภายในหนึ่งปี

การบริหารจัดการเงินทุนสะสม

ขณะที่เงินทุนสะสม ให้กันเงินทุนสะสมของธนาคารที่ดินไว้เท่าที่จำเป็น เพื่อเป็นค่าใช้จ่ายสำหรับการตรวจสอบทรัพย์สินและชำระบัญชี ค่าตอบแทนการเลิกจ้างผู้ปฏิบัติงาน และค่าใช้จ่ายในการลงทุนเริ่มแรก (ทุนประเดิม) ของหน่วยบริการรูปแบบพิเศษภายใต้ สคทช. เพื่อสนับสนุนการอ่านแผนที่ภาพถ่ายทางอากาศ การดำเนินงาน One Map และรองรับภารกิจเกี่ยวกับการจัดการภาระผูกพันทั้งหมดที่รับโอน รวมทั้งค่าใช้จ่ายอื่นที่เกี่ยวข้อง

ทั้งนี้เมื่อชำระบัญชีเสร็จสิ้น ให้โอนเงินที่เหลือส่งคืนคลังเป็นรายได้แผ่นดิน พร้อมกับเงินที่เหลือจากการจ่ายค่าตอบแทนการเลิกจ้างและค่าใช้จ่ายทุนประเดิมของหน่วยบริการรูปแบบพิเศษ ที่ผ่านการพิจารณาจากคณะกรรมการพัฒนาและส่งเสริมองค์การมหาชน สคทช. สำนักงบประมาณ และกรมบัญชีกลางแล้ว โดยกำหนดให้โอนเงินที่เหลือจากการชำระบัญชีส่งคืนคลังภายในสิบสี่วันนับแต่วันถึงที่สุดแห่งการชำระบัญชี

ตั้งกรรมการเคลียร์ทรัพย์สินและชำระบัญชี

ขณะที่กลไกตรวจสอบหลัก นายกรัฐมนตรีหรือรัฐมนตรีที่ได้รับมอบหมายจะแต่งตั้งคณะกรรมการตรวจสอบทรัพย์สินและชำระบัญชีไม่เกิน 5 คน ประกอบด้วยผู้แทน สคทช. ผู้แทนกระทรวงการคลัง (กรมบัญชีกลางและกรมธนารักษ์) และผู้ทรงคุณวุฒิ มีอำนาจแต่งตั้งผู้แทนหน่วยงานรัฐที่เกี่ยวข้องร่วมเป็นกรรมการในคราวพิจารณาเรื่องที่เกี่ยวข้อง และต้องตรวจสอบทรัพย์สินและชำระบัญชีให้แล้วเสร็จภายใน 1 ปีนับแต่วันประกาศยุบเลิกในราชกิจจานุเบกษา

อย่างไรก็ตามเมื่อตรวจสอบและชำระบัญชีเสร็จสิ้น คณะกรรมการต้องเสนอรายงานการชำระบัญชีที่สำนักงานการตรวจเงินแผ่นดินตรวจสอบแล้วว่าดำเนินการอย่างไรและจัดการทรัพย์สินไปประการใดต่อนายกรัฐมนตรีหรือรัฐมนตรีที่ได้รับมอบหมายเพื่ออนุมัติ ภายใน 14 วันนับแต่เสร็จการชำระบัญชี เมื่ออนุมัติแล้วให้ประกาศในราชกิจจานุเบกษา และถือว่าวันประกาศเป็นวันถึงที่สุดแห่งการชำระบัญชี

ส่วนสมุด บัญชี และเอกสารทั้งหลายของธนาคารที่ดิน ในรูปแบบเอกสารหรือไฟล์อิเล็กทรอนิกส์ ให้มอบแก่สำนักนายกรัฐมนตรีภายในสิบสี่วันนับแต่วันถึงที่สุดแห่งการชำระบัญชี และให้สำนักนายกรัฐมนตรีเก็บรักษาไว้ 10 ปี โดยเปิดเผยแก่ผู้มีส่วนได้ส่วนเสียตรวจดูได้โดยไม่ต้องเสียค่าธรรมเนียม

การจัดการบุคลากร-ค่าตอบแทน

ด้านบุคลากร ระบุว่าผู้ปฏิบัติงานซึ่งเป็นเจ้าหน้าที่และลูกจ้างของธนาคารที่ดินที่ออกจากงานเพราะเหตุยุบเลิก ได้รับค่าตอบแทนการเลิกจ้างตามที่คณะกรรมการสถาบันฯ กำหนด ตามระเบียบว่าด้วยค่าตอบแทนการเลิกจ้างผู้ปฏิบัติงาน พ.ศ. 2559 ลงวันที่ 10 กุมภาพันธ์ 2559 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยระเบียบ (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2564 ลงวันที่ 8 พฤศจิกายน 2564 และหากมีปัญหาในการดำเนินการตามหลักเกณฑ์ ให้ สคทช. เสนอนายกรัฐมนตรีหรือรัฐมนตรีที่ได้รับมอบหมายเพื่อพิจารณาสั่งการหรือวินิจฉัยต่อไป