ทางออกนอกตำรา : เลิกธนบัตรรุ่นเก่า! เขย่าขวัญคนไทยไม่หาย...

8 July 2018






แม้จะผ่านมา 4 ปีเศษ แต่ความหวั่นไหวในเรื่อง “การยกเลิกธนบัตร” ยังกลายเป็น “Rumour-ข่าวลือ” ที่กระพืออยู่ในวงสังคมไทยไม่หยุดหย่อน พูดคุยกันทั้งในวงการธนาคาร วงการตลาดหุ้น ตลาดทุน ยันตลาดสด

นัยหนึ่ง ผู้ปล่อยข่าวมุ่งเน้นสร้างแรงกระเพื่อมทางการเมือง ไปยังคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) และตัวของ พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี

นัยหนึ่ง เป็นการหยั่งเชิงปฏิกิริยาของภาคส่วนต่าง ๆ ว่า หากจะมีการ “ประกาศเลิกใช้ธนบัตรบางรุ่น” เพื่อดึงเงินนอกระบบ เพื่อขจัดขบวนการฟอกเงินใต้โต๊ะ เงินใต้ดิน (Black Money) ให้ขึ้นมาบนดิน สังคมไทยจะมีปฏิกิริยาต่อเรื่องนี้อย่างไร
ความจริงแล้ว ข้อเสนอในการยกเลิกการใช้ธนบัตรในบางรุ่น มิใช่เพิ่งเกิดมาในยุครัฐบาล คสช.

ผมเคยสืบค้นในบันทึกบางอย่างในธนาคารแห่งประเทศไทย พบว่า หลายครั้งหลายคราในรอบ 15 ปี มีดำริทางนโยบายในเรื่องนี้ จาก “ฝ่ายการเมืองและนักวิชาการเศรษฐศาสตร์หัวก้าวหน้า”

สมัยรัฐบาล พล.อ.สุรยุทธ์ จุลานนท์ เป็นนายกรัฐมนตรี นายฉลองภพ สุสังกร์กาญจน์ เป็น รมว.คลัง ก็เคยมีแนวคิดนี้แต่ถูกเก็บเข้าลิ้นชัก เพราะ “คมช.” ไม่เอาด้วย

ในสมัยรัฐบาล นายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ เป็นนายกรัฐมนตรี นายกรณ์ จาติกวณิช เป็น รมว.คลัง ก็เคยมีแนวคิดแบบนี้ เพื่อแก้ปัญหาการทุจริตคอร์รัปชัน การฟอกเงิน และดึงเงินใต้ดินขึ้นมาบนดิน แต่เมื่อขายแนวคิดนี้กรรมการพรรคประชาธิปัตย์และพรรคการเมืองร่วมรัฐบาลคัดค้านอย่างหนัก จนเรื่องนี้ตกไป
สมัยรัฐบาล นางสาวยิ่งลักษณ์ ชินวัตร เป็นนายกรัฐมนตรี นายกิตติรัตน์ ณ ระนอง เป็น รมว.คลัง นี่ก็เดินไปไกลถึงขนาดว่า นายอนุสรณ์ ธรรมใจ นักวิชาการด้านเศรษฐศาสตร์ ที่ช่วงปี 2557-2558 เข้าไปนั่งเป็นกรรมการและกรรมการตรวจสอบ ธนาคารแห่งประเทศไทย มี ดร.โกร่ง วีรพงษ์ รามางกูร  เป็นประธาน นายอนุสรณ์ ธรรมใจ นี่แหละได้เสนอเรื่องในที่ประชุมบอร์ดแบงก์ชาติ ให้ตัดสินใจดำเนินการ “ยกเลิกธนบัตรบางรุ่น” เพื่อจัดการกับขบวนการฟอกเงิน ขบวนการผิดกฎหมาย เป็นการปิดประตูการทุจริตคอร์รัปชัน เรื่องนี้ถูกบันทึกไว้ในวาระการประชุมแบงก์ชาติ “ผมไปแอบเห็นมาแล้ว” แต่ยังไม่มีการดำเนินการใดๆ

ทุกยุคทุกสมัยแนวทางการยกเลิกธนบัตร  “เป็นได้แค่แนวคิด แต่ไม่ได้ทำ”

