พลังงานไทยยุคใหม่ จาก“ผู้ใช้”สู่“ผู้ผลิต”ปั้นโซลาร์ 1.5 ล้านหลังคา

*** หนังสือพิมพ์ฐานเศรษฐกิจ ลึก ตรงประเด็น เห็นโอกาส ฉบับ 4236 ระหว่างวันที่ 17-19 กันยายน 2569 โดย...กาแฟขม

*** ห้วงเวลา 14-17 ก.ย. 2569 เฉียดกรายไปแถว ไบเทค บางนา ประเทศไทยเป็นเจ้าภาพจัดงานใหญ่ ระดับโลก “Gastech 2026” ผู้คนในแวดวงพลังงานทั่วโลกบินมาร่วมงานนี้กว่า 4.8 หมื่นคนจาก 150 ประเทศทั่วโลก เวทีนี้ครอบคลุมเทคโนโลยีพลังงาน ก๊าซธรรมชาติ LNG ,ภูมิรัฐศาสตร์ การใช้ไฟฟ้าแทนเชื้อเพลิงฟอสซิล (Electrification) AI ,ไฮโดรเจน ,โซลูชันลดคาร์บอน แหล่งเงินทุน และการลงทุน มีข้อตกลงจับคู่ธุรกิจกันหลากหลาย ผู้ซื้อ ผู้ขาย มีดีลการค้าร่วม 6 หมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐ

*** นายกฯหนู อนุทิน ชาญวีระกูล ไปเปิดงาน เล่าให้ผู้ร่วมประชุม ฐานะประเทศไทย วางยุทธศาสตร์พลังงานไว้อย่างไร ขั้นแรกต้องมีพลังงานเพียงพอ ต้องรักษาราคาพลังงานให้อยู่ในระดับที่ประชาชนเข้าถึงได้ และเดินหน้าไปสู่อนาคตที่สะอาดขึ้น และกำลังเปลี่ยนผ่านพลังงาน ไปสู่พลังงานหมุนเวียน ควบคู่กับการพัฒนาโครงข่ายไฟฟ้า ระบบกักเก็บพลังงาน และเพิ่มประสิทธิภาพการใช้พลังงานทั้งระบบเศรษฐกิจ จะเริ่มโครงการโซลารูฟท็อปภาคประชาชนให้ครัวเรือนติดตั้งโซลาร์ ผลิตไฟใช้เอง เหลือขายคืนเข้าระบบ 

รัฐบาลเน้นเชื่อมพลังงานกับการลงทุน โดยนักลงทุนยุคนี้ต้องการมากกว่าสิทธิประโยชน์ แต่ต้องการกฎเกณฑ์ชัดเจน การตัดสินใจรวดเร็ว โครงสร้างพื้นฐานทันสมัย บุคลากรมีทักษะ และพลังงานสะอาดที่มั่นคง ที่ผ่านมา BOI ได้รับคำขอส่งเสริมการลงทุนประมาณ 1.43 ล้านล้านบาท หรือ 43,600 ล้านดอลลาร์สหรัฐ เพิ่มขึ้น 37% จากช่วงเดียวกันปีก่อน มีศักยภาพสร้างงานมากกว่า 82,000 ตำแหน่ง ส่วนใหญ่มาจากโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล พลังงานสะอาด และอุตสาหกรรมเทคโนโลยี

*** เอกนัฏ พร้อมพันธุ์ รมว.พลังงาน อุตสาหกรรมพลังงานโลกกำลังเปลี่ยนผ่านครั้งใหญ่ และความมั่นคงด้านพลังงานกลายเป็นวาระร่วมของทุกประเทศ จึงริเริ่ม Bangkok Dialogue ร่วมกันทำให้อนาคตพลังงานมีความมั่นคง ยืดหยุ่น ราคาเข้าถึงได้ และเป็นประโยชน์ต่อทุกคน เฉพาะประเทศไทย ที่ตั้งเป็นประตูเชื่อมตลาดภูมิภาค มีฐานอุตสาหกรรม โครงสร้างพื้นฐาน บริษัทพลังงาน และบุคลากรด้านพลังงานที่เข้มแข็ง ที่พร้อมต่อยอดความร่วมมือใหม่ๆ

*** ว่าด้วยโซลาร์หลังคาประชาชน เอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกฯและรมว.คลัง กันเงิน 2 แสนล้านจาก พ.ร.ก.เงินกู้ สนับสนุนการติดตั้งโซลาร์เซลล์ในภาคประชาชน ลดภาระค่าใช้จ่ายให้กับประชาชนจากวิกฤตราคาพลังงานแพงขึ้น ลดผลกระทบจากความผันผวนของราคาพลังงาน เมื่อมีเหตุสงครามความขัดแย้ง เบื้องต้นสนับสนุนค่าติดตั้งโซลาร์เซลล์ครัวเรือนละ 5 หมื่นบาท ติดตั้งได้ทั้งบนหลังคาบ้านและบนพื้นดิน ตั้งเป้าหมายคลอบคลุม 1 ล้านครัวเรือนแต่มหาดไทยกำลังขยายครอบคลุม 1.5 ล้านครัวเรือน หัวใจสำคัญโครงการนี้คือการเปลี่ยนประชาชน จากผู้บริโภคให้กลายเป็นผู้ผลิตไฟฟ้า ขายไฟคืนให้รัฐได้

*** ประชาชนไม่มีเงินก้อน ไม่ต้องกังวล ให้สถาบันการเงินของรัฐ ธนาคารออมสิน ธอส. และธ.ก.ส. เข้ามาช่วยลงทุนให้ก่อน จากนั้นการไฟฟ้าฯจะรับซื้อไฟและนำเงินรายได้ส่วนนั้น มาหักชำระหนี้คืนสถาบันการเงิน ทำให้ประชาชนอาจไม่ต้องควักเงินลงทุนเอง หากติดตั้งระบบขนาด 5 กิโลวัตต์ และใช้ไฟน้อย จะมีรายได้จากการขายไฟคืนรัฐประมาณเดือนละ 1,000 บาท สร้างรายได้ระยะยาว ตลอดอายุการใช้งานของแผงโซลาร์เซลล์ถึง 25-30 ปี เป็นเจ้าของมิเตอร์ไฟฟ้า 1 คน ต่อ 1 สิทธิ รัฐจ่ายเงินอุดหนุน เมื่อการไฟฟ้าฯเข้าไปเชื่อมต่อระบบ แบบจัมป์ไฟเรียบร้อย ฟังดูเข้าท่าทีเดียว 

*** โครงการนี้ต่อยอดได้ด้วยการ สร้างงานและสนับสนุนอุตสาหกรรมในประเทศ สร้างอาชีพ ทั้งการประกอบ การติดตั้ง และ การบำรุงรักษา ในอุตสาหกรรมการผลิต ประสานบีโอไอ ส่งเสริมการผลิตแผงโซลาร์เซลล์ในประเทศ ลดภาษีนำเข้ากลุ่มวัตถุดิบที่ไทยผลิตเองไม่ได้อย่างตัวเซลล์รับแสง เพื่อกระตุ้นให้ผู้ประกอบการในประเทศมีกำลังการผลิตอยู่แล้วหันมาขายสินค้าในประเทศมากขึ้น ช่วยสร้างซัพพลายเชน (Supply Chain) ให้แข็งแกร่ง และเพิ่มความสามารถในการแข่งขันด้านราคากับสินค้าจากต่างประเทศ

*** วราวุธ ศิลปอาชา รมว.อุตสาหรกรม ขานรับอย่างว่องไว โซลาร์หลังคาประชาชน 1.5 ล้านครัวเรือน นอกจากมีมาตรฐานและความปลอดภัยแล้ว ต้องสร้างซัพพลายภายในประเทศ ตั้งแต่การประกอบแผง โครงแผง กระจก สายไฟ กล่องเชื่อมต่อ โครงสร้างติดตั้ง ตู้ไฟ และอุปกรณ์ที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้เงินลงทุนหมุนเวียนในประเทศ เกิดการผลิตและการจ้างงาน สร้างโอกาสให้ผู้ประกอบการเอสเอ็มอีไทยไปพร้อมกันด้วย