บัดนี้Rumour-ข่าวลือ "เรื่องรัฐบาลจะยกเลิกการใช้ธนบัตรบางรุ่น โดยเปิดให้ประชาชนนำธนบัตรเดิมมาแลกธนบัตรรุ่นใหม่ก็ยังสนั่นลั่นทุ่งในคุ้งน้ำเจ้าพระยา แม้รัฐบาลจะออกมาปฏิเสธอย่างต่อเนื่องเพื่อดับกระแสความหวาดระแวงก็ตาม..ไม่เชื่อลองพิจารณาจากความเคลื่อนไหวด้านการข่าวที่ผมนำมาไล่เลียงให้ดู"
19 มิถุนายน 2557 นางรุ่ง มัลลิกะมาส โฆษกธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) เปิดเผยว่า แนวทางที่คณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) ต้องการใช้ยาแรงในการแก้ไขปัญหาคอร์รัปชัน โดยอาจใช้แนวทางการประกาศยกเลิกธนบัตรชุดที่ใช้ในปัจจุบัน เพื่อบังคับให้ผู้ครอบครองธนบัตรนำเงินสดมาแลกเปลี่ยนเป็นธนบัตรชุดใหม่ เพื่อให้สถาบันการเงินตรวจสอบเงินสดของลูกค้าที่ได้มาจากการคอร์รัปชัน ว่า ธปท.ยังไม่ได้รับการติดต่อประสานงานใดๆ

“แต่หากมีการเปลี่ยนแปลงธนบัตรใหม่ จะส่งผลกระทบในวงกว้างอย่างแน่นอน โดยเฉพาะการปรับตัวของประชาชน”

ประเด็นนี้ถูกถกแถลงกันยาวนาน 6 เดือน กระทั่ง 16 ธันวาคม 2557 พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ได้ออกมาปฏิเสธข่าวว่า รัฐบาลเตรียมจะยกเลิกธนบัตรใบละ 1,000 บาทที่กำลังใช้อยู่ในปัจจุบัน แล้วออกรูปแบบใหม่มาใช้งาน

“ขอยืนยันกระแสข่าวดังกล่าวไม่เป็นจริง รัฐบาลไม่ได้มีแนวคิดยกเลิกธนบัตรใบละ1,000 บาทแต่อย่างใด เพราะไม่ใช่เรื่องง่ายๆ และไม่ใช่เวลาที่จะมาทำตอนนี้ รัฐบาลมีเรื่องมากมายที่ต้องทำไม่อยากมาเสียเวลากับเรื่องนี้” นายกฯ ยืนกราน

แต่ไฟที่คุโชนในนาครไม่ดับครับ กลับมีการปล่อยไปในท้องทุ่งรอบหัวเมืองทุกทิศทั่วไทย ไปไกลกว่าเดิม

รุ่ง มัลลิกะมาส



19 ตุลาคม 2559 นายวิรไท สันติประภพ ผู้ว่าการ ธนาคารแห่งประเทศไทย ต้องออกหนังสือแถลงการณ์ยืนยันดับความระส่ำว่า “ธนบัตรที่ใช้หมุนเวียนอยู่ในปัจจุบันสามารถใช้ชําระหนี้ได้ตามกฎหมายโดยไม่มีกําหนด ขอให้ประชาชนอย่ากังวลเรื่องธนบัตรที่ใช้หมุนเวียนอยู่ในปัจจุบัน หากมีการออกธนบัตรแบบใหม่ในอนาคต ประชาชนก็ยังสามารถใช้ธนบัตรแบบเดิมรวมกับธนบัตรแบบใหม่ได้ต่อไป”

ท่านคิดว่าเงียบ ยุติไหมครับ...ไม่เงียบ ไม่ยุติ ตลอดเวลา 1-2 ปี ทอล์ก ออฟเดอะทาวน์ ว่าด้วยแนวนโยบายการยกเลิกธนบัตรรุ่นเก่า หันมาใช้ธนบัตรรุ่นใหม่ยังขจรขจายออกไปทุกสารทิศ

3 กรกฎาคม 2561 นายวิรไท สันติประภพ ผู้ว่าการ ธปท.ออกมาแถลงว่า ธปท.จะออกใช้ธนบัตรแบบใหม่ 17 ชนิด ราคา 500 บาท และ 1,000 บาท ในวันเฉลิมพระชนมพรรษา สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมหาวชิราลงกรณ บดินทรเทพยวรางกูร วันที่ 28 กรกฎาคม 2561 ตามที่ได้รับพระราชทานพระราชานุญาตจากสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมหาวชิราลงกรณ บดินทรเทพยวรางกูร ให้จัดพิมพ์และออกใช้ธนบัตรแบบใหม่ เพื่อใช้เป็นธนบัตรหมุนเวียนทั่วไป

วิรไท สันติประภพ



ประชาชนสามารถเบิกถอนธนบัตรชนิดราคา 500 บาท และ 1,000 บาท แบบใหม่ ได้ตามช่องทางปกติ ผ่านธนาคารพาณิชย์ทุกแห่ง รวมถึงธนาคารออมสิน ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร ธนาคารอาคารสงเคราะห์ ธนาคารอิสลามแห่งประเทศไทย

ขณะที่ธนบัตรทุกแบบที่ออกใช้ก่อนหน้านี้ ยังสามารถใช้ชำระหนี้ได้ตามกฎหมาย “ขอยืนยันว่าประเทศไทยไม่มีนโยบายการยกเลิกใช้ธนบัตรเดิมอย่างแน่นอน โดยยังคงมีการใช้ควบคู่กับธนบัตรแบบใหม่ได้อย่างต่อเนื่อง แต่ธนบัตรรุ่นเก่าจะหมุนเวียนอยู่ประมาณ 3 ปี จึงจะหมดจากตลาดไป”!!!

ยืนยันกันหนักแน่นขนาดนี้ ข่าวลือเรื่องการยกเลิกธนบัตรยังดังสนั่นในวงการนายธนาคารเลยครับ นับประสาอะไรกับชาวบ้านเดินดินกินข้าวแกง

เพราะอะไรนะหรือ เพราะคนไทยหูเบา เห็นเขาเล่าว่าก็สามวาสองศอกแล้ว ยิ่งใกล้ฤดูกาลเลือกตั้งที่บรรดาพรรคการเมืองกระเหี้ยนกระหือรือลงสู่สนาม

มหาธีร์ โมฮัมหมัด”



ผนวกกับข่าว “มหาธีร์ โมฮัมหมัด” นายกรัฐมนตรีมาเลเซียให้สัมภาษณ์ "Channel NewsAsia" ว่า “มาเลเซียอาจมีการเปลี่ยนแปลงเงินตราสกุลริงกิตที่ใช้อยู่ในปัจจุบัน หรือไม่ก็เลิกใช้เงินสด เพื่อต่อสู้กับการคอร์รัปชัน” ยิ่งนำมาเทียบเคียงกับรัฐบาลไทยที่เงื้อง่า ราคาแพง มาเป็นระยะ

เรื่องเงินเรื่องทอง ไม่ควรปล่อยปละละเลย เพราะเงินตราคือความเชื่อมั่นของคน ของระบบการค้า อย่าทำให้ตลาดเงินช็อก ไม่เช่นนั้นเศรษฐกิจไทยพังครืนแน่...

ประเทศไทยไม่ใช่อินเดีย ไทยไม่ใช่เวเนซุเอลา ที่ประกาศยกเลิกใช้ธนบัตรได้โดยไม่กระเทือน แต่ “เงินบาทคือเงินในสกุลภูมิภาค CLMV”ไปแล้วครับนายท่าน...

ผู้นำเท่านั้นที่จะดับควันไฟที่คุกรุ่นในใจคน....

| คอลัมน์ : ทางออกนอกตำรา
| โดย : บากบั่น บุญเลิศ
| หนังสือพิมพ์ฐานเศรษฐกิจ หน้า 6 ฉบับ 3381 ระหว่างวันที่ 8-11 ก.ค.2561


ธนาคารแห่งประเทศไทย วิรไท สันติประภพ มหาธีร์ โมฮัมหมัด เลิกธนบัตรรุ่นเก่